• Γ.Δ.ΓΕΝ. ΔΕΙΚΤΗΣ0,000%
  • S&P 5000,000%
  • Nasdaq0,000%
  • FTSE 1000,000%
  • Nikkei 2250,000%
  • DAX0,000%
  • CAC 400,000%
  • €/$
  • €/£
  • BTC
10:16 - 17 Μαρ 2008

H διεθνής κρίση και η τσέπη μας

Οι αγορές απέδειξαν για μία ακόμη φορά ότι δεν είναι σε θέση να «αυτορρυθμιστούν» και να επιβιώσουν χωρίς την κρατική παρέμβαση. Η αυτορρύθμιση, που ήταν το πάγιο επιχείρημα-αίτημα των απανταχού γκουρού του νεοφιλελευθερισμού, αποδείχτηκε κενό γράμμα καθώς όλα τα χρηματιστήρια γκρεμίζονται, η αγορά νομισμάτων είναι ανάστατη από την κατρακύλα του δολαρίου, το πετρέλαιο ξεπερνά τα 110 δολάρια ανά βαρέλι και ο χρυσός ξαναλάμπει έπειτα από δεκαετίες υπερβαίνοντας τα 1.000 δολάρια ανά ουγκιά. Ολα αυτά θα έπρεπε σύμφωνα με την άποψη των θεωρητικών της ελεύθερης αγοράς να αυτορρυθμίζονται. Και όμως, όταν διαπίστωσαν ότι αντί για ρύθμιση πάνε για διάλυση, οι ηγέτες της αγοράς τρέμοντας ζήτησαν την παρέμβαση των κυβερνήσεων και των κεντρικών τραπεζών. Παρ όλα τα μέτρα όμως που πήραν η αμερικανική κυβέρνηση και οι κεντρικές τράπεζες, οι αγορές είναι τόσο κακομαθημένες που αντιδρούν θετικά μόνο μία ημέρα και στη συνέχεια ξαναγκρεμίζονται για να ξαναζητήσουν και άλλα μέτρα. Και όσο οι Αρχές τούς κάνουν το χατίρι τόσο μικρότερη επίδραση θα έχουν τα μέτρα παρέμβασης. Σήμερα όλοι βρίσκονται σε αδιέξοδο. Οι κυβερνήσεις γιατί δεν ξέρουν τι άλλο να κάνουν, οι χρηματιστές και οι τραπεζίτες γιατί βλέπουν ότι η κρίση δεν τελειώνει αλλά βαθαίνει, και η παγκόσμια οικονομική κοινότητα διότι βλέπει την κρίση να περνάει από τις οθόνες των χρηματιστών στην πραγματική οικονομία.

ΗΗρθε το τέλος του παγκόσμιου τραπεζικού συστήματος, της αμερικανικής οικονομικής ηγεμονίας ή των διεθνών χρηματιστηρίων; Τίποτε από όλα αυτά. Απλώς η κρίση θα ξεπεραστεί όταν οι αγορές κρίνουν ότι εξέλιπαν οι λόγοι που την προκάλεσαν και όταν οι τιμές φτάσουν σε επίπεδα τέτοια που να δικαιολογείται ξανά η πώληση χρυσού και η αγορά μετοχών. Αν αυτά δεν συμβούν, όσες παρεμβάσεις και αν κάνουν οι Αρχές η κρίση θα συνεχίζεται.

Το μεγάλο ερώτημα για εμάς είναι πώς θα επηρεαστεί η ελληνική οικονομία και κατά προέκταση η τσέπη μας. Ακούγεται παράδοξο αλλά η Ελλάδα είναι ίσως η μόνη χώρα τη Ευρώπης που δεν πλήττεται από την ανατίμηση του ευρώ έναντι του δολαρίου. Και δεν πλήττεται διότι δεν εξάγει. Η ανταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων ήταν ούτως ή άλλως σχεδόν μηδενική και παραμένει τέτοια ανεξαρτήτως της ανατίμησης του ευρώ. Ταυτόχρονα η άνοδος της τιμής του δολαρίου επηρεάζει λίγο την Ελλάδα ως ευρωπαϊκή χώρα, αφού όσο ανατιμάται το πετρέλαιο τόσο υποτιμάται το δολάριο και κατά συνέπεια το κόστος της ανόδου του πετρελαίου για τους Ευρωπαίους είναι σχετικά μικρό. Και εδώ τελειώνουν τα καλά νέα.

Στην Ελλάδα βασιλεύουν οι κερδοσκόποι και για αυτόν τον λόγο, αδικαιολόγητα, έχουμε αυξήσεις των τιμών σε όλα τα προϊόντα και υπηρεσίες, δήθεν εξαιτίας της ανόδου του πετρελαίου. Ο πληθωρισμός καλπάζει. Οσο και αν αισιοδοξεί ο υπουργός Οικονομίας κ. Γ. Αλογοσκούφης, ο ρυθμός ανάπτυξης μειώνεται και θα μειωθεί ακόμη περισσότερο εφόσον η διεθνής οικονομία μπει για τα καλά στην ύφεση και οι διεθνείς τράπεζες θα κλείσουν τους κρουνούς των δανείων που μας έδιναν ως σήμερα αφειδώς. Αυτό σημαίνει ότι όλοι μας εδώ θα «στριμωχτούμε». Περισσότερο θα υποφέρουν τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα διότι αυτή η αρνητική συγκυρία συμπίπτει με μια επίθεση της κυβέρνησης στην τσέπη του πολίτη. Με τον περιορισμό των συντάξεων, με την επιμήκυνση του χρόνου εργασίας, με την αδυναμία να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας και με την ανικανότητά της να αντιμετωπίσει την κερδοσκοπία, η κυβέρνηση περιορίζει ασφυκτικά τα νοικοκυριά. Για μία ακόμη φορά η κυβέρνηση επιλέγει όχι μόνο εσφαλμένη πολιτική αλλά και ακατάλληλη στιγμή για να την εφαρμόσει. Αντί να προετοιμαστεί για να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις από τη διεθνή κρίση, τη φέρνει νωρίτερα στην πόρτα μας.

Γρηγόρης Νικολόπουλος