Σύμφωνα με το CNBC, οι αγορές χρήματος τιμολογούσαν την Τετάρτη (29/1) μειώσεις επιτοκίων αξίας 35 μονάδων βάσης για τη συνεδρίαση του Ιανουαρίου, υποδεικνύοντας ότι η κεντρική τράπεζα της ευρωζώνης θα μειώσει κατά τουλάχιστον ένα τέταρτο της ποσοστιαίας μονάδας. Αυτό θα οδηγούσε τη διευκόλυνση αποδοχής καταθέσεων, το βασικό της επιτόκιο, στο 2,75%, σηματοδοτώντας την πέμπτη μείωση επιτοκίων από τότε που άρχισε να χαλαρώνει τη νομισματική πολιτική τον Ιούνιο του 2024.
Η τιμολόγηση της αγοράς υποδηλώνει στη συνέχεια περαιτέρω περικοπές στις συνεδριάσεις της ΕΚΤ τον Μάρτιο και τον Ιούνιο, με μια τέταρτη και τελική μείωση που θα φέρει τη διευκόλυνση αποδοχής καταθέσεων στο 2% μέχρι το τέλος του έτους.
Οι προσδοκίες για έναν γρήγορο ρυθμό χαλάρωσης φέτος έχουν παγιωθεί, ακόμη και μετά την αύξηση του γενικού πληθωρισμού στη ζώνη του ευρώ για τρίτο συνεχόμενο μήνα τον Δεκέμβριο. Συγκεκριμένα, αναμενόταν μικρή άνοδος του ρυθμού αύξησης των τιμών λόγω των επιδράσεων από την αγορά ενέργειας, ενώ οι δείκτες επιχειρηματικής δραστηριότητας για το μπλοκ δείχνουν συνεχιζόμενη αδυναμία στη μεταποίηση και χλιαρή καταναλωτική εμπιστοσύνη. Οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε δημοσκόπηση του Reuters αναμένουν ότι τα στοιχεία για την ανάπτυξη του τέταρτου τριμήνου θα δείξουν ότι το ΑΕΠ θα διευρυνθεί μόλις κατά 0,1%, από 0,4% το τρίτο τρίμηνο.
Τα ανοιχτά ερωτήματα
Ενώ η κίνηση των επιτοκίων της ΕΚΤ αυτή την εβδομάδα είναι σχεδόν εγγυημένη, παραμένουν αρκετά βασικά ερωτήματα για τα οποία η πρόεδρός της, Κριστίν Λαγκάρντ, πιθανότατα θα ερωτηθεί κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου μετά την ανακοίνωση - και πολλά από αυτά αφορούν τις ΗΠΑ και τον νέο ηγέτη τους.
Μια ανησυχία αφορά το κατά πόσον η ΕΚΤ αισθάνεται σίγουρη με την αυξανόμενη απόσταση μεταξύ της δικής της πορείας νομισματικής πολιτικής και αυτής της μεγαλύτερης κεντρικής τράπεζας του κόσμου, της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, η οποία θα διατηρήσει τα επιτόκια την Τετάρτη. Οι αγορές τιμολογούν μόλις δύο μειώσεις επιτοκίων κατά ένα τέταρτο της μονάδας από τη Fed φέτος, όπως προέβλεπαν τα μέλη της Fed τον Δεκέμβριο.
Ορισμένοι στρατηγικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η Fed θα μπορούσε να θεσπίσει μόνο μία μείωση, καθώς αναμένει περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με τις πραγματικές πολιτικές του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ έναντι των ακραίων εμπορικών απειλών του και των πιθανών πληθωριστικών τους επιπτώσεων.
Η Λαγκάρντ αναγνώρισε αυτή την απόκλιση σε συνέντευξή της στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ την περασμένη εβδομάδα, λέγοντας ότι είναι αποτέλεσμα διαφορετικών οικονομικών περιβαλλόντων. Ενώ η ευρωζώνη έχει περιπέσει σε στασιμότητα, η αμερικανική οικονομία συνέχισε να αναπτύσσεται με σταθερό ρυθμό στο περιβάλλον υψηλότερων επιτοκίων και πολλοί επενδυτές είναι αισιόδοξοι για τις προοπτικές του 2025 παρά την αβεβαιότητα για τον Τραμπ.
«Πρέπει να δούμε μια διαφοροποίηση εδώ μέσα από τον φακό της ανάπτυξης και της πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας που δημιουργείται στις ΗΠΑ. έχουμε μια οικονομία που αποδίδει δυναμικά και γρήγορα ... Δεν μπορούμε να πούμε το ίδιο πράγμα όταν εξετάζουμε την ευρωζώνη», δηλώνει η Sandra Horsfield, οικονομολόγος της Investec.
«Αυτή η απόκλιση σημαίνει ότι οι πληθωριστικές πιέσεις είναι πιο πιθανό να διατηρηθούν για κάποιο χρονικό διάστημα στις ΗΠΑ», είπε, οδηγώντας την να προβλέψει μία ακόμη μείωση της Fed, ακολουθούμενη από μια παύση, και μεγαλύτερο περιθώριο για μειώσεις στην Ευρώπη.
Πιθανότητα υποχώρησης του Ευρώ στην ισοτιμία με το Δολάριο
Η ΕΚΤ έχει επανειλημμένα τονίσει ότι είναι πρόθυμη να κινηθεί μπροστά από τη Fed και ότι εστιάζει στην εγχώρια εικόνα του πληθωρισμού και της ανάπτυξης. Ωστόσο, ένας σημαντικός αντίκτυπος των διαφορών πολιτικής είναι στο συνάλλαγμα, με τα υψηλότερα επιτόκια να τείνουν να ενισχύουν ένα εγχώριο νόμισμα.
Αυτό ενισχύει τις προσδοκίες ότι το ευρώ θα μπορούσε να υποχωρήσει στην ισοτιμία με το δολάριο και υποδηλώνει ακόμη μεγαλύτερη ισχύ για το ήδη ισχυρό δολάριο ΗΠΑ το 2025. Αυτό έχει σημασία για την ΕΚΤ, διότι ένα ασθενέστερο νόμισμα αυξάνει το κόστος εισαγωγής αγαθών, ακόμη και αν οι μεγαλύτερες ανησυχίες της κεντρικής τράπεζας αυτή τη στιγμή αφορούν τις εγχώρια παραγόμενες υπηρεσίες και τον πληθωρισμό των μισθών.
Η Λαγκάρντ υποβάθμισε τον αντίκτυπο αυτής της επίδρασης, λέγοντας ότι η συναλλαγματική ισοτιμία «θα έχει ενδιαφέρον και ... μπορεί να έχει συνέπειες».
Ωστόσο, δήλωσε επίσης ότι δεν ανησυχεί για την εισαγωγή του πληθωρισμού από τις ΗΠΑ στην Ευρώπη και συνεχίζει να αναμένει ότι οι αυξήσεις των τιμών θα κρυώσουν προς τον στόχο. Η πρόεδρος της ΕΚΤ πρόσθεσε ότι η ανοδική τάση γύρω από την αμερικανική οικονομία είναι θετική «επειδή η ανάπτυξη στις ΗΠΑ ήταν πάντα ένας ευνοϊκός παράγοντας για τον υπόλοιπο κόσμο».
Το ενδεχόμενο αμερικανικών δασμών
Ενώ ένα ασθενέστερο ευρώ θα μπορούσε να είναι ένας παράγοντας που θα ωθήσει την ΕΚΤ να μειώσει τα επιτόκια με ελαφρώς μεγαλύτερη προσοχή, υπάρχει επίσης η πιθανότητα ο Τραμπ να πυροδοτήσει έναν παγκόσμιο ή ακόμη και έναν εμπορικό πόλεμο με επίκεντρο την Ευρώπη, ο οποίος θα επιβραδύνει περαιτέρω την ανάπτυξη της ευρωζώνης και θα δημιουργήσει την ανάγκη για ακόμη περισσότερες μειώσεις.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν έχει επαναπροτείνει την ιδέα του για σαρωτικούς, καθολικούς δασμούς στις εισαγωγές στις ΗΠΑ και επί του παρόντος έχει περιοριστεί στους δασμούς που στοχεύουν την Κίνα, το Μεξικό και τον Καναδά. Ωστόσο, σε ομιλία του στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, κατηγόρησε την Ευρωπαϊκή Ένωση ότι αντιμετωπίζει τις ΗΠΑ «πολύ άδικα» στο εμπόριο, δεσμευόμενος: «Θα κάνουμε κάτι γι' αυτό».
Οι εμπορικοί πόλεμοι θα μπορούσαν να διαταράξουν τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού και να πυροδοτήσουν τον πληθωρισμό, δικαιολογώντας υψηλότερα επιτόκια στην ΕΚΤ, δήλωσε ο Γιώργος Λαγαρίας, επικεφαλής οικονομολόγος της Forvis Mazars.
«Οι κίνδυνοι πληθωρισμού και επιτοκίων είναι σίγουρα ανοδικοί» για την ευρωζώνη, δήλωσε.
«Οι προσδοκίες για τις τιμές πώλησης των εταιρειών της ΕΕ έχουν ισοπεδωθεί και παρουσιάζουν ανοδική τάση. Αυτό αποτελεί πρόδρομο δείκτη για τις προβλέψεις της ίδιας της ΕΚΤ ... και η Fed πιθανότατα θα είναι σε πιο «γερακίσια» πορεία, οπότε η σημαντική απόκλιση από την ΕΚΤ θα μπορούσε να διακινδυνεύσει φυγή κεφαλαίων προς το δολάριο», πρόσθεσε.
Σχετικά με το ενδεχόμενο η ΕΚΤ να προχωρήσει σε μεγαλύτερη μείωση του επιτοκίου κατά μισή μονάδα, δήλωσε: «Αν δούμε μια απότομη μείωση των επιτοκίων, αυτό θα σημαίνει ότι το διοικητικό συμβούλιο επιδιώκει να προστατεύσει την ανάπτυξη στον πυρήνα της ευρωζώνης και να διασφαλίσει ότι η πολιτική αβεβαιότητα στη Γαλλία και τη Γερμανία ή μια χαλαρή δημοσιονομική πολιτική στην Ιταλία δεν θα προκαλέσουν απότομη άνοδο των επιτοκίων δανεισμού».
Ο Bas van Geffen, ανώτερος μακροοικονομικός στρατηγικός αναλυτής της RaboResearch, δήλωσε επίσης ότι είναι «λιγότερο αισιόδοξος όσον αφορά τις προοπτικές του πληθωρισμού από ό,τι είναι η ΕΚΤ ή από ό,τι φαίνεται να είναι οι αγορές», προβλέποντας μείωση των επιτοκίων στο 2,25% φέτος.
«Όταν η ΕΚΤ ενσωματώσει τους δασμούς του Τραμπ στο βασικό της σενάριο, θα περιμέναμε υψηλότερες προβλέψεις για τον πληθωρισμό και από την πλευρά της», δήλωσε στο CNBC.
