Οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν περισσότερο από 16% κατά τις τελευταίες πέντε συνεδριάσεις, αφότου ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, απέδωσε δημοσίως την εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικανών στον πόλεμο με το Ιράν. Οι δηλώσεις του προκάλεσαν ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο εξακολουθεί να υπάρχει συναίνεση στο εσωτερικό της αμερικανικής κυβέρνησης για τη συνέχιση της σύγκρουσης.
Σύμφωνα με το CNBC, οι Δημοκρατικοί σχεδιάζουν να αξιοποιήσουν τις άνετες πλειοψηφίες που εξασφάλισαν και στα δύο σώματα του Κογκρέσου, προκειμένου να προωθήσουν ψήφισμα για τις πολεμικές εξουσίες του προέδρου, απαιτώντας από τον Ντόναλντ Τραμπ να τερματίσει τον πόλεμο.
Ωστόσο, όπως επισημαίνουν αναλυτές, η κατάσταση στη Μέση Ανατολή παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη, ενώ οι Δημοκρατικοί δεν πρόκειται να αναλάβουν επισήμως τον έλεγχο του Κογκρέσου πριν από τον Ιανουάριο.
«Καθ' όλη τη διάρκεια της εβδομάδας μάς έκανε εντύπωση η απόκλιση ανάμεσα στις αυξανόμενες ανησυχίες για κλιμάκωση στον Περσικό Κόλπο και την αισιοδοξία των αγορών, χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά, για μια διπλωματική διέξοδο, η οποία τροφοδοτείται κυρίως από τους τίτλους των ειδήσεων», ανέφερε σε σημείωμά της προς επενδυτές την Παρασκευή η Χελίμα Κροφτ, επικεφαλής στρατηγικής εμπορευμάτων της RBC Capital Markets.
Νέες επιθέσεις και αμερικανική στρατιωτική κινητοποίηση
Από την ημέρα των εκλογών, αρκετά πετρελαιοφόρα έχουν δεχθεί επιθέσεις κοντά στις ακτές του Ομάν, με αποτέλεσμα τον θάνατο ενός ναυτικού, σύμφωνα με υπηρεσίες ναυτικής ασφάλειας.
Την ίδια ώρα, οι Χούθι της Υεμένης, σύμμαχοι της Τεχεράνης, συνεχίζουν να εξαπολύουν πυραυλικές επιθέσεις εναντίον της γειτονικής Σαουδικής Αραβίας.
Παράλληλα, οι Ηνωμένες Πολιτείες εξακολουθούν να ενισχύουν τη στρατιωτική τους παρουσία στην περιοχή, με μια τρίτη ομάδα κρούσης αεροπλανοφόρου να βρίσκεται καθ' οδόν προς τη Μέση Ανατολή.
Η συμβουλευτική εταιρεία Rapidan Energy εκτιμά ότι υπάρχει πιθανότητα 80% να επαναληφθούν οι εχθροπραξίες, καθώς οι διπλωματικές προσπάθειες φαίνεται να οδηγούνται σε αδιέξοδο.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Πέμπτη στους δημοσιογράφους ότι σύντομα θα αποφασίσει εάν οι ΗΠΑ θα εξαπολύσουν νέα επίθεση εναντίον του Ιράν.
«Θα προτιμούσα να μην καταστρέψω την υπόλοιπη χώρα, εάν είναι δυνατόν, αλλά ίσως χρειαστεί να το κάνω», δήλωσε από το Οβάλ Γραφείο, προσθέτοντας ότι οι εξελίξεις θα γίνουν σύντομα γνωστές.
«Είμαστε πλήρως έτοιμοι για δράση. Εάν χρειαστεί να ολοκληρώσουμε την υπόθεση με το Ιράν, είμαστε απολύτως προετοιμασμένοι», υπογράμμισε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Φόβοι για νέα εκτίναξη του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια
Μια νέα στρατιωτική αναμέτρηση θα μπορούσε να προκαλέσει εκ νέου εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, σύμφωνα με τον Μπομπ ΜακΝάλι, πρόεδρο της Rapidan Energy και πρώην σύμβουλο ενέργειας του Τζορτζ Μπους του νεότερου.
Την Παρασκευή, το Brent, που αποτελεί το διεθνές σημείο αναφοράς για τις τιμές του πετρελαίου, διαπραγματευόταν πάνω από τα 97 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό βρισκόταν κοντά στα 90 δολάρια.
Μιλώντας στην εκπομπή «Squawk Box Asia» του CNBC, ο ΜακΝάλι υποστήριξε ότι ο Τραμπ είναι αποφασισμένος να εμποδίσει το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, θεωρώντας το ζήτημα καθοριστικής σημασίας για την πολιτική του παρακαταθήκη.
«Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ είναι αποφασισμένος, σχεδόν με οποιοδήποτε κόστος, να εμποδίσει το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο και να το αναγκάσει να εγκαταλείψει τις πυρηνικές του δυνατότητες», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Το ιρανικό καθεστώς, από την άλλη πλευρά, δεν είναι διατεθειμένο να το κάνει», πρόσθεσε.
Σύμφωνα με τον αναλυτή, όσο παραμένει αυτή η θεμελιώδης διαφωνία μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, θα εξακολουθούν να υφίστανται και οι συνθήκες που μπορούν να οδηγήσουν σε νέα στρατιωτική κλιμάκωση.
Ανάλογες ανησυχίες εξέφρασε και ο Άμος Χόχσταϊν, πρώην σύμβουλος ενέργειας του Τζο Μπάιντεν, επισημαίνοντας ότι ο κίνδυνος πολέμου παραμένει υπαρκτός, ιδιαίτερα από τη στιγμή που ο Τραμπ δεν πρόκειται να διεκδικήσει εκ νέου την προεδρία.
Μιλώντας στην εκπομπή «Power Lunch» του CNBC, προειδοποίησε ότι μια αναζωπύρωση των συγκρούσεων θα οδηγούσε σε σημαντικές αυξήσεις των τιμών της βενζίνης, του ντίζελ και των αεροπορικών καυσίμων.
Η Τεχεράνη προκαλεί τον Τραμπ μετά τις εκλογές
Στο μεταξύ, η ιρανική ηγεσία δεν έχει διστάσει να εκμεταλλευτεί επικοινωνιακά την εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικανών.
Ο λογαριασμός του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ανέφερε μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων ότι «η διαδικασία κατάρρευσης των Ηνωμένων Πολιτειών έχει επιταχυνθεί».
Ωστόσο, παρά τη σαφή πρόθεση των Δημοκρατικών να περιορίσουν τις στρατιωτικές επιλογές του Τραμπ, οι θεσμικές δυνατότητές τους παραμένουν προς το παρόν περιορισμένες.
Το Κογκρέσο δύσκολα θα εγκρίνει ψήφισμα για τις πολεμικές εξουσίες πριν αναλάβουν τον έλεγχό του οι Δημοκρατικοί τον Ιανουάριο. Ακόμη όμως και εάν εγκριθεί ένα τέτοιο ψήφισμα, ο Αμερικανός πρόεδρος θα έχει τη δυνατότητα να ασκήσει βέτο.
Σύμφωνα με την Κροφτ, το σημαντικότερο μέσο πίεσης που θα διαθέτουν οι Δημοκρατικοί είναι ο έλεγχος των κρατικών δαπανών.
Η υφιστάμενη χρηματοδότηση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης λήγει στις 11 Δεκεμβρίου, ενώ οι διαπραγματεύσεις για μια νέα προσωρινή συμφωνία χρηματοδότησης ενδέχεται να παραταθούν μέχρι το 2027.
Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μπορούσε να ενισχύσει τη διαπραγματευτική θέση των Δημοκρατικών όταν αναλάβουν την πλειοψηφία στο Κογκρέσο.
«Είναι σημαντικό ότι η αναβολή των αποφάσεων για τη χρηματοδότηση δεν θα περιόριζε άμεσα τη δυνατότητα του Τραμπ να διεξάγει στρατιωτικές επιχειρήσεις, αλλά θα μπορούσε να μεταβάλει σημαντικά τις μακροπρόθεσμες προοπτικές χρηματοδότησης της κυβέρνησής του», εξήγησε η αναλύτρια.
Διπλωματικές διεργασίες μέσω Κατάρ, αλλά χωρίς ουσιαστική πρόοδο
Παρά τη στρατιωτική κινητοποίηση και τις εκατέρωθεν απειλές, εξακολουθούν να βρίσκονται σε εξέλιξη διπλωματικές προσπάθειες για την αποκλιμάκωση της κρίσης.
Σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων του Κατάρ, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε την Παρασκευή τηλεφωνική επικοινωνία με τον εμίρη της χώρας, κατά την οποία συζητήθηκαν οι προσπάθειες αποκλιμάκωσης της έντασης στη Μέση Ανατολή.
Παράλληλα, υψηλόβαθμος Ιρανός αξιωματούχος, ο οποίος μίλησε υπό καθεστώς ανωνυμίας στο Reuters, ανέφερε την Πέμπτη ότι η Τεχεράνη έχει διαβιβάσει μέσω του Κατάρ νέα πρόταση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες σχετικά με το πυρηνικό της πρόγραμμα.
Ωστόσο, ο ίδιος διευκρίνισε ότι το Ιράν θα είναι διατεθειμένο να συζητήσει την πρόταση μόνο εφόσον η Ουάσινγκτον ικανοποιήσει προηγουμένως τις ιρανικές απαιτήσεις.
Από την πλευρά του, ο Τραμπ εμφανίστηκε μάλλον απορριπτικός απέναντι στις διπλωματικές πρωτοβουλίες.
«Το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο», δήλωσε την Πέμπτη, προσθέτοντας ότι «δεν πρόκειται να κάνουν τίποτα χωρίς την έγκρισή μας».
«Δεν έχει καμία σημασία τι εξετάζουν», κατέληξε ο Αμερικανός πρόεδρος, αναφερόμενος στις διπλωματικές προσπάθειες που βρίσκονται σε εξέλιξη.





