Όπως αναφέρει η έρευνα, το 56% των δήμων πρόκειται να πραγματοποιήσει μεγαλύτερες επενδύσεις για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και το 53% πρόκειται να αυξήσει τους προϋπολογισμούς για κοινωνικές υποδομές κατά τα επόμενα τρία έτη.

Η δημοσίευση της έκθεσης από την ΕΤΕπ συμπίπτει με τη διάσκεψη που διοργάνωσε στις Βρυξέλλες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών για να συζητηθούν οι ανάγκες αστικών επενδύσεων στην Ευρώπη και το πρόγραμμα δράσης της ΕΕ για τις πόλεις.

Η έρευνα καλύπτει 1.002 δήμους της ΕΕ με πληθυσμό που κυμαίνεται από μερικές χιλιάδες έως εκατοντάδες χιλιάδες κατοίκους, ενώ ο συνολικός πληθυσμός ανέρχεται σε 26 εκατομμύρια περίπου (6% περίπου του συνολικού πληθυσμού της ΕΕ-27). Ακόμη, στην έρευνα εκπροσωπούνται δήμοι από όλα τα κράτη μέλη, ο αριθμός των οποίων κυμαίνεται από 131 στη Γερμανία και 107 στην Ιταλία έως πέντε στην Κύπρο και το Λουξεμβούργο. Όπως και στην προηγούμενη έρευνα του 2022, δεν συμπεριλαμβάνονται πρωτεύουσες χωρών και περιοχές εκτός Ευρώπης ενώ οι πόλεις που συμμετείχαν το έκαναν σε ανώνυμη βάση.

Σύμφωνα με τη νέα έκθεση, ενώ οι εθνικές και οι ενωσιακές επιχορηγήσεις εξακολουθούν να αποτελούν τις κύριες πηγές χρηματοδότησης των δήμων για τη δημιουργία υποδομών, περισσότεροι από τους μισούς δήμους –61%– ενδιαφέρονται να διερευνήσουν άλλες επιλογές χρηματοδότησης. Οι επιλογές αυτές θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν, παραδείγματος χάρη, τη μετατροπή των επιχορηγήσεων σε εγγυήσεις οι οποίες θα χρησιμοποιηθούν στη συνέχεια για την προσέλκυση χρηματοδότησης σε υψηλότερα επίπεδα από οργανισμούς όπως οι τράπεζες.

Όπως δήλωσε ο αντιπρόεδρος της ΕΤΕπ, Γιάννης Τσακίρης, «σε μια εποχή αυξανόμενων προκλήσεων πρέπει να εξασφαλίσουμε ότι κάθε ευρώ που επενδύεται έχει τον μέγιστο δυνατό αντίκτυπο». Ακόμη, ο κ. Τσακίρης έκανε λόγο για αξιοποίηση καινοτόμων χρηματοδοτικών λύσεων, προκειμένου να υποστηριχθούν οι προσπάθειες των δήμων για δράσεις σχετικές με το κλίμα και ανάπτυξη εργαλείων απαραίτητων για την οικοδόμηση ενός βιώσιμου μέλλοντος.

Η έρευνα της ΕΤΕπ για την τοπική αυτοδιοίκηση προσφέρει μια ευρεία και λεπτομερή εικόνα των αναπτυξιακών σχεδίων των αρχών που αντιπροσωπεύουν το 54% περίπου των δημόσιων επενδύσεων στην ΕΕ. Στον τομέα της δράσης για το κλίμα, στους δήμους αναλογεί περίπου το 60% των επενδύσεων.

Πέρα από το ότι οι περισσότερες πόλεις στην ΕΕ σχεδιάζουν να επενδύσουν περισσότερα για τη μείωση των εκπομπών άνθρακα, η τελευταία έρευνα δείχνει ότι περίπου οι μισές πόλεις στοχεύουν επίσης σε μεγαλύτερες δαπάνες για τη λήψη μέτρων σχετικά με την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή. Η δραστηριότητα αυτού του είδους περιλαμβάνει την προστασία από απειλές όπως πλημμύρες και πυρκαγιές.

«Οι δήμοι σε όλη την Ευρώπη επιδεικνύουν ισχυρή αποφασιστικότητα όσον αφορά την ενεργειακή μετάβαση», δήλωσε η Debora Revoltella, επικεφαλής οικονομολόγος της ΕΤΕπ. «Για τη μετατροπή αυτής της αποφασιστικότητας σε απτά αποτελέσματα θα χρειαστεί συνεχής πολιτική υποστήριξη και υποστήριξη πολιτικών σε όλα τα επίπεδα».

Σύμφωνα με την τελευταία έρευνα, μια διαρκής πρόκληση που αντιμετωπίζουν πολλές πόλεις στην ΕΕ είναι η έλλειψη εμπειρογνωμόνων για τη διενέργεια περιβαλλοντικών αξιολογήσεων και η έλλειψη μηχανικών για την εκτέλεση των έργων. Έως και 30% των δήμων ανέφερε έλλειψη τεχνικής βοήθειας σε αυτούς τους τομείς.

Η ΕΤΕπ συμβάλλει στην αντιμετώπιση αυτής της πρόκλησης μέσω της τεχνικής, χρηματοοικονομικής και στρατηγικής βοήθειας που προσφέρει σε αυτές τις πόλεις. Οι μηχανικοί και οι οικονομολόγοι της ΕΤΕπ αξιολογούν κάθε έργο που χρηματοδοτείται από την τράπεζα. Αυτή η βοήθεια διατίθεται επίσης και με τη μορφή συμβουλευτικής υποστήριξης προς τους φορείς υλοποίησης των έργων, τις εθνικές, περιφερειακές ή τοπικές αρχές και τους ενδιάμεσους χρηματοπιστωτικούς φορείς.