Όπως σημειώνουν στην Ελλάδα διατηρούνται ακόμα πολλές εταιρείες-ζόμπι σε τομείς όπως οι κατασκευές, τα ξενοδοχεία και η αγορά ακινήτων.

Οι επιχειρήσεις-ζόμπι στρεβλώνουν την κατανομή των πόρων και εμποδίζουν τις επενδύσεις, την απασχόληση και την παραγωγικότητα. Για το λόγο αυτό, η ανάλυση επισημαίνει πως οι υπεύθυνοι για τη χάραξη πολιτικής πρέπει να αναλάβουν αποφασιστική δράση

Τα αποτελεσματικά μέτρα πολιτικής περιλαμβάνουν την επιτάχυνση της εξυγίανσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων, την άρση των εμποδίων στη δευτερογενή αγορά αυτών των δανείων, την αλλαγή του πλαισίου αφερεγγυότητας και την εταιρική αναδιάρθρωση, την ενίσχυση του ανταγωνισμού στην αγορά και την ενίσχυση των θεσμικών και κανονιστικών πλαισίων.

Τα μέτρα αυτά -καταλήγει η μελέτη- είναι απαραίτητα για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που απομένουν και τη διασφάλιση μιας βιώσιμης αναπτυξιακής πορείας για οικονομίες που μονίμως υστερούν σε παραγωγικότητα και επενδύσεις, όπως η ελληνική οικονομία.

Το paper σημειώνει αναλυτικότερα πως η περίπτωση της Ελλάδας αποτελεί παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο οι εταιρείες ζόμπι, σε συνδυασμό με τα ληξιπρόθεσμα επιχειρηματικά δάνεια, διέδιδαν ανεπάρκεια κατανομής και καθυστέρησαν την πορεία της οικονομικής ανάκαμψης.

Κατά τη δεκαετία της κρίσης δημόσιου χρέους 2010-2019, η Ελλάδα σημείωσε απότομη άνοδο στις εταιρείες ζόμπι, που αντιπροσωπεύουν περίπου το 20% των επιχειρήσεων, που αντιπροσωπεύουν το 30% του συνολικού καθαρού παγίου κεφαλαίου, και των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (NPEs) που υπερβαίνουν το 50% των συνολικών δανείων στο αποκορύφωμά τους (Εικόνα 1).

Παράλληλα, το επενδυτικό κενό της ελληνικής οικονομίας την περίοδο 2010-2019, υπολογιζόμενο ως απόκλιση του μεριδίου των παγίων επενδύσεων στο ΑΕΠ από τον μέσο όρο της ΕΕ, διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο ετησίως στο 7% του ΑΕΠ (Pissarides et al. 2023). Μολονότι η κατάσταση έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια, ένας αξιοσημείωτος αριθμός αναξιοπαθούντων επιχειρήσεων συνεχίζει να καταναλώνει οικονομικούς και φυσικούς πόρους, εμποδίζοντας την ανακατανομή τους σε πιο παραγωγικές χρήσεις.

Η αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος είναι απαραίτητη για την ενίσχυση των επενδύσεων, της απασχόλησης και της παραγωγικότητας στην Ελλάδα. Το μερίδιο των επιχειρήσεων ζόμπι συσχετίστηκε θετικά με τον δείκτη NPE των επιχειρήσεων στους τραπεζικούς ισολογισμούς κατά την περίοδο 2002-2021. Ωστόσο, η άνοδος του μεριδίου των εταιρειών ζόμπι προηγήθηκε της αύξησης του δείκτη NPE στους τραπεζικούς ισολογισμούς, ενώ η μείωση του μεριδίου των εταιρειών ζόμπι προηγήθηκε της μείωσης του μεριδίου των NPEs. Αυτό υποδηλώνει ότι η αναλογία των ζόμπι λειτουργεί ως κύριος δείκτης για την αναλογία NPE, αντανακλώντας πιθανώς εν μέρει στοιχεία για την αειφόρο ανάπτυξη των δανείων.