Οι συνομιλίες της Δευτέρας αποτέλεσαν την πρώτη απευθείας συνάντηση μεταξύ Ρώσων και Ουκρανών διαπραγματευτών από τον Φεβρουάριο. Ωστόσο, καμία από τις δύο αντιπροσωπείες δεν έδωσε λεπτομέρειες για όσα συζητήθηκαν, ενώ οι θέσεις της Μόσχας και του Κιέβου εξακολουθούν να απέχουν σημαντικά ως προς τους όρους μιας ενδεχόμενης ειρηνευτικής διευθέτησης.
«Ξεκινάμε τη δεύτερη ημέρα των συνομιλιών», ανακοίνωσε μέσω Telegram ο επικεφαλής της ουκρανικής διαπραγματευτικής ομάδας, Ρουστέμ Ουμέροφ. Όπως διευκρίνισε, αρχικά θα πραγματοποιηθεί τριμερής συνάντηση με τη συμμετοχή των ΗΠΑ και της Ρωσίας, ενώ στη συνέχεια θα ακολουθήσουν ξεχωριστές επαφές με τους Ευρωπαίους εταίρους.
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος δεν συμμετέχει προσωπικά στις διαπραγματεύσεις, όπως και ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν, χαρακτήρισε τις συζητήσεις της Δευτέρας ουσιαστικές. Σύμφωνα με τον ίδιο, στο επίκεντρο βρέθηκαν ανθρωπιστικά ζητήματα και θέματα ασφάλειας, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να συζητηθεί η διοργάνωση μιας συνόδου κορυφής μεταξύ των ηγετών της Ρωσίας, της Ουκρανίας και των ΗΠΑ.
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο έκανε λόγο για μια ιδιαίτερα παραγωγική πρώτη ημέρα διαπραγματεύσεων, χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει περισσότερες πληροφορίες. Η Τετάρτη αποτελεί την τελευταία προγραμματισμένη ημέρα των συναντήσεων.
Μεγάλες οι διαφορές στις θέσεις Μόσχας και Κιέβου
Παρά τη δημόσια αισιοδοξία που εκφράζει ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, δεν έχει διαφανεί μέχρι στιγμής διάθεση για σημαντικές υποχωρήσεις από τις δύο εμπόλεμες πλευρές. Περισσότερα από τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της πλήρους κλίμακας ρωσικής εισβολής, τα βασικά ζητήματα παραμένουν ανοιχτά.
Οι ρωσικές δυνάμεις ελέγχουν περίπου το ένα πέμπτο της ουκρανικής επικράτειας, ωστόσο το εδαφικό δεν αποτελεί τη μοναδική εκκρεμότητα. Εξίσου σημαντικά είναι τα ζητήματα των μελλοντικών εγγυήσεων ασφαλείας, τις οποίες επιδιώκουν και οι δύο πλευρές, καθώς και η απαίτηση της Μόσχας να αποκτήσει η Ουκρανία ουδέτερο καθεστώς και να αποκλείσει την ένταξή της στο ΝΑΤΟ.
Την ίδια ώρα, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται παράλληλα με τις διπλωματικές επαφές. Ρωσία και Ουκρανία αλληλοκατηγορήθηκαν για επιθέσεις κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Ο Ουκρανός πρωθυπουργός Σεργκέι Κορετσκι δήλωσε ότι οι ρωσικές δυνάμεις έπληξαν έξι μεγάλους ηλεκτρικούς υποσταθμούς σε τέσσερις κεντρικές περιφέρειες της χώρας.
Στη Ρωσία, δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν όταν συντρίμμια μη επανδρωμένου αεροσκάφους έπεσαν σε πολυκατοικία στην περιφέρεια Σμολένσκ, κοντά στα σύνορα με τη Λευκορωσία, σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων TASS, το οποίο επικαλέστηκε τον τοπικό κυβερνήτη.
Παράλληλα, το ρωσικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι οι δυνάμεις του έπληξαν φορτηγό πλοίο στη Μαύρη Θάλασσα, νοτιοδυτικά της Οδησσού, το οποίο, σύμφωνα με τη Μόσχα, μετέφερε όπλα και στρατιωτικό εξοπλισμό για τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις.
Οι συγκεκριμένες αναφορές δεν κατέστη δυνατό να επαληθευτούν ανεξάρτητα από το Reuters.
Η πίεση Τραμπ προς το Κίεβο και ο ρόλος της Ευρώπης
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει εντείνει τις πιέσεις προς την ουκρανική ηγεσία για την επίτευξη συμφωνίας, προειδοποιώντας ότι η Ουκρανία πρέπει να τερματίσει τον πόλεμο, διαφορετικά ενδέχεται να αντιμετωπίσει «κάτι πολύ κακό».
Την προηγούμενη εβδομάδα, ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η σύγκρουση βρίσκεται κοντά σε μια διευθέτηση μέσω μιας «μεγάλης και όμορφης συμφωνίας». Ωστόσο, αντίστοιχες προβλέψεις του στο παρελθόν δεν έχουν οδηγήσει σε απτά αποτελέσματα.
Η νέα αμερικανική διπλωματική πρωτοβουλία έχει εντείνει τις προσπάθειες των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων να εξασφαλίσουν ενεργό συμμετοχή στις διαπραγματεύσεις, διεκδικώντας θέση στο τραπέζι των συνομιλιών για τον τερματισμό της φονικότερης πολεμικής σύγκρουσης στην Ευρώπη μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ επανέλαβε την Τρίτη ότι η Μόσχα προκρίνει τη διαπραγμάτευση ενός ευρύτερου πλαισίου ευρωπαϊκής ασφάλειας πριν από την εξέταση των επιμέρους όρων για τον τερματισμό του πολέμου.
Αντίθετη προσέγγιση διατύπωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, υποστηρίζοντας ότι οποιαδήποτε ευρύτερη συζήτηση για την ευρωπαϊκή ασφάλεια θα πρέπει να πραγματοποιηθεί μόνο μετά την επίτευξη κατάπαυσης του πυρός.
Ο Λαβρόφ απέρριψε το ενδεχόμενο εκεχειρίας, κατηγορώντας τις ευρωπαϊκές χώρες ότι επιδιώκουν να εξασφαλίσουν στην Ουκρανία χρόνο για να ανασυντάξει τις δυνάμεις της.
Την Τετάρτη, το Κρεμλίνο ανακοίνωσε ότι η ρωσική αντιπροσωπεία στο Άμπου Ντάμπι δεν έχει πραγματοποιήσει επαφές με Ευρωπαίους εκπροσώπους και ότι δεν προβλέπονται τέτοιες συναντήσεις. Ο εκπρόσωπος της ρωσικής προεδρίας, Ντμίτρι Πεσκόφ, πρόσθεσε ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν ενημερώνεται διαρκώς από τη ρωσική αντιπροσωπεία για την εξέλιξη των συνομιλιών.
Το εδαφικό ζήτημα παραμένει το μεγαλύτερο εμπόδιο
Ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια για την επίτευξη συμφωνίας εξακολουθεί να είναι το μέλλον του Ντονμπάς στην ανατολική Ουκρανία. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν δημόσιες ενδείξεις ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν προτίθεται να εγκαταλείψει την απαίτησή του για την παράδοση ολόκληρης της περιοχής από την ουκρανική πλευρά ως προϋπόθεση για μια ειρηνευτική συμφωνία.
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει επανειλημμένα απορρίψει το ενδεχόμενο παραχώρησης εδαφών που υπερασπίστηκαν οι ουκρανικές δυνάμεις με βαρύ ανθρώπινο κόστος.
Την ίδια στιγμή, η προέλαση των ρωσικών στρατευμάτων στο μέτωπο έχει επιβραδυνθεί κατά τη διάρκεια του έτους. Ωστόσο, η Μόσχα συνεχίζει τις εκτεταμένες επιθέσεις εναντίον ουκρανικών πόλεων και ενεργειακών υποδομών, ενώ το Κίεβο έχει εντείνει τις επιδρομές του κατά ρωσικών διυλιστηρίων πετρελαίου και άλλων στρατηγικών εγκαταστάσεων.
Το αποτέλεσμα των συνομιλιών στο Άμπου Ντάμπι παραμένει αβέβαιο, καθώς οι δύο πλευρές εξακολουθούν να διατηρούν τις βασικές τους απαιτήσεις, ενώ οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται παράλληλα με τη διπλωματική προσπάθεια.
