«Κέρδισε αυτός που μισούσε τον Τραμπ, νομίζω, λιγότερο», δήλωσε την Τετάρτη (30/4) ο Αμερικανός πρόεδρος για τον Κάρνεϊ, το κόμμα του οποίου μόλις είχε διατηρήσει την εξουσία κερδίζοντας σχεδόν την απόλυτη πλειοψηφία των εδρών στις βουλευτικές εκλογές του Καναδά.
Ωστόσο, ο Καναδός πρωθυπουργός μπορεί να αποδεχθεί ότι είναι το μικρότερο κακό στο μυαλό του Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε επίσης ότι θεωρεί πως ο πρώην διοικητής της Τράπεζας της Αγγλίας «δεν θα μπορούσε να είναι πιο ευγενικός» στην πρώτη τηλεφωνική συνομιλία μετά τις εκλογές.
Οι δύο άνδρες αναμένεται να συναντηθούν στον Λευκό Οίκο κάποια στιγμή μέσα στην επόμενη εβδομάδα.
Για τον Τραμπ, η πολιτική είναι συχνά προσωπική, όπως υπογραμμίζεται σε ανάλυση του BBC. Η συμπάθεια του προέδρου για τον Βλαντιμίρ Πούτιν χρωματίζει τις σχέσεις των ΗΠΑ με τη Ρωσία, για παράδειγμα. Ο σεβασμός του για τον Σι Τζινπίνγκ έχει διατηρήσει τις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας σε σχετικά ομαλή κατάσταση, ακόμη και όταν τα δύο έθνη εμπλέκονται σε έναν εκτεταμένο εμπορικό πόλεμο.
Στα «μαχαίρια» ο Τραμπ με τον Τρουντό
Ο Καναδάς, από την άλλη πλευρά, έχει περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα στην άλλη άκρη αυτής της εξίσωσης. Η απέχθεια του Τραμπ για τον πρώην πρωθυπουργό Τζάστιν Τρουντό ήταν αισθητή σχεδόν από την πρώτη ημέρα ανάληψης των καθηκόντων του προέδρου των ΗΠΑ το 2017.
Η μακρά, επιθετική χειραψία τους κατά την πρώτη τους προσωπική επίσκεψη λίγες εβδομάδες μετά την ορκωμοσία του Τραμπ προμήνυε αυτό που θα ήταν μια μακρά και δύσκολη σχέση.
Διακόπηκε από παθητικο-επιθετικές αιχμές, δηκτικά σχόλια και, κατά την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο, τη χλευαστική αναφορά του προέδρου στον «κυβερνήτη Τρουντό» και την επανειλημμένη συζήτηση για τη μετατροπή του Καναδά στην «αγαπημένη 51η πολιτεία της Αμερικής».
Τα περί προσάρτησης του Τραμπ συνεχίστηκαν ακόμη και μετά την αντικατάσταση του Τρουντό από τον Κάρνεϊ, αλλά η θερμοκρασία φάνηκε να πέφτει κάπως, καθώς ο ομαλός διεθνής τραπεζίτης με καταγωγή από το Χάρβαρντ και την Οξφόρδη αντικατέστησε τον νεότερο, αγορίστικα εμφανίσιμο Τρουντό.
Ο Τραμπ, ενώ του αρέσει να καταφέρεται εναντίον των παγκόσμιων ελίτ, έλκεται από το υπόβαθρο της Ivy League και τον συσσωρευμένο πλούτο, τον οποίο ο Κάρνεϊ διαθέτει σε μεγάλο βαθμό. Και ο Κάρνεϊ έχει ένα άλλο χαρακτηριστικό που τείνει να εκτιμά ο Τραμπ - είναι πλέον νικητής.
Καθόλου αυτονόητη η ανατροπή των Φιλελεύθερων
Ακόμα κι αν οφείλει μέρος της νίκης του στην (αρνητική) επιρροή του Τραμπ, ο ηγέτης των Φιλελευθέρων κατάφερε μια αξιοσημείωτη αντιστροφή της τύχης για το κόμμα του, όταν οι προοπτικές φαίνονταν ζοφερές μόλις λίγους μήνες πριν.
Ο Κάρνεϊ και ο Τραμπ εξακολουθούν να είναι μια σπουδή στις αντιθέσεις, κάτι που εγκυμονεί κινδύνους για τον πρώτο καθώς πλησιάζει η πρώτη τους συνάντηση. Ο Καναδός είναι μετρημένος, ελεγχόμενος και οργανωμένος. Ο Τραμπ είναι παρορμητικός και απρόβλεπτος. Και οι δύο μπορεί να είναι ανυπόμονοι κατά καιρούς, με μικρή ανοχή στις ασήμαντες λεπτομέρειες της σύγχρονης πολιτικής.
Επανέλαβε ο Τραμπ στον Κάρνεϊ πρόθεση προσάρτησης του Καναδά;
Υπήρχαν αναφορές ότι ο Τραμπ αναφέρθηκε στην προσάρτηση κατά την πρώτη του συνομιλία με τον Κάρνεϊ αφότου έγινε πρωθυπουργός, αλλά ο Καναδός ηγέτης το κράτησε για τον εαυτό του και η πληροφορία διέρρευσε μόνο εβδομάδες αργότερα - μια χαρακτηριστικά ψύχραιμη αντίδραση που μπορεί να προσφέρει μια ένδειξη για το πώς θα χειριστεί την αγριοφωνάρα του Τραμπ.
Ο Πολ Σάμσον, πρόεδρος του Κέντρου για τη Διεθνή Καινοτομία στη Διακυβέρνηση, ο οποίος κατείχε διάφορες ανώτερες θέσεις στην καναδική κυβέρνηση επί 30 χρόνια, έχει δει τον Κάρνεϊ σε δράση από πρώτο χέρι.
Ανέφερε στο BBC ότι ο νέος πρωθυπουργός του Καναδά θα χρησιμοποιήσει πιθανότατα ένα μείγμα «οικονομικών γνώσεων, στρατηγικής και προσωπικής διπλωματίας» για να κερδίσει την καλή πλευρά του Τραμπ.
«Στον Κάρνεϊ αρέσει να κάνει πράγματα», δήλωσε ο κ. Σάμσον. Είναι επίσης ήρεμος, χαλαρός και θα μπορούσε να συνδεθεί με τον Τραμπ σε προσωπικό επίπεδο. «Αλλά σίγουρα δεν θέλει να φανεί υποτακτικός».
Αν ο Κάρνεϊ ξεκινήσει την πρώτη του πλήρη θητεία με μια κάπως πιο καθαρή εικόνα όσον αφορά την αντιμετώπιση του Αμερικανού προέδρου, η κατάσταση θα εξακολουθεί να είναι επισφαλής.
Ενώ ο Καναδάς έχει κερδίσει μια αναστολή από μερικούς από τους πιο επαχθείς δασμούς που ανακοίνωσε αρχικά ο Τραμπ για το έθνος του, ο χρόνος περνάει - και η επίτευξη κάποιου είδους διευθέτησης με τους Αμερικανούς δεν θα είναι εύκολη υπόθεση.
«Θα έχουμε μια εταιρική σχέση με τους δικούς μας όρους», δήλωσε ο Κάρνεϊ στο BBC την Τρίτη. «Θα έκανα διάκριση μεταξύ αυτού που θέλει ο πρόεδρος και αυτού που περιμένει».
Κάρνεϊ: Οι βλέψεις Τραμπ στα εδάφη μας δεν θα πραγματοποιηθούν
Ο Κάρνεϊ συνέχισε λέγοντας ότι οι «εδαφικές απόψεις» του Τραμπ για τη χώρα του «δεν πρόκειται ποτέ, μα ποτέ να συμβούν». Ήταν ένα γνώριμο μήνυμα, ένα μήνυμα που μετέφερε επανειλημμένα στην προεκλογική εκστρατεία και στην νικητήρια ομιλία του το βράδυ των εκλογών.
«Η Αμερική θέλει τη γη μας, τους πόρους μας, το νερό μας, τη χώρα μας», είπε τη Δευτέρα. "Αλλά αυτές δεν είναι άσκοπες απειλές. Ο πρόεδρος Τραμπ προσπαθεί να μας σπάσει για να μπορέσει η Αμερική να μας αποκτήσει".
Η απόρριψη της αμερικανικής κατάληψης του Καναδά από τον Κάρνεϊ μπορεί ωστόσο να μην είναι αρκετή για να ικανοποιήσει τον Αμερικανό πρόεδρο. Και ίσως να μην είναι δυνατόν ούτε ο Κάρνεϊ και οι Καναδοί να προσδιορίσουν τι ακριβώς είναι αυτό που περιμένει ο Τραμπ.
Ο Καναδάς είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος των ΗΠΑ
Είπε ότι ο Καναδάς πρέπει να κάνει περισσότερα για να περιορίσει την παράτυπη μετανάστευση προς τις ΗΠΑ, η οποία είναι χαμηλή, και τη διασυνοριακή διακίνηση ναρκωτικών φαιντανύλης, η οποία είναι ελάχιστη. Έχει επίσης διογκώσει το εμπορικό έλλειμμα ΗΠΑ-Καναδά και είπε ότι το έθνος «κλέβει» την Αμερική. Δεδομένης της πληθυσμιακής ανισότητας μεταξύ των δύο εθνών και των τεράστιων φυσικών πόρων του Καναδά, ένα ισορροπημένο εμπορικό ισοζύγιο μεταξύ των δύο θα μπορούσε να είναι ένα ανέφικτο αίτημα.
Ό,τι κι αν θέλουν τελικά ο Τραμπ και οι Αμερικανοί, οι ΗΠΑ, ως η μεγαλύτερη εξαγωγική αγορά του Καναδά, έχουν σημαντική δύναμη επί του βόρειου γείτονά τους, αν θελήσουν να την ασκήσουν. Αλλά, όπως σημείωσε ο Κάρνεϊ στη συνομιλία του με το BBC, ούτε ο Καναδάς είναι ανίσχυρος.
«Είμαστε ο μεγαλύτερος πελάτης για περισσότερα από 40 κράτη», είπε. «Τα προμηθεύουμε με ζωτική ενέργεια, συμβατική ενέργεια και δυνητικά θα μπορούσαμε να τα προμηθεύσουμε με κρίσιμα ορυκτά».
Στροφή σε χώρες που «ταιριάζουμε» περισσότερο
Είπε επίσης ότι ο Καναδάς θα μπορούσε να στραφεί σε «ομοϊδεάτες χώρες» για πιο αξιόπιστους εμπορικούς εταίρους, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο ή η ΕΕ, βγάζοντας τις ΗΠΑ από την εξίσωση.
Κάτι τέτοιο, ωστόσο, θα σήμαινε την εγκατάλειψη μιας μακροχρόνιας και αξιόπιστης εταιρικής σχέσης με τις ΗΠΑ, η οποία βασίστηκε σε κοινά ιδανικά καθώς και σε κοινή γεωγραφία.
Ωστόσο, οι πρώτες 100 ημέρες του Τραμπ πίσω στον Λευκό Οίκο έχουν θέσει όλα αυτά υπό αμφισβήτηση.
Πρόκειται για ένα ρήγμα που φαίνεται απίθανο να επιδιορθωθεί πλήρως, ανεξάρτητα από το πόσο καλά τα πάνε ο Τραμπ και ο Κάρνεϊ όταν καθίσουν να μιλήσουν από κοντά.
