Τα ζητήματα αυτά βρέθηκαν στο επίκεντρο σύσκεψης στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, υπό τον υφυπουργό Θανάση Καββαδά, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της παράκτιας αλιείας από διάφορες περιοχές της χώρας.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου, για το πρόγραμμα αντιμετώπισης του λαγοκέφαλου έχει ήδη υπογραφεί η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση. Εκκρεμούν, ωστόσο, η υπογραφή της προγραμματικής σύμβασης και η ολοκλήρωση των απαραίτητων διοικητικών διαδικασιών, προκειμένου να ξεκινήσει η υλοποίησή του.
Η δράση θα εφαρμοστεί αρχικά στην Κρήτη και το Νότιο Αιγαίο, ενώ σε μεταγενέστερο στάδιο θα αξιολογηθεί η δυνατότητα επέκτασής της και σε άλλες περιοχές, μεταξύ των οποίων και η Πελοπόννησος.
Νέο πλαίσιο αποζημιώσεων για τους αλιείς
Παράλληλα, αλλαγές προωθούνται στη διαδικασία αποζημίωσης για ζημιές στα αλιευτικά εργαλεία και απώλειες παραγωγής που συνδέονται με την παρουσία προστατευόμενων θαλάσσιων ειδών.
Ειδικότερα, ο κ. Καββαδάς υπέγραψε την τροποποίηση της απόφασης 2004/11.11.2024 για τη Δράση 1.6.2, με την οποία προβλέπεται νέα διαδικασία ενισχύσεων για το 2026.
Η τροποποίηση αφορά σκάφη που χρησιμοποιούν δίχτυα και αγκιστρωτά εργαλεία, με στόχο τη δικαιότερη κατανομή των διαθέσιμων πόρων. Για την τεκμηρίωση της αλιευτικής δραστηριότητας θα αξιοποιούνται μηνιαία δελτία παραγωγής, ενώ η πρόσκληση για την υποβολή αιτήσεων αναμένεται να εκδοθεί μετά τη δημοσίευση της απόφασης στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη σύσκεψη, κατά τη διετία 2024-2025 καταβλήθηκαν περίπου 41 εκατ. ευρώ σε 9.500 επαγγελματίες αλιείς, για ζημιές που είχαν καταγραφεί την περίοδο 2022-2024.
Υπερκάλυψη των διαθέσιμων κονδυλίων για τον εκσυγχρονισμό σκαφών
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον συγκέντρωσε και η δράση εκσυγχρονισμού των αλιευτικών σκαφών, συνολικού προϋπολογισμού 16 εκατ. ευρώ, για την οποία η προθεσμία υποβολής αιτήσεων έληξε στις 30 Οκτωβρίου.
Συνολικά κατατέθηκαν 339 αιτήσεις, με τον προϋπολογισμό των προτεινόμενων επενδύσεων να διαμορφώνεται στα 29,9 εκατ. ευρώ. Η αιτούμενη δημόσια χρηματοδότηση ανήλθε σε περίπου 20 εκατ. ευρώ, υπερβαίνοντας κατά περίπου 25% τα διαθέσιμα κονδύλια.
Το αυξημένο ενδιαφέρον αποτυπώνει τη ζήτηση για επενδύσεις αναβάθμισης του αλιευτικού στόλου, ενώ η υπέρβαση του διαθέσιμου προϋπολογισμού αναδεικνύει την ανάγκη αξιολόγησης των αιτήσεων με βάση τους όρους της δράσης και τους διαθέσιμους πόρους.
Εξετάζεται η χορήγηση δανείων στους επαγγελματίες αλιείς
Στη σύσκεψη γνωστοποιήθηκε επίσης ότι εξετάζεται η δημιουργία χρηματοδοτικού εργαλείου για τη χορήγηση δανείων στους επαγγελματίες αλιείς, στα πρότυπα αντίστοιχου μηχανισμού που σχεδιάζεται για τον αγροτικό τομέα. Σύμφωνα με το ΥΠΑΑΤ, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί οι πρώτες συναντήσεις για την εξέταση της συγκεκριμένης δυνατότητας.
Στο μεταξύ, οι εκπρόσωποι της παράκτιας αλιείας έθεσαν το ζήτημα του αυξημένου κόστους των καυσίμων, επισημαίνοντας τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα μικρά αλιευτικά σκάφη στην αξιοποίηση των σχετικών ενισχύσεων. Όπως εξήγησαν, η προμήθεια περιορισμένων ποσοτήτων καυσίμων από πρατήρια δημιουργεί πρακτικά εμπόδια στην πρόσβαση στα προβλεπόμενα μέτρα στήριξης.
Ο υφυπουργός αναγνώρισε την ανάγκη να αναζητηθούν λύσεις που θα λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαιτερότητες και τις πραγματικές συνθήκες λειτουργίας της παράκτιας αλιείας.
Στο πλαίσιο της συζήτησης τέθηκαν ακόμη ζητήματα αθέμιτου ανταγωνισμού, καθώς και η ανάγκη σαφέστερου διαχωρισμού της επαγγελματικής από την ερασιτεχνική αλιεία.
Νέο πλαίσιο συλλογικής εκπροσώπησης
Αναφορά έγινε και στη συλλογική εκπροσώπηση των επαγγελματιών του κλάδου. Όπως επισήμανε ο κ. Καββαδάς, ο νόμος 5336/2026 προβλέπει τη νόμιμη εκπροσώπηση των αλιέων ανά αλιευτικό εργαλείο, σε επίπεδο ομοσπονδίας και συνομοσπονδίας.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου, οι εκπρόσωποι των αλιέων εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για την ανταπόκριση της κυβέρνησης στα ζητήματα που απασχολούν τον κλάδο.
Από την πλευρά του, ο υφυπουργός επανέλαβε ότι βασικοί στόχοι του υπουργείου παραμένουν η προστασία του εισοδήματος των επαγγελματιών αλιέων, η διασφάλιση της βιωσιμότητας της παράκτιας αλιείας και η καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων χρηματοδοτικών εργαλείων.
