Το θέμα ξεκίνησε από τον περασμένο Απρίλιο, όταν μετά από έντονες πιέσεις του ΣΕΚ και των κτηνοτρόφων, ο τότε υφυπουργός Ανάπτυξης, κ. Γιώργος Βλάχος, θεσμοθέτησε με αγορανομική διάταξη τη υποχρεωτική αναφορά της χώρας προέλευσης του γάλακτος στις συσκευασίες των γαλακτοκομικών προϊόντων.
Οι περισσότερες επιχειρήσεις του χώρου όπως η Vivartia, η Danone, ο Όλυμπος, η ΜΕΒΓΑΛ, κ.α., εναρμόνισαν την πολιτική τους με την εν λόγω διάταξη, καθώς είχαν προθεσμία έως τις 31 του προηγουμένου Οκτωβρίου. Όμως λίγο πριν τις εκλογές, στις 23 Σεπτεμβρίου, ο υφυπουργός προσπάθησε να παρατείνει την υποχρέωση της εφαρμογής έως το τέλος του 2009. Η απόφαση αυτή προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις του κτηνοτροφικού κόσμου και ένα 24ωρο μετά ανακάλεσε την απόφασή του.
Όμως στη συνέχεια και μόλις δύο μέρες πριν την εφαρμογή της διάταξης, την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, η υπουργός Λούκα Κατσέλη έδωσε με την σειρά της αναβολή έως τις 31 Δεκεμβρίου, προκαλώντας εκ νέου έντονες αντιδράσεις. Να σημειωθεί ότι η σχετική αγορανομική διάταξη προβλέπει ότι στη συσκευασία των προϊόντων (γάλα, γάλα σε σκόνη, σοκολατούχο γάλα, γιαούρτι με προσθήκες ή μη άλλων υλών, επιδόρπια πάσης φύσης με βάση το γάλα, κρέμα, ρυζόγαλο, κρέμα γάλακτος) θα πρέπει να αναγράφεται υποχρεωτικά η ένδειξη που υποδηλώνει τη χώρα ή τις χώρες προέλευσης της πρώτης ύλης, καθώς και το ποσοστό πρόσμιξης, εφόσον χρησιμοποιήθηκε γάλα με προέλευση από περισσότερες της μίας χώρες.
Μερίδια αγοράς
Υπέρ της αναγραφής της χώρας προέλευσης στο γάλα έχει ταχθεί ανοικτά η Vivartia, η οποία εδώ και οκτώ μήνες έχει μειώσει την τιμή του φρέσκου γάλακτος στο 1 ευρώ. Η κίνηση αυτή την επανέφερε στην πρώτη θέση της συνολικής αγοράς λευκού γάλακτος, με μερίδιο 28% σύμφωνα με έρευνα της Nielsen, με δεύτερη την Friesland (ΝΟΥΝΟΥ). Με βάση στοιχεία της IRI Hellas για το λευκό γάλα, το μερίδιο της Vivartia στα σούπερ μάρκετ διαμορφώθηκε στο 25,6% τον Οκτώβριο, της Friesland σε 24,5% και ακολουθούν οι Όλυμπος (10,2%), ΦΑΓΕ (8,8%) και Μεβγάλ (6,8%). Το γάλα ιδιωτικής ετικέτας έχει φτάσει σχεδόν στο 10%.
Σύμφωνα πάντως με μελέτη της ΙCAP, το φρέσκο παστεριωμένο γάλα εξακολουθεί να αποτελεί την κυριότερη κατηγορία γάλακτος, καθώς το ποσοστό συμμετοχής στο σύνολο της κατανάλωσης, διαμορφώθηκε σε 44,4% το 2008, ωστόσο οι πωλήσεις του τα τελευταία χρόνια βαίνουν μειούμενες,. Μάλιστα, από τις αρχές του 2009, η κατανάλωση φρέσκου παστεριωμένου γάλακτος εκτιμάται ότι έχει παρουσιάσει μείωση της τάξης του 10%.
Αντίθετα, το γάλα υψηλής παστερίωσης αύξησε σημαντικά το ποσοστό συμμετοχής του επί της συνολικής αγοράς. Πέρυσι η εν λόγω κατηγορία γάλακτος κάλυψε μερίδιο 25,8% της συνολικής αγοράς. Το αντίστοιχο ποσοστό για το ισοδύναμο του συμπυκνωμένου γάλακτος, διαμορφώθηκε σε 27,2% το 2008, ενώ η κατανάλωσή του είναι φθίνουσα.
Στο εβαπορέ η Friesland παραμένει χρόνια πρώτη, ακολουθούμενη από τη Vivartia. Και οι δύο εταιρείες μαζί κατέχουν μερίδιο άνω του 60%. Στο γιαούρτι τα πρωτεία κατέχει η εταιρεία ΦΑΓΕ (περίπου 30%), η Vivartia (17%), η Friesland (8,5%) και η Μεβγαλ (7,7%), ενώ ακολουθούν η Danone Hellas (7,5%), ο Όλυμπος (7,3%) και η Κρι-Κρι (5%).
