Η υπόθεση σχετίζεται με τίτλους που εκδόθηκαν στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης του ελληνικού δημόσιου χρέους μέσω του PSI 2012, όταν στους κατόχους ελληνικών ομολόγων προσφέρθηκαν, μεταξύ άλλων, και τα συγκεκριμένα χρεόγραφα ως αντιστάθμισμα για τις απώλειες που υπέστησαν.
Στο πλαίσιο της στρατηγικής διαχείρισης του χρέους, η ελληνική κυβέρνηση είχε ενημερώσει εγκαίρως τους επενδυτές για την πρόθεσή της να προχωρήσει σε πρόωρη εξόφληση του συνόλου των εκκρεμών τίτλων, πολύ πριν από το 2042, που αποτελούσε την τελική ημερομηνία λήξης τους. Η προσφορά επαναγοράς διαμορφώθηκε σε επίπεδα ελαφρώς άνω των 25 λεπτών για κάθε ευρώ ονομαστικής αξίας.
Από την πλευρά τους, οι επενδυτές, με νομική εκπροσώπηση από τη διεθνή δικηγορική εταιρεία White & Case, υποστήριξαν ότι η Ελλάδα δεν άσκησε νόμιμα το δικαίωμα εξαγοράς των τίτλων, ενώ παράλληλα αμφισβήτησαν και τη μεθοδολογία υπολογισμού της τιμής επαναγοράς.
Το δικαστήριο, ωστόσο, δεν έκανε δεκτά τα επιχειρήματά τους και έκρινε ότι η διαδικασία που ακολούθησε η ελληνική πλευρά ήταν σύννομη και σύμφωνη με τους όρους των σχετικών συμβάσεων. Παρά τη δικαστική αυτή εξέλιξη, νομικοί κύκλοι στο Λονδίνο επισημαίνουν ότι η απόφαση ενδέχεται να αποτελέσει αντικείμενο έφεσης.
Τα χρεόγραφα με ρήτρα ΑΕΠ αποτελούν σύνθετα χρηματοοικονομικά εργαλεία, καθώς οι αποδόσεις τους συνδέονται με την πορεία της οικονομικής ανάπτυξης της εκδότριας χώρας. Συγκεκριμένα, ενεργοποιούν πληρωμές όταν το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν υπερβαίνει ορισμένα προκαθορισμένα όρια. Πρόκειται για τίτλους περιορισμένης ρευστότητας, οι οποίοι χρησιμοποιούνται κυρίως σε περιπτώσεις αναδιάρθρωσης δημόσιου χρέους, προσφέροντας επιπλέον κίνητρα στους επενδυτές που αποδέχονται «κούρεμα» στις αρχικές τους απαιτήσεις.
Ανάλογα χρηματοοικονομικά μέσα έχουν αξιοποιηθεί και από άλλες χώρες, όπως η Αργεντινή και η Ουκρανία, στο πλαίσιο αντίστοιχων διαδικασιών αναδιάρθρωσης χρέους.
ΟΔΔΗΧ: Η Ελλάδα κερδίζει εμβληματική δικαστική απόφαση
Ο Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους (ΟΔΔΗΧ), με ανακοίνωση του αναφέρεται στην σημαντική νίκη τονίζοντας:
«Με απόφαση που εξέδωσε ο αξιότιμος δικαστής κ. Bright, το Δικαστήριο επικύρωσε την άσκηση του συμβατικού δικαιώματος της Ελληνικής Δημοκρατίας να επαναγοράσει τους τίτλους συνδεδεμένους με το ΑΕΠ και επιβεβαίωσε ότι η Ελλάδα καθόρισε ορθά την τιμή επαναγοράς σύμφωνα με τον συμβατικό μηχανισμό τιμολόγησης.
Έπειτα από διήμερη ακροαματική διαδικασία στις 21 και 22 Απριλίου εφέτος, το Δικαστήριο εξέδωσε αναγνωριστική απόφαση επιβεβαιώνοντας ότι η Ελλάδα άσκησε εγκύρως το δικαίωμα αγοράς βάσει του όρου 6.1 των όρων και προϋποθέσεων των τίτλων συνδεδεμένων με το ΑΕΠ. Το Δικαστήριο παρέθεσε περαιτέρω δήλωση ότι η τιμή εξαγοράς ύψους 252,28 ευρώ ανά 1.000 τίτλους υπολογίστηκε και καθορίστηκε ορθά με αναφορά στις τιμές αγοράς και πώλησης που παρείχε η Ηλεκτρονική Δευτερογενής Αγορά Τίτλων (ΗΔΑΤ) της Τραπέζης της Ελλάδος κατά τις σχετικές 30 ημέρες διαπραγμάτευσης, όπως απαιτείται από τους όρους και τις προϋποθέσεις των τίτλων.
Η υπόθεση αφορούσε σε τίτλους συνδεδεμένους με το ΑΕΠ που εκδόθηκαν από την Ελλάδα το 2012 στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης του δημόσιου χρέους της, με συνολικό ονομαστικό ποσό που υπερβαίνει τα 62 δισ. ευρώ, καθιστώντας τους τη μεγαλύτερη σειρά τίτλων συνδεδεμένων με το ΑΕΠ που έχει ποτέ εκδώσει κυρίαρχο κράτος. Η διαφορά προέκυψε, αφού ορισμένοι επενδυτές αμφισβήτησαν τη νομιμότητα της ειδοποίησης επαναγοράς εκ μέρους του ελληνικού κράτους και τη μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε για τον καθορισμό της τιμής εξαγοράς. Η Ελλάδα ζήτησε αναγνωριστική απόφαση από τα αγγλικά δικαστήρια προκειμένου να επιλυθούν οριστικά τα ζητήματα αυτά.
Σε μια αναλυτική απόφαση, το Δικαστήριο απέρριψε τα επιχειρήματα ότι η τιμολόγηση θα έπρεπε να είχε προκύψει από εναλλακτικές πηγές της αγοράς και επιβεβαίωσε ότι η Ελλάδα εφάρμοσε ορθά το συμβατικό πλαίσιο κατά τον καθορισμό της τιμής.
Η υπόθεση αυτή ξεχωρίζει για την καινοτόμο χρήση της αναγνωριστικής απόφασης ώστε να εκδοθεί μία ενιαία απόφαση σχετικά με την εφαρμογή ενός σύνθετου χρηματοοικονομικού εργαλείου, αποφεύγοντας κατακερματισμένες δικαστικές διαδικασίες και αντιφατικές αποφάσεις και παρέχοντας βεβαιότητα σε εκδότες και λοιπά επηρεαζόμενα μέρη. Το Δικαστήριο ενέκρινε τη χρήση της αναγνωριστικής απόφασης στις συγκεκριμένες περιστάσεις ως τον «πλέον αποτελεσματικό» τρόπο επίλυσης της διαφοράς.
«Χαιρετίζουμε την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της Αγγλίας και τη σαφήνεια που παρέχει στους κατόχους των τίτλων και στην ευρύτερη αγορά. Η απόφαση επιβεβαιώνει τη δέσμευση της Ελλάδας να ενεργεί καλόπιστα και σύμφωνα με το εφαρμοστέο συμβατικό πλαίσιο», δήλωσε ο Δημήτρης Τσάκωνας, γενικός διευθυντής του ΟΔΔΗΧ.
Η Ελληνική Δημοκρατία εκπροσωπήθηκε από τη δικηγορική εταιρεία Cleary Gottlieb Steen & Hamilton LLP μέσω ομάδας υπό τους εταίρους Jim Ho και Naomi Tarawali, με βασικούς συνεργάτες τους Emma Williams και Georgina Evison και τους barristers Alain Choo Choy KC και Sam O'Leary του One Essex Court.
Αριθμός υπόθεσης: The Hellenic Republic v. Wilmington Trust (London) Limited (εναγόμενη ως Trustee βάσει Trust Deed ημερομηνίας 9 Μαρτίου 2012 με την Ελληνική Δημοκρατία) [2026] EWHC 1049 (Comm)».
