Η Βρετανία δεν θα ήταν απαραίτητο να υιοθετήσει το ενιαίο νόμισμα ή να ενταχθεί στη ζώνη ελεύθερης μετακίνησης χωρίς συνοριακούς ελέγχους — δύο ζητήματα που προκαλούν ανησυχία σε μερίδα των Βρετανών ψηφοφόρων. Οι δύο αξιωματούχοι ζήτησαν να διατηρήσουν την ανωνυμία τους, προκειμένου να μιλήσουν ελεύθερα για ένα ευαίσθητο ζήτημα, σύμφωνα με το Politico.
Το ενδεχόμενο να ανοίξει ο δρόμος για την επιστροφή του Ηνωμένου Βασιλείου στην ΕΕ με όρους παρόμοιους με εκείνους που ίσχυαν πριν από το Brexit θα αποτελούσε σημαντική ώθηση στις προοπτικές αποκατάστασης της βρετανικής συμμετοχής στην Ένωση. Παράλληλα, θα αποτελούσε διάψευση όσων υποστηρίζουν ότι η Βρετανία δεν θα πρέπει να γίνει ξανά δεκτή χωρίς να δεσμευτεί για την ένταξή της στο ευρώ και στον χώρο Σένγκεν.
Ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, Άντι Μπέρναμ, έχει δηλώσει ότι το Brexit δεν αποδίδει, ενώ έχει αφήσει ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο η επανένταξη της χώρας στην ΕΕ να συμπεριληφθεί στο εκλογικό μανιφέστο των Εργατικών στις επόμενες εκλογές.
Ωστόσο, ορισμένοι ευρωσκεπτικιστές υποστηρίζουν ότι μια Βρετανία που θα επιδιώξει να επιστρέψει στην Ένωση είναι πιθανό να δεχθεί ισχυρές πιέσεις, προκειμένου να αναλάβει δεσμεύσεις για βαθύτερη ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, πέραν εκείνων που προέβλεπε το καθεστώς συμμετοχής της πριν από το Brexit.
Δημοσκόπηση της YouGov, η οποία πραγματοποιήθηκε νωρίτερα αυτόν τον μήνα, έδειξε ότι το 55% των Βρετανών επιθυμεί την ανατροπή του Brexit, έναντι 34% που θέλει η χώρα να παραμείνει εκτός ΕΕ. Ωστόσο, τα ποσοστά μεταβάλλονται αισθητά εάν η ένταξη στο ευρώ και στον χώρο Σένγκεν τεθεί ως προϋπόθεση: σε αυτή την περίπτωση, μόλις το 35% τάσσεται υπέρ, ενώ το 43% διαφωνεί.
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι υπογραμμίζουν ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει επί του παρόντος διαμορφώσει επίσημη θέση σχετικά με την επιστροφή της Βρετανίας, καθώς το Λονδίνο δεν έχει υποβάλει σχετικό αίτημα.
Επισημαίνουν, ωστόσο, ότι η ΕΕ λαμβάνει πάντοτε υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε χώρας κατά τη διεξαγωγή των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.
«Θεωρητικά υπάρχει μια πάγια προσέγγιση, στην πράξη όμως διαπιστώνει κανείς μεγαλύτερη ευελιξία. Υπάρχουν διαφορετικά μοντέλα», ανέφερε ένας από τους δύο αξιωματούχους στο POLITICO.
Η διευκρίνιση αυτή ενδέχεται να ενισχύσει τις φιλοδοξίες του Μπέρναμ να δει τη Βρετανία να επιστρέφει στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατά τη διάρκεια της ζωής του.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν είχε απαντήσει άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό.
«Περισσότερο κακό παρά καλό»
Όταν ήταν μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Ηνωμένο Βασίλειο διέθετε εξαιρέσεις τόσο από τη συμμετοχή στο ευρώ όσο και από τη Συνθήκη Σένγκεν, οι οποίες είχαν εξασφαλιστεί μέσα από μια σειρά ειδικών ρυθμίσεων και διαπραγματεύσεων που εκτείνονταν σε βάθος δεκαετιών.
Αντίθετα, οι χώρες που εντάχθηκαν στην Ένωση πιο πρόσφατα έχουν αναλάβει δεσμεύσεις για τη μελλοντική υιοθέτηση και των δύο αυτών ευρωπαϊκών πολιτικών.
Ο Μπέρναμ έχει δηλώσει ότι επιθυμεί τελικά την επανένταξη της Βρετανίας στην ΕΕ, ωστόσο τονίζει ότι θα καθοδηγηθεί από τη βούληση της βρετανικής κοινής γνώμης.
Κρίσιμο είναι ότι έχει ξεκαθαρίσει πως δεν πρόκειται να υπάρξει κάποια κίνηση πριν από τις επόμενες γενικές εκλογές, στις οποίες θα επιδιώξει νέα λαϊκή εντολή. Οι εκλογές αυτές θα πρέπει να διεξαχθούν το αργότερο έως τον Ιούλιο του 2029.
Στις 20 Νοεμβρίου, ο Μπέρναμ θα συναντηθεί στις Βρυξέλλες με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προκειμένου να επικυρώσουν ένα πακέτο μέτρων που αποσκοπεί στην εξομάλυνση των σχέσεων μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και ΕΕ μετά το Brexit.
Οι σχετικές διαπραγματεύσεις, οι οποίες ξεκίνησαν επί πρωθυπουργίας του προκατόχου του, Κιρ Στάρμερ, περιλαμβάνουν συμφωνία για τη διευκόλυνση του εμπορίου τροφίμων, τη χορήγηση νέων θεωρήσεων εισόδου για νέους και τη διασύνδεση των συστημάτων εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων.
Ωστόσο, ο Βρετανός πρωθυπουργός έχει δηλώσει ότι θα αξιοποιήσει τη σύνοδο για να παρουσιάσει επιλογές που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μια ακόμη πιο ουσιαστική αναθεώρηση των σχέσεων με την ΕΕ, επισημαίνοντας ότι το Brexit «έχει προκαλέσει περισσότερο κακό παρά καλό».
Μεταξύ των επιλογών που έχει αναφέρει περιλαμβάνονται η συμμετοχή της Βρετανίας στην ενιαία ευρωπαϊκή αγορά ή στην τελωνειακή ένωση, αλλά και η πλήρης επανένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η επιλογή που τελικά θα προκριθεί αναμένεται να συμπεριληφθεί στο εκλογικό πρόγραμμα των Εργατικών για τις επόμενες εκλογές, οι οποίες είναι προγραμματισμένες για το 2029, αν και ο πρωθυπουργός διατηρεί τη δυνατότητα να προκηρύξει πρόωρη προσφυγή στις κάλπες.
