Παράλληλα, όμως, οι ελεγκτές της τρόικας συνεχίζουν να απευθύνουν συστάσεις για την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας με πώληση μονάδων της ΔΕΗ, την επιτάχυνση της πορείας συγχώνευσης δημόσιων οργανισμών- ιδιαίτερα των ελλειμματικών-, ζητώντας, μάλιστα, αντί για μετατάξεις να υπάρξουν απολύσεις του πλεονάζοντος προσωπικού, ή έστω να αντισταθμιστεί το κόστος της διατήρησης του προσωπικού από άλλα δημοσιονομικά μέτρα.

Σχετικά με το ασφαλιστικό, οι ελεγκτές θεωρούν ότι πρέπει να παραμείνει «ανοικτό» το ενδεχόμενο λήψης πρόσθετων μέτρων, εάν αυτό καταδειχθεί από την αναλογιστική μελέτη που ετοιμάζει το υπουργείο Εργασίας, ή εάν συνεχίζεται η μεγάλη υστέρηση στην είσπραξη των ασφαλιστικών εισφορών.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίδεται και στην αύξηση του πληθωρισμού, με την τρόικα να διατυπώνει την άποψη ότι απαιτείται περαιτέρω ενίσχυση του ανταγωνισμού στην αγορά, ακόμη και με κινήσεις στους τομείς των αδειών πώλησης στις λαϊκές αγορές και του χονδρεμπορίου τροφίμων και συσκευασμένων προϊόντων.

Μολονότι τα στοιχεία από την πορεία εκτέλεσης του Μνημονίου είναι ενθαρρυντικά, η έκθεση των ελεγκτών της Τρόικας, οι οποίοι χθες ολοκλήρωσαν την αποστολή τους στη χώρα μας, επισημαίνει ότι τα δύσκολα (δυστυχώς ή ευτυχώς) είναι μπροστά μας. Έτσι, μετά τις δραματικές περικοπές δαπανών, που σημάδεψαν το πρώτο εξάμηνο του έτους, από τον Σεπτέμβριο ακολουθεί ο Γολγοθάς των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, οι οποίες είναι βέβαιο ότι θα προκαλέσουν έντονες κοινωνικές αντιδράσεις. Την Πέμπτη (πιθανότατα) οι ελεγκτές της «τρόικας» θα παρουσιάσουν το προσχέδιο της έκθεσης αξιολόγησης για την ελληνική οικονομία σε συνέντευξη τύπου.

Όπως έχει ήδη γίνει γνωστό, μέχρι το τέλος του έτους θα ξεκινήσει τη λειτουργία της η Ενιαία Αρχή Πληρωμών στο δημόσιο. Από αυτήν θα αμείβονται στο εξής οι 768.000 δημόσιοι υπάλληλοι που συμμετείχαν στην απογραφή, αλλά και οι δεκάδες χιλιάδες ακόμη υπάλληλοι των ΔΕΚΟ. Το ενιαίο μισθολόγιο που θα εφαρμοστεί, καθ’ υπόδειξη της Τριμερούς Επιτροπής, σημαίνει την περικοπή δεκάδων κλαδικών επιδομάτων, τα οποία σήμερα εκτοξεύουν το κόστος μισθοδοσίας του δημοσίου. Με άλλα λόγια, οι ήδη πιεσμένοι από τις περικοπές δημόσιοι υπάλληλοι, θα δουν τα εισοδήματά τους να συρρικνώνονται και άλλο, με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε επίπεδο κοινωνικών αντιδράσεων.

Επιπλέον, οι έμμεσοι φόροι θα αυξηθούν σημαντικά από το νέο έτος, καθώς ο νέος προϋπολογισμός θα προβλέπει μεταφορά δεκάδων αγαθών από τη μεσαία κλίμακα του ΦΠΑ στην ανώτερη, ενώ οι αντικειμενικές αξίες των ακινήτων θα αυξηθούν σε σημείο που να πλησιάζουν τις πραγματικές.

Αυξήσεις αναμένονται και στα τιμολόγια της ΔΕΗ, αλλά αυτό είναι το μικρότερο πρόβλημα που θα αντιμετωπίσει η κυβέρνηση στον τομέα της ενέργειας. Και αυτό γιατί η Τρόικα πιέζει για την πώληση σημαντικού ποσοστού λιγνιτικών μονάδων, ώστε να απελευθερωθεί πλήρως η αγορά. Οι συνδικαλιστές της ΓΕΝΟΠ (οι οποίοι, σημειωτέον, στην πλειοψηφία τους πρόσκεινται στο ΠΑΣΟΚ), προειδοποίησαν από χθες ότι η πώληση μονάδων, ή η εκχώρηση παραγόμενης ενέργειας σε ιδιώτες, θα αποτελέσει αιτία πολέμου και απειλούν με μπλακ άουτ διαρκείας. Με άλλα λόγια, οι κινητοποιήσεις που προμηνύονται θα παραλύσουν τη χώρα.

Οι πολίτες πήραν άλλωστε ήδη μία γεύση του «καυτού φθινοπώρου» που ακολουθεί, με την απεργία των φορτηγατζήδων. Θα ακολουθήσουν και άλλες, καθώς η Τρόικα απαιτεί την πλήρη απελευθέρωση όλων των κλειστών επαγγελμάτων και την απόσυρση του κράτους και από τα τελευταία μονοπώλια που διαθέτει. Συμβολαιογράφοι, δικηγόροι, μηχανικοί, ταξιτζήδες και φαρμακοποιοί, βρίσκονται ήδη επί ποδός πολέμου και από τις παραλίες, όπου παραθερίζουν αυτή τη στιγμή, καταστρώνουν τα σχέδιά τους για την ακύρωση του νομοσχεδίου-σκούπα που ετοιμάζει η κυβέρνηση για το φθινόπωρο.

Επίσης, δεν πρέπει να λησμονούμε ότι το ασφαλιστικό δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμη, καθώς εκκρεμεί η «καυτή πατάτα» της αλλαγής της λίστας με τα βαρέα και ανθυγιεινά. Η κυβέρνηση θα βρεθεί αντιμέτωπη και με τα πολυθρύλητα «κοράκια» της υγείας, αλλά και τους σπάταλους δημάρχους, αφού η Τρόικα απαιτεί «εδώ και τώρα» να τεθούν υπό έλεγχο οι δαπάνες των ΟΤΑ και των νοσοκομείων.

Τέλος, εκκρεμεί και η δέσμευση της κυβέρνησης για έσοδα ύψους ενός δισεκατομμυρίου ευρώ φέτος, από τις αποκρατικοποιήσεις. Με δεδομένο ότι το θέμα του ΟΣΕ κινείται με ρυθμούς χελώνας, η εύκολη λύση αυτή τη στιγμή μοιάζει να είναι η πώληση κρατικών τραπεζών. Τόσο οι υπάλληλοι της ΑΤΕ και του Τ.Τ, όμως, όσο και οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ αναμένεται να αντιδράσουν δυναμικά, επαναφέροντας το θέμα «του ξεπουλήματος της δημόσιας υπηρεσίας».

Εν ολίγοις, το καλό για την κυβέρνηση, είναι ότι έχει φέρει εις πέρας το πιο φιλόδοξο πρόγραμμα στη μεταπολιτευτική ιστορία της χώρας. Το κακό είναι, ότι τα δύσκολα, μόλις άρχισαν....

Συνάνηντηση Παπακωνσταντίνου - Τρόικας

Στο μεταξύ, την τελευταία συνάντηση είχαν σήμερα το απόγευμα στο υπουργείο Οικονομικών, ο υπουργός Γιώργος Παπακωνσταντίνου και οι τρεις επικεφαλής του κλιμακίου της τρόικας, στο πλαίσιο της ολοκλήρωσης του νέου ελέγχου της ελληνικής οικονομίας και της εκταμίευσης στις 13 Σεπτεμβρίου της δεύτερης δόσης από τα χρήματα της έκτακτης δανειοδότησης προς τη χώρα μας, ύψους 9 δισ. ευρώ.

Ο κ. Παπακωνσταντίνου δεν χρειάστηκε να συνυπογράψει το πόρισμα της τρόικας, καθώς δεν πρόκειται για νέο μνημόνιο, αλλά για επικαιροποίηση και εξειδίκευση των δεσμεύσεων, που ανέλαβε η χώρα τον περασμένο Μάιο. Για παράδειγμα, μια δέσμευση αφορούσε την απελευθέρωση των «κλειστών επαγγελμάτων» και τώρα πρέπει να συγκεκριμενοποιηθεί «ποια επαγγέλματα είναι αυτά» και «πώς θα ανοίξουν» (η κυβέρνηση αποφάσισε να προχωρήσει στην απελευθέρωση του συνόλου των επαγγελμάτων αυτών με νομοσχέδιο - σκούπα έως το τέλος του έτους). Επίσης, καθώς ψηφίστηκε ο νόμος για τον «Καλλικράτη», πρέπει να εξειδικευθεί το πώς θα εφαρμοστεί, όχι μόνο στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, αλλά ουσιαστικά στο σύνολο του κρατικού τομέα, καθώς, και το ποιες αποκρατικοποιήσεις (π.χ. τραπεζικός τομέας) και το πώς θα υλοποιηθούν.

Από τη χθεσινή πολύωρη σύσκεψη στο υπουργείο Οικονομικών, της ηγεσίας του υπουργείου με τους αξιωματούχους της τρόικας, προκύπτει ότι η πορεία υλοποίησης των δεσμεύσεων του μνημονίου κρίνεται θετική και η εκταμίευση της δεύτερης δόσης θεωρείται δεδομένη. Στην έκθεση προόδου, όμως, που συνέταξε η τρόικα, παραμένουν οι συστάσεις για την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας (ηλεκτρικό ρεύμα και φυσικό αέριο, πώληση του 40% των μονάδων της ΔΕΗ) και ζητούνται συγκεκριμένες παρεμβάσεις σε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, στο πλαίσιο της γενικής σύστασης, που είχε διατυπωθεί το Μάιο. Παράλληλα, οι ελεγκτές εμφανίζονται ιδιαίτερα ανήσυχοι για τον έλεγχο των ΔΕΚΟ και των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης (ΟΤΑ, νοσοκομεία, ασφαλιστικά ταμεία), καθώς η εγγραφή στον προϋπολογισμό των δανείων που έχουν λάβει με εγγύηση του Δημοσίου, αναμένεται να αυξήσει το δημόσιο χρέος κατά περίπου 5,5 μονάδες του ΑΕΠ. Για το συγκεκριμένο λόγο, άλλωστε, η κυβέρνηση προχωρά στην τοποθέτηση ορκωτών ελεγκτών στο σύνολο των νοσοκομείων.

Τα μέλη της τρόικας εκτιμούν, επίσης, ότι πρέπει να επιταχυνθεί η πορεία συγχώνευσης δημόσιων οργανισμών -ιδιαίτερα των ελλειμματικών- ενώ αντί για μετατάξεις να υπάρξουν απολύσεις του πλεονάζοντος προσωπικού, ή έστω να αντισταθμιστεί το κόστος της διατήρησης του προσωπικού από άλλα δημοσιονομικά μέτρα. Σχετικά με το ασφαλιστικό, οι ελεγκτές θεωρούν ότι πρέπει να παραμείνει «ανοικτό» το ενδεχόμενο λήψης πρόσθετων μέτρων, εάν αυτό καταδειχθεί από την αναλογιστική μελέτη του υπουργείου Εργασίας, ή εάν συνεχίζει να «καρκινοβατεί» η είσπραξη των ασφαλιστικών εισφορών. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίδεται και στην αύξηση του πληθωρισμού, με την τρόικα να διατυπώνει την άποψη ότι απαιτείται περαιτέρω ενίσχυση του ανταγωνισμού στην αγορά, ακόμη και με κινήσεις στους τομείς των αδειών πώλησης στις λαϊκές αγορές και του χονδρεμπορίου τροφίμων και συσκευασμένων προϊόντων. Προβληματισμός διατυπώνεται, τέλος, και για την υστέρηση στο σκέλος των εσόδων, με την τρόικα, πάντως, να δέχεται τις αιτιάσεις του υπουργείου Οικονομικών για ανάκαμψη το β΄εξάμηνο με βάση τα μέτρα που έχουν ήδη ληφθεί (π.χ. αύξηση ΦΠΑ από 1ης Ιουλίου, εντατικοποίηση διασταυρώσεων και ελέγχων) και να συστήνει τη συγκεκριμενοποίηση των φορολογικών ελέγχων ανά κατηγορία επαγγελματιών.