Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με τα στοιχεία του ifo, κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δανείστηκε 21,6 δισ. ευρώ μέσω του SVIK, ωστόσο οι επενδύσεις αυξήθηκαν μόλις κατά 10,1 δισ. ευρώ σε σχέση με το επίπεδο αναφοράς. Αυτό αντιστοιχεί σε ποσοστό μη αξιοποίησης των δανειακών πόρων για πρόσθετες επενδύσεις ύψους 53%.

«Εάν τα κονδύλια καταλήγουν στην πράξη να χρηματοδοτούν τρέχουσες δαπάνες αντί για πρόσθετες επενδύσεις, οι μελλοντικές γενιές θα κληρονομήσουν το χρέος χωρίς να αποκτήσουν αντίστοιχη αξία», δηλώνει η ερευνήτρια του ifo, Εμιλί Χέσλινγκερ.

«Η πολιτική δέσμευση που είχε αναληφθεί κατά τη σύσταση του ειδικού ταμείου – ότι κάθε πρόσθετος δανεισμός θα κατευθυνόταν εξ ολοκλήρου σε πρόσθετες επενδύσεις – δεν έχει μέχρι στιγμής τηρηθεί από τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής», επισημαίνει ο πρόεδρος του ifo, Κλέμενς Φούεστ.

Το σωρευτικό ποσοστό μη κατεύθυνσης των δανειακών πόρων σε πρόσθετες επενδύσεις από τη σύσταση του SVIK πέρυσι ανέρχεται σήμερα στο 75%. Συνολικά, έως το τέλος Ιουνίου 2026, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση είχε δανειστεί 45,9 δισ. ευρώ μέσω του SVIK, αλλά οι επενδύσεις αυξήθηκαν μόλις κατά 11,3 δισ. ευρώ σε σχέση με το επίπεδο αναφοράς. Αυτό μεταφράζεται σε επενδυτικό κενό ύψους 34,6 δισ. ευρώ.

«Το επενδυτικό αυτό κενό δημιούργησε δημοσιονομικό περιθώριο για άλλες δαπάνες», αναφέρει ο Μαξ Λέι, ειδικός του ifo.

Το επίπεδο αναφοράς που χρησιμοποιείται στην ανάλυση προϋποθέτει ότι ο τακτικός ομοσπονδιακός προϋπολογισμός και το Ταμείο για το Κλίμα και τον Μετασχηματισμό πραγματοποιούν κάθε χρόνο επενδύσεις τουλάχιστον ίσες με εκείνες του 2024 και ότι το σύνολο του νέου δανεισμού στο πλαίσιο του SVIK διοχετεύεται σε πρόσθετες επενδύσεις.

Για τον υπολογισμό του επιπέδου αναφοράς κατά το πρώτο εξάμηνο λαμβάνεται υπόψη το γεγονός ότι, βάσει των ιστορικών στοιχείων, μεγάλο μέρος των επενδυτικών δαπανών πραγματοποιείται κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους.

Ως εκ τούτου, το υψηλό ποσοστό μη κατεύθυνσης των δανειακών πόρων σε πρόσθετες επενδύσεις υποδηλώνει είτε ότι η εκταμίευση κονδυλίων κατά το πρώτο εξάμηνο ήταν σημαντικά χαμηλότερη από τον μέσο όρο είτε ότι αποτελεί ήδη ένδειξη πως το 2026 θα διατεθούν ακόμη λιγότεροι πόροι για επενδύσεις από τον τακτικό ομοσπονδιακό προϋπολογισμό σε σχέση με όσα είχαν προγραμματιστεί.

Το επενδυτικό κενό και το ποσοστό μη αξιοποίησης των δανειακών πόρων για πρόσθετες επενδύσεις αποτελούν οικονομικούς δείκτες που φωτίζουν το οικονομικό όφελος από τον πρόσθετο δανεισμό. Τα στοιχεία αυτά δεν αξιολογούν τη νομιμότητα του SVIK.