Οι διπλωματικές διεργασίες εντείνονται ενόψει της Συνόδου Κορυφής της G7 που θα πραγματοποιηθεί την επόμενη εβδομάδα – από 15 έως 17 Ιουνίου στις γαλλικές Άλπεις- και, σύμφωνα με το πρακτορείο Bloomberg, εξετάζεται η πραγματοποίηση τελετής υπογραφής στη Γενεύη την Κυριακή, εφόσον ολοκληρωθούν οι τελευταίες εκκρεμότητες.
Κατά το Bloomberg, οι διαπραγματεύσεις επικεντρώνονται σε μνημόνιο κατανόησης και όχι σε τελική συμφωνία.
Τη Γενεύη αναφέρει και το Axios, σημειώνοντας ότι βρίσκονται μάλιστα σε εξέλιξη προετοιμασίες καθώς τέσσερα αεροσκάφη C-17 της Αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας αναχώρησαν για την Ευρώπη, μεταφέροντας εξοπλισμό για την πιθανή μετάβαση του αντιπροέδρου, Τζέι Ντι Βανς, στην πόλη τις επόμενες ημέρες.
Μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει επίσημη επιβεβαίωση από την Ουάσιγκτον ή την Τεχεράνη σχετικά με τον τόπο ή την ακριβή ημερομηνία υπογραφής, ενώ Ιρανοί αξιωματούχοι συνεχίζουν να τονίζουν ότι δεν έχει ληφθεί ακόμη τελική απόφαση για την αποδοχή της συμφωνίας.
Προσχέδιο συμφωνίας δημοσίευσε το Ιράν
Πάντως τα ιρανικά μέσα επιβεβαιώνουν την ύπαρξη σχεδίου συμφωνίας με τις ΗΠΑ.
Το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Mehr αναφέρει ότι η προτεινόμενη συμφωνία με τις ΗΠΑ περιλαμβάνει δεσμεύσεις της Ουάσιγκτον να αποσύρει τις δυνάμεις της από το Ιράν και να άρει τον ναυτικό αποκλεισμό στη χώρα, ενώ παράλληλα αναβάλλει τις διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας σε μεταγενέστερη ημερομηνία και δεν «πιάνει» το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων της Τεχεράνης.
Βάσει του μνημονίου, σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο, το Ιράν θα ανοίξει ξανά το Στενό του Ορμούζ εντός 30 ημερών, ενώ οι ΗΠΑ αναμένεται να άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό τους στη χώρα εντός της ίδιας περιόδου.
Οι ΗΠΑ θα πρέπει, επίσης, να αποδεσμεύσουν τα «παγωμένα» ιρανικά κεφάλαια και να άρουν τις κυρώσεις στο πετρέλαιο της χώρας, αναφέρει το δημοσίευμα, προσθέτοντας ότι παράλληλα πρέπει να δεσμευτούν για «μη παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις του Ιράν».
Η Mehr αναφέρει ακόμα ότι θα διεξαχθούν πρόσθετες διαπραγματεύσεις σε μεταγενέστερη ημερομηνία για το πυρηνικό πρόγραμμα και διάφορα οικονομικά ζητήματα, αλλά το ζήτημα του προγράμματος βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν και η υποστήριξή του προς ένοπλες περιφερειακές ομάδες που δρουν στην περιοχή δεν θα βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη.
Διαβάστε αναλυτικά τα 14 σημεία του προσχεδίου εδώ
Σύμφωνα με το Al Jazeera, εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν (πιθανότατα ο Εσμαΐλ Μπαγκάι) δήλωσε ότι το σχέδιο συμφωνίας 14 σημείων «είναι απλώς για εικασίες των μέσων ενημέρωσης».
IRNA: Επτά βασικά σημεία του προσχεδίου
Παρ’ όλα αυτά, μία διαφορετική εκδοχή του σχεδίου δημοσίευσε το επίσημο κρατικό πρακτορείο του Ιράν IRNA, η οποία φέρεται να ικανοποιεί όλες τις βασικές θέσεις της Τεχεράνης.
Σύμφωνα με το σχετικό δημοσίευμα, το πυρηνικό ζήτημα παραμένει ανέγγιχτο, ενώ ορίζεται πως το Ιράν δεν θα αναλάβει καμία δέσμευση σχετικά με τη μεταβίβαση της διαχείρισης του Στενού του Ορμούζ. Παράλληλα, σύμφωνα με το ιρανικό μέσο, σημειώνεται πως στόχος είναι ο τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα – μαζί με εκείνο του Λιβάνου – ενώ τίθεται και θέμα πολεμικών αποζημιώσεων.
Πιο αναλυτικά, τα βασικά σημεία που αναφέρει το IRNA είναι τα εξής:
1. Το πυρηνικό ζήτημα παραμένει ανέγγιχτο
Δεν θα επιτευχθεί συμφωνία για το πυρηνικό ζήτημα στο τρέχον μνημόνιο, και το Ιράν δεν θα αναλάβει καμία νέα δέσμευση. Οι πυρηνικές συνομιλίες θα διεξαχθούν εντός 60 ημερών από την υπογραφή.
2. Στενό του Ορμούζ. Καμία παράδοση, κανένας ρόλος για τις ΗΠΑ
Το Ιράν δεν θα αναλάβει καμία δέσμευση σχετικά με την παράδοση της διαχείρισης του Στενού του Ορμούζ. Το μέλλον της διαχείρισης του Στενού θα επιλυθεί στο πλαίσιο ενός περιφερειακού ζητήματος και μέσω κοινού διαλόγου και λήψης αποφάσεων μεταξύ Τεχεράνης και Ομάν.
3. Αποφασιστικό τέλος του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου
Ο κύριος στόχος του μνημονίου είναι ο τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα της περιοχής. Οι ΗΠΑ δεσμεύονται να αναγκάσουν το Ισραήλ να τερματίσει τον πόλεμο στον Λίβανο και η φράση «παράταση της εκεχειρίας» δεν περιλαμβάνεται στο κείμενο.
4. Απελευθέρωση παγωμένων περιουσιακών στοιχείων με συγκεκριμένο μηχανισμό
Μερικά από τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία θα απελευθερωθούν αμέσως μετά την υπογραφή, ενώ τα υπόλοιπα θα απελευθερωθούν σταδιακά κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Η Τεχεράνη έχει λάβει σαφείς εγγυήσεις βάσει των μηχανισμών που επιθυμεί.
5. Πολεμικές αποζημιώσεις στην ημερήσια διάταξη
Οι ζημίες που προκλήθηκαν στο Ιράν από την αμερικανική και ισραηλινή επιθετικότητα είναι μεταξύ των θεμάτων που αναφέρονται στο μνημόνιο. Ο μηχανισμός εφαρμογής για την είσπραξη αποζημίωσης θα συμφωνηθεί στις διαπραγματεύσεις 60 ημέρες μετά την υπογραφή.
6. Λεπτομέρειες για την άρση των πρωτογενών και δευτερογενών κυρώσεων· ένα θέμα που συζητήθηκε στην τελική συμφωνία
Η άρση όλων των αμερικανικών κυρώσεων και των διεθνών ψηφισμάτων θα επανεξεταστεί εντός της προθεσμίας των 60 ημερών για τις πυρηνικές διαπραγματεύσεις.
7. Τρία ζητήματα και 60 ημέρες για μια τελική συμφωνία
Μόνο τρία ζητήματα θα συζητηθούν στις 60ήμερες διαπραγματεύσεις: η συνέχιση του ειρηνικού πυρηνικού προγράμματος, η άρση των μονομερών αμερικανικών κυρώσεων και ο μηχανισμός αποζημίωσης. Κανένα άλλο ζήτημα, συμπεριλαμβανομένων των πυραυλικών δυνατοτήτων του Ιράν, δεν θα βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη.
