Το Reuters παρουσίασε ορισμένους από τους σημαντικότερους υποψηφίους της Λίστας που είναι εξαιρετικά πιθανό να αναλάβουν θέσεις εξουσίας.
Είναι πρόσωπα γνωστά στην κοινωνία, αλλά χωρίς μεγάλη πρότερη πολιτική εμπλοκή. Τους συνδέει όλους η εναντίωσή τους στο καθεστώς του Αλεξάνταρ Βούτσιτς, τον οποίο κατηγορούν για διαφθορά.
ΝΤΕΓΙΑΝ ΣΟΣΚΙΤΣ, 59 ΕΤΩΝ — ΠΡΩΗΝ ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ
Ο Ντέγιαν Σόσκιτς, οικονομολόγος και καθηγητής στη Σχολή Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου, διετέλεσε διοικητής της κεντρικής τράπεζας από το 2010 έως το 2012, προτού παραιτηθεί σε ένδειξη διαμαρτυρίας για νομοθετικές τροποποιήσεις, οι οποίες, όπως υποστήριξε, υπονόμευαν την ανεξαρτησία του θεσμού. Εδώ και χρόνια ασκεί έντονη κριτική στην κυβέρνηση του Βούτσιτς.
Ο Σόσκιτς, που στα νεανικά του χρόνια ήταν φανατικός ποδηλάτης, αλλά με την πάροδο του χρόνου εξελίχθηκε σε έναν ήπιο και χαμηλών τόνων μεταρρυθμιστή, έχει επικρίνει επανειλημμένα τις θεσμικές αδυναμίες της χώρας υπό τον Βούτσιτς.
Το 2021, αναφερόμενος στη θέση της Σερβίας και στις επιδεινούμενες επιδόσεις της σε διεθνείς δείκτες διαφάνειας, δήλωσε ότι η συστημική διαφθορά στο βαλκανικό κράτος ήταν πιο εκτεταμένη απ’ ό,τι στις γειτονικές χώρες και ότι αποθάρρυνε τις εγχώριες και ξένες άμεσες επενδύσεις. Ο Βούτσιτς και το Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα του έχουν επανειλημμένα αρνηθεί τις κατηγορίες περί διαφθοράς.
Ο Σόσκιτς υποστηρίζει ότι η συνετή διαχείριση των δημόσιων οικονομικών θα δημιουργήσει σταθερές βάσεις για μια διαρκή αύξηση των μισθών και των συντάξεων.
Τα φιλοκυβερνητικά μέσα ενημέρωσης έχουν επικρίνει τη θητεία του στην κεντρική τράπεζα, κατηγορώντας τον ότι προκάλεσε την υποτίμηση του δηναρίου. Ο ίδιος έχει υπερασπιστεί την υποτίμηση, υποστηρίζοντας ότι αποτελούσε συνέπεια των αναγκαίων προσαρμογών στη νομισματική πολιτική εκείνης της περιόδου και όχι προσωπική αποτυχία του.
Ωστόσο, κατά την προεκλογική εκστρατεία, ο Σόσκιτς πρότεινε, με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των εξαγωγών, τη διόρθωση —δηλαδή την αποδυνάμωση— της συναλλαγματικής ισοτιμίας του δηναρίου, ο οποίος βρίσκεται σε καθεστώς ελεγχόμενης διακύμανσης έναντι του ευρώ. Με αυτόν τον τρόπο, τα εγχώρια προϊόντα θα γίνονταν φθηνότερα σε ξένα νομίσματα.
Ως εναλλακτική λύση, πρότεινε τη διατήρηση μιας σταθερής και ισχυρότερης συναλλαγματικής ισοτιμίας, αλλά με μείωση του κόστους μέσω περικοπών στους μισθούς.
ΙΛΙΓΙΑ ΣΡΝΤΑΝΟΒΙΤΣ, 55 ΕΤΩΝ — ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΚΑΙ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ
Ο Ιλίγια Σρντάνοβιτς, εν ενεργεία καρδιολόγος, καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου του Νόβι Σαντ και ένθερμος ποδηλάτης, αναδείχθηκε επικεφαλής υποψήφιος του φοιτητικού κινήματος όταν οριστικοποιήθηκε το ψηφοδέλτιο τον Σεπτέμβριο.
Η μετάβασή του στην πρώτη γραμμή της πολιτικής ξεκίνησε κατά τη διάρκεια των φοιτητικών διαδηλώσεων κατά της διαφθοράς, όπου εμφανιζόταν συχνά ως δημόσιος ομιλητής. Ο γιατρός συμμετείχε επίσης στην ποδηλατική περιοδεία του κινήματος με την ονομασία «Φύλακες του Συντάγματος», η οποία διέσχισε τη βόρεια επαρχία της Βοϊβοντίνας.
Ο Σρντάνοβιτς πραγματοποίησε την προεκλογική του εκστρατεία υποσχόμενος ένα αποκεντρωμένο σύστημα υγείας, «στην υπηρεσία των πολιτών και βασισμένο στην ισότητα για όλους τους ασθενείς».
Σε συνέντευξή του στο ειδησεογραφικό πρακτορείο FoNet, με έδρα το Βελιγράδι, δήλωσε ότι ο πολιτικός του στόχος ήταν να οικοδομήσει «μια καλύτερη Σερβία· τίποτε άλλο δεν έχει σημασία».
Αρνήθηκε την πρόσκληση του Βούτσιτς να συμμετάσχει σε τηλεοπτική συζήτηση κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας.
Την Τρίτη, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, έγραψε στην πλατφόρμα X ότι είχε μια «καλή» τηλεφωνική συνομιλία με τον Σρντάνοβιτς, επισημαίνοντας ότι προτεραιότητα είναι ο σχηματισμός νέας κυβέρνησης χωρίς καθυστέρηση.
Ορισμένες από τις πολιτικές θέσεις του Σρντάνοβιτς δεν συνιστούν ριζική απόκλιση από εκείνες της προηγούμενης κυβέρνησης. Επανέλαβε τη θέση της φοιτητικής λίστας ότι το Κόσοβο, το οποίο κήρυξε την ανεξαρτησία του από τη Σερβία το 2008, εξακολουθεί να αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της χώρας.
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, δήλωσε επίσης ότι η ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν αποτελεί άμεση προτεραιότητα και ότι η νέα κυβέρνηση πρέπει αρχικά να επικεντρωθεί στις εγχώριες μεταρρυθμίσεις κατά της διαφθοράς και στην «υπαρξιακή επιβίωση» του έθνους.
ΝΤΕΓΙΑΝ ΜΠΟΝΤΙΡΟΓΚΑ, 53 ΕΤΩΝ — ΠΡΩΗΝ ΑΣΤΕΡΑΣ ΤΟΥ ΜΠΑΣΚΕΤ
Ο Ντέγιαν Μποντίρογκα, πρώην αρχηγός της εθνικής ομάδας μπάσκετ της Γιουγκοσλαβίας και νυν πρόεδρος της EuroLeague, είναι ένας από τους πλέον προβεβλημένους δημόσιους ομιλητές του φοιτητικού κινήματος.
Περιέγραψε τις εκλογές της Κυριακής ως έναν αγώνα «για την επιστροφή μιας χώρας που έχει πέσει στα χέρια άλλων».
Η είσοδός του στην πολιτική αποτελεί το πιο πρόσφατο κεφάλαιο μιας ζωής που έχει καθηλώσει ένα έθνος παθιασμένο με το μπάσκετ.
Από την κατάκτηση διαδοχικών χρυσών μεταλλίων στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της FIBA, το 1998 και το 2002, και την οδήγηση της τότε γιουγκοσλαβικής ομάδας στην κατάκτηση του αργυρού μεταλλίου στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Ατλάντα το 1996, έως την ανάληψη υψηλόβαθλων διοικητικών θέσεων στον αθλητισμό μετά την αποχώρησή του από την ενεργό δράση το 2007 και τον διορισμό του στην προεδρία της EuroLeague το 2022, η πορεία του είναι στενά συνδεδεμένη με τον αθλητισμό.
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, ο Μποντίρογκα έδωσε το «παρών» σε φοιτητικές συγκεντρώσεις και συμμετείχε σε παραδοσιακούς χορούς σε υπαίθριες εκδηλώσεις σε αγροτικούς δήμους.
Οι θαυμαστές του τον επευφημούσαν συχνά με ένα σύνθημα της δεκαετίας του 1990: «Εμείς έχουμε τον Θεό μας, και το όνομά του είναι Μποντίρογκα».
ΡΑΝΤΟΜΙΡ ΣΑΪΤΣΙΤΣ, 64 ΕΤΩΝ — ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ
Ο Ράντομιρ Σάιτσιτς, καθηγητής οργανικής χημείας και μέλος της Σερβικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών (SANU), αποτέλεσε το πρόσωπο της εκλογικής νίκης των φοιτητών την Κυριακή.
Μετά την παραδοχή της ήττας από τον Βούτσιτς, ανέβηκε στο βήμα στα κεντρικά γραφεία του κινήματος και χαιρέτισε το αποτέλεσμα ως «νίκη των πολιτών».
Είναι ειδικός στη φαρμακευτική χημεία και η έρευνά του επικεντρώνεται στη σύνθεση θεραπειών χημειοθεραπείας και αντιιικών φαρμάκων. Στο ερευνητικό του έργο περιλαμβάνεται και ειδικό πρόγραμμα για την COVID-19, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Παστέρ.
Ο Σάιτσιτς συμμετείχε στις φοιτητικές διαδηλώσεις κατά της διαφθοράς, οι οποίες ακολούθησαν την κατάρρευση του στεγάστρου ενός σιδηροδρομικού σταθμού το 2024, στην πόλη Νόβι Σαντ της βόρειας Σερβίας.
Έγινε στόχος των φιλοκυβερνητικών ταμπλόιντ αφού υπέγραψε, μαζί με άλλους 24 ακαδημαϊκούς, αίτημα για την παραίτηση του Βούτσιτς. Τον Μάιο του 2026, αποχώρησε από έκθεση σε γκαλερί της SANU, διαμαρτυρόμενος για την παρουσία του υπουργού Πολιτισμού, Νίκολα Σελάκοβιτς.
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, είπε σε συγκεντρωμένους πολίτες ότι η Σερβία «βρίσκεται υπό κατοχή εκ των έσω» και δήλωσε έτοιμος να θέσει «ακόμη και τη ζωή του» στη διάθεση του φοιτητικού κινήματος.
Ο Σάιτσιτς χαρακτηρίζει το Κόσοβο «προσωρινά κατεχόμενο έδαφος» και υποστηρίζει τη διατήρηση των ενεργειακών δεσμών με τη Ρωσία.
Πολιτικοί αναλυτές και τοπικά μέσα ενημέρωσης τον θεωρούν πιθανό υποψήφιο για τις προεδρικές εκλογές, οι οποίες αναμένεται επίσης να προκηρυχθούν μετά την πρόσφατη παραίτηση του Βούτσιτς από το προεδρικό αξίωμα.
