Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ευρώπη βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της δημογραφικής μεταβολής. Ο πληθυσμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναμένεται να κορυφωθεί ήδη από το 2029, «μετά το οποίο θα αρχίσει μια παρατεταμένη μακροπρόθεσμη μείωση».

Την ίδια ώρα, όπως μεταδίδει το CNBC, το Γραφείο Απογραφής των ΗΠΑ δεν αναμένει ότι ο αμερικανικός πληθυσμός θα κορυφωθεί πριν από το 2080 σύμφωνα με το βασικό σενάριο προβολής, ή πριν από το 2043 σύμφωνα με το σενάριο χαμηλής μετανάστευσης. Αν εξαιρεθεί η επίδραση της μετανάστευσης, η μείωση του πληθυσμού έχει ήδη ξεκινήσει.

Ωστόσο, η Moody’s επισημαίνει ότι οι δημοσιονομικές πιέσεις που προκαλεί η γήρανση εμφανίζονται πολύ πριν αρχίσει πραγματικά να συρρικνώνεται ο πληθυσμός.

Όπως επισημαίνεται, σήμερα, στις οικονομίες της G7 αντιστοιχούν περίπου τρεις άνθρωποι σε ηλικία εργασίας για κάθε άτομο άνω των 65 ετών. Η αναλογία αυτή αναμένεται να υποχωρήσει περίπου στους δύο προς έναν έως το 2050, ασκώντας περαιτέρω πιέσεις στην ανάπτυξη και στα δημόσια οικονομικά, συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης, σύμφωνα με τη Moody’s.

«Οι γηράσκοντες πληθυσμοί επηρεάζουν τις οικονομίες μέσω της βραδύτερης οικονομικής ανάπτυξης, της αυξημένης πίεσης στα δημόσια οικονομικά εξαιτίας του κόστους των συντάξεων και της φροντίδας, των αλλαγών στη ζήτηση των καταναλωτών, καθώς και των μεταβολών στα πραγματικά επιτόκια και στις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων», όπως δήλωσε την Παρασκευή (2/10) ο Ολιβιέ Σεμλά, αντιπρόεδρος στρατηγικής και προτύπων πιστοληπτικής αξιολόγησης της Moody’s, στο CNBC.

Σε έκθεση που δημοσιεύθηκε την περασμένη εβδομάδα, η Moody’s προβλέπει ότι η γήρανση των πληθυσμών παγκοσμίως θα έχει θεμελιώδεις επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία και θα οδηγήσει σε δύσκολες αποφάσεις σε επίπεδο οικονομικής πολιτικής.

Ενώ η πληθυσμιακή αύξηση αποτελούσε για μεγάλο χρονικό διάστημα παράγοντα στήριξης της ανάπτυξης και της πιστοληπτικής ικανότητας, η πτώση των ποσοστών γονιμότητας και η πρωτοφανής ταχύτητα με την οποία μεταβάλλεται η ηλικιακή σύνθεση των πληθυσμών αλλάζουν πλέον αυτή την εικόνα, αναφέρει στην ίδια κατεύθυνση η Moody’s.

«Λιγότεροι εργαζόμενοι θα περιορίσουν την παραγωγική δυναμικότητα, ενώ λιγότερα νοικοκυριά και καταναλωτές θα αποδυναμώσουν τη ζήτηση. Ως αποτέλεσμα, οι χώρες θα πρέπει να βασιστούν περισσότερο στην παραγωγικότητα προκειμένου να διατηρήσουν την ανάπτυξη», αναφέρει η έκθεση.

Η επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης

Παράλληλα, όπως τονίζεται, η τεχνητή νοημοσύνη και η αυξημένη παραγωγικότητα μπορούν να αντισταθμίσουν μόνο εν μέρει τη μακροπρόθεσμη πρόκληση που δημιουργεί η γήρανση του εργατικού δυναμικού, δήλωσε ο Σεμλά.

«Πρόκειται για έναν μερικό παράγοντα άμβλυνσης, επειδή ασφαλώς μπορείς να αντικαταστήσεις και να ενισχύσεις την πλευρά της προσφοράς της οικονομίας, στα εργοστάσια και στις υπηρεσίες, αλλά ταυτόχρονα τα ρομπότ δεν καταναλώνουν – τουλάχιστον όχι ακόμη – και έτσι, από την πλευρά της ζήτησης, θα εξακολουθεί να υπάρχει αυτό το κενό, γεγονός που θα επιβραδύνει την ανάπτυξη», πρόσθεσε.

Και δεν είναι μόνο η Ευρώπη και οι ΗΠΑ που γερνούν πληθυσμιακά, αλλά και οι αναδυόμενες οικονομίες γερνούν με ταχείς ρυθμούς. Το ποσοστό των ανθρώπων ηλικίας 65 ετών και άνω στην Κίνα έχει διπλασιαστεί από το 7% στο 14% τις τελευταίες δύο δεκαετίες, ενώ η Βραζιλία, η Ταϊλάνδη και η Τουρκία ακολουθούν παρόμοια πορεία.

Τέλος, να σημειωθεί ότι οι χώρες αυτές θα αντιμετωπίσουν το κόστος της γήρανσης σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα εισοδήματος σε σύγκριση με τις ανεπτυγμένες οικονομίες που γέρασαν νωρίτερα, -όπως αναφέρει η ίδια έκθεση-, επισημαίνοντας ότι στην Ευρώπη η ίδια δημογραφική μετάβαση χρειάστηκε αρκετές δεκαετίες.