Σε δήλωσή του με αφορμή τη μεταφορά της USAID στο Υπουργείο Εξωτερικών, στο πλαίσιο της προσπάθειας του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να συρρικνώσει το ομοσπονδιακό κράτος, ο Ρούμπιο υπογράμμισε ότι οι ΗΠΑ εγκαταλείπουν το μοντέλο «φιλανθρωπίας» και στρέφονται στην οικονομική ενδυνάμωση των χωρών μέσω βιώσιμης ανάπτυξης.
«Θα ευνοούμε τα έθνη που έχουν αποδείξει τόσο την ικανότητα όσο και τη θέληση να βοηθήσουν τον εαυτό τους και θα κατευθύνουμε τους πόρους μας σε τομείς όπου μπορούν να έχουν πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα», ανέφερε, προσθέτοντας πως η στρατηγική θα προσελκύσει επενδύσεις από τον ιδιωτικό τομέα και αμερικανικές επιχειρήσεις.
Ο Ρούμπιο επεσήμανε ότι η νέα στρατηγική θα δίνει προτεραιότητα στο εμπόριο και τις επενδύσεις έναντι της παραδοσιακής βοήθειας, τοποθετώντας την Ουάσιγκτον σε ισχυρότερη θέση έναντι του Πεκίνου.
Η κατάργηση της USAID και οι συνέπειες
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ήδη «παγώσει» και στη συνέχεια περικόψει δισεκατομμύρια δολάρια από ξένη βοήθεια, λέγοντας ότι επιθυμεί να διασφαλίσει ότι τα χρήματα των Αμερικανών φορολογούμενων θα πηγαίνουν μόνο σε προγράμματα που ευθυγραμμίζονται με το δόγμα «Πρώτα η Αμερική». Η απόφαση αυτή οδήγησε στην αποδόμηση της USAID, με χιλιάδες απολύσεις εργαζομένων και συμβασιούχων, θέτοντας σε κίνδυνο την παροχή βασικής ανθρωπιστικής βοήθειας.
Έρευνα που δημοσιεύθηκε στο ιατρικό περιοδικό The Lancet προειδοποιεί ότι οι περικοπές αυτές θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πάνω από 14 εκατομμύρια επιπλέον θανάτους έως το 2030.
Αντιδράσεις από ειδικούς και πρώην προέδρους
Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ειδικοί έχουν προειδοποιήσει ότι η USAID έχει διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στη βελτίωση της παγκόσμιας υγείας, κυρίως σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, και ιδιαίτερα στην Αφρική.
Την Τρίτη 1/7, το Reuters αποκάλυψε ότι η κυβέρνηση ακύρωσε σημαντικό συμβόλαιο για την παροχή κιτ έκτακτης ανάγκης σε θύματα βιασμού στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, ενώ η βία στην περιοχή έχει ενταθεί, αφήνοντας χιλιάδες γυναίκες χωρίς πρόσβαση σε σωτήρια φαρμακευτική αγωγή.
Μεταξύ των προγραμμάτων που επηρεάζονται από τις περικοπές βρίσκεται και το PEPFAR, το μεγαλύτερο παγκόσμιο πρόγραμμα καταπολέμησης του HIV/AIDS. Οι περιορισμοί έχουν μειώσει τη διαθεσιμότητα φαρμάκων σε κοινότητες υψηλού κινδύνου, όπως ομοφυλόφιλοι άνδρες και εργαζόμενοι στο σεξ, σε περιοχές της υποσαχάριας Αφρικής όπου η επιδημία συνεχίζεται με μεγάλη ένταση.
«Αποτυχημένη προσέγγιση» ή κρίσιμο εργαλείο εξωτερικής πολιτικής;
Ανώτατος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, μιλώντας ανώνυμα, χαρακτήρισε το προηγούμενο μοντέλο της USAID ως «αποτυχημένη εμπλοκή», υποστηρίζοντας ότι δεν μείωνε την εξάρτηση των χωρών από τις ΗΠΑ. «Θέλουμε περισσότερες επενδύσεις και συν-επενδύσεις από τους εταίρους μας», δήλωσε, κάνοντας λόγο για συμφωνίες εμπορίου και συνεργασίας αντί για μονομερή παροχή βοήθειας.
Η απόφαση για την κατάργηση της USAID προκάλεσε σπάνια δημόσια κριτική από δύο πρώην Αμερικανούς προέδρους. Όπως ανέφερε το Associated Press, οι Τζορτζ Μπους και Μπαράκ Ομπάμα συμμετείχαν σε ιδιωτική τηλεδιάσκεψη με την κοινότητα της USAID.
«Το να διαλύεις την USAID είναι τραγωδία και ντροπή. Είναι από τα πιο σημαντικά έργα που πραγματοποιούνται οπουδήποτε στον κόσμο», φέρεται να δήλωσε ο Ομπάμα.
