Τη συγκεκριμένη θαλάσσια διαδρομή χαρτογραφεί το γαλλικό πλοίο Abeille Marengo, πραγματοποιώντας έρευνες στον βυθό, κατόπιν των σχετικών αδειών που ζητήθηκαν και εκδόθηκαν από την Ελλάδα και την Κύπρο.
Σύμφωνα με το τελευταίο Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΑΔΜΗΕ για την περίοδο 2027-2036, έχει ήδη υπογραφεί η σύμβαση για το καλωδιακό σκέλος της διασύνδεσης και η κατασκευή του βρίσκεται σε εξέλιξη. Παράλληλα, έχει ολοκληρωθεί το 60% των ερευνών στον βυθό, ενώ έχει επιλεγεί ο προτιμητέος ανάδοχος για την κατασκευή των σταθμών μετατροπής. Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία νέου σταθμού στην Κύπρο και την επέκταση του υφιστάμενου σταθμού στη Δαμάστα της Κρήτης.
Προϋπολογισμός 1,94 δισ. ευρώ και ευρωπαϊκή χρηματοδότηση 657 εκατ. ευρώ
Η διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου θα έχει μήκος 898 χιλιομέτρων και μεταφορική ικανότητα 1.000 μεγαβάτ, με τον συνολικό προϋπολογισμό να διαμορφώνεται στα 1,94 δισ. ευρώ. Η ολοκλήρωση του έργου τοποθετείται χρονικά στα τέλη του 2031.
Σημαντική είναι και η ευρωπαϊκή χρηματοδοτική συμμετοχή, καθώς 657 εκατ. ευρώ θα προέλθουν από τον μηχανισμό Connecting Europe Facility (CEF). Η χρηματοδότηση συνδέεται με τον χαρακτηρισμό της διασύνδεσης ως Έργου Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI) της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το επόμενο βήμα προς το Ισραήλ
Η ηλεκτρική σύνδεση Κρήτης – Κύπρου αποτελεί το πρώτο σκέλος ενός ευρύτερου σχεδιασμού, ο οποίος περιλαμβάνει και τη διασύνδεση της Κύπρου με το Ισραήλ. Το δεύτερο αυτό τμήμα θα έχει μήκος 310 χιλιομέτρων, ενώ η μελέτη βιωσιμότητάς του έχει ολοκληρωθεί με θετικά συμπεράσματα.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, η υλοποίηση του έργου αναμένεται να ενισχύσει την ασφάλεια ενεργειακού εφοδιασμού, να διευκολύνει την περαιτέρω διείσδυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και να συμβάλει στην ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας της Ανατολικής Μεσογείου με το ευρωπαϊκό σύστημα μεταφοράς.
Όπως επισημαίνει ο ΑΔΜΗΕ, η ολοκλήρωση της διασύνδεσης θα επιτρέψει στην Κύπρο, το τελευταίο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης που παραμένει ηλεκτρικά απομονωμένο, να συνδεθεί με το ευρωπαϊκό σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να ενισχύσει ουσιαστικά την ενεργειακή ασφάλεια του νησιού.
Αντίστοιχα, το Ισραήλ θα αποκτήσει πρόσθετες δυνατότητες θωράκισης του ενεργειακού του εφοδιασμού, ενώ θα μπορεί να επιταχύνει την αύξηση του μεριδίου των ΑΠΕ στο ενεργειακό του μείγμα.
Ετήσιο όφελος έως 138 εκατ. ευρώ για τους καταναλωτές
Σημαντικά οικονομικά οφέλη από τη λειτουργία της διασύνδεσης εκτιμάται ότι θα προκύψουν και για τους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας. Ειδικότερα, μελέτη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, η οποία παρουσιάστηκε πρόσφατα σε συνέδριο του Ινστιτούτου Ενέργειας Νοτιοανατολικής Ευρώπης, υπολογίζει ότι το συνολικό ετήσιο όφελος θα κυμανθεί μεταξύ 123 και 138 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Η μεγαλύτερη θετική επίδραση αναμένεται να καταγραφεί στην Κύπρο. Συγκεκριμένα, οι τιμές χονδρικής ηλεκτρικής ενέργειας εκτιμάται ότι θα μειωθούν κατά 21,5 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ποσοστό που αντιστοιχεί σε υποχώρηση περίπου 19%, προσεγγίζοντας τα επίπεδα της ελληνικής αγοράς.
Αντίθετα, για την Ελλάδα η επίδραση στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας εκτιμάται ότι θα είναι οριακή, με τις προβλεπόμενες μεταβολές να κυμαίνονται από μείωση 0,2% έως αύξηση 0,1%.



