Σε αυτή την περίπτωση θα μπορούσαν οι τράπεζες να ενισχύουν τα κεφάλαιά ανάλογα με την κερδοφορία του 2008 (η οποία, τώρα, θα εξαρτηθεί από το ύψος των προβλέψεων που θα διενεργήσουν), έτσι ώστε να μεταφέρουν και κεφάλαια στις θυγατρικές τους στην Ανατολική Ευρώπη. Ανεξάρτητα με το τι τελικά θα προκριθεί, το ερώτημα που τίθεται είναι εάν η «κρατικοποίηση» θα είναι προσωρινή ή μονιμότερη;

Το δημόσιο γίνεται βασικός επενδυτής και μέσω του Συμβουλίου Εποπτείας(*), που θα συνεδριάζει μια φορά τον μήνα θα ελέγχει εάν η δημιουργούμενη ρευστότητα θα χρησιμοποιηθεί προς όφελος των καταθετών, των δανειοληπτών και γενικότερα προς όφελος της ελληνικής οικονομίας. Όμως δεν είναι ξεκάθαρο και εδικά σε περιόδους κρίσης εάν το όφελος της εθνικής οικονομίας συμπίπτει με το όφελος των τραπεζών; Μήπως αντίθετα υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων;

Κάποιοι πιστεύουν, ότι το δημόσιο θα κληθείνα τοποθετηθεί, σε βασικά θέματα στρατηγικής των τραπεζών. Αργά ή γρήγορα δηλαδή το δημόσιο θα κληθεί να τοποθετηθεί για τη διαμόρφωση του ύψους των δανειακών επιτοκίων, των κριτηρίων χορήγησης δανείων και τον «χειρισμό» των δανειοληπτών που αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα.

Το κράτος, λειτουργώντας με πολιτικά κριτήρια, οφείλει να πιέζει για μειωμένα περιθώρια επιτοκίων (spreads). Αντίθετα, οι τράπεζες ως κερδοσκοπικές εταιρείες ενδιαφέρονται να μεγιστοποιούν τα κέρδη τους. Επίσης, ο χειρισμός εταιρειών που αντιμετωπίζουν προβλήματα εξυπηρέτησης δανειακών υποχρεώσεων, ίσως να γίνει να είναι πιο ελαστικός, υπό την κρατική εποπτεία.

Oμως προβλήματα θα έχουν και οι τραπεζίτες, που έχουν συνηθίσει να λειτουργούν ελεύθερα και όχι υπό επιτήρηση, έλλειψη ελευθερίας κινήσεων, χαμηλών αμοιβών και κινήτρων. Και ίσως οδηγηθούν σε παραιτήσεις.

Χρ. Ιωάν.

(*)Το Συμβούλιο Εποπτείας είναι νέο όργανο (συνίσταται για τις ανάγκες του πακέτου στήριξης των 28 δις. ευρώ) και αποτελείται από τον υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών, τον διοικητή της ΤτΕ, τον υφυπουργό Οικονομίας και Οικονομικών, αρμόδιο για το Γενικό Λογιστήριο και από τους εκπροσώπους του ελληνικού δημοσίου στα Δ.Σ. των τραπεζών. Σημειώνεται πως οι εκπρόσωποι του δημοσίου θα ελέγχουν θέματα αμοιβών, παροχών και διανομής μερισμάτων ενώ θα έχουν και πρόσβαση στα βιβλία των τραπεζών.