Η μελέτη της καθηγήτριας Μαρίας Μποϊλέ και της ερευνήτριας Βασιλικής Πέρρα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό European Transport Research Review, αξιολογεί την ακτοπλοϊκή εξυπηρέτηση 72 ελληνικών νησιών, χρησιμοποιώντας έναν σύνθετο δείκτη συνδεσιμότητας και προσβασιμότητας.
Ο δείκτης Island Territorial Cohesion Index βασίζεται σε οκτώ επιμέρους παραμέτρους, μεταξύ των οποίων οι απευθείας θαλάσσιες συνδέσεις, η συχνότητα των δρομολογίων, η διαθέσιμη μεταφορική ικανότητα, ο χρόνος ταξιδιού και το κόστος των εισιτηρίων.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, 48 έως 56 νησιά, ανάλογα με τη μέθοδο υπολογισμού, εμφανίζουν σχετικά ικανοποιητική προσβασιμότητα, αλλά χαμηλότερες επιδόσεις στη συνδεσιμότητα. Το εύρημα υποδηλώνει ότι οι αδυναμίες του ακτοπλοϊκού δικτύου δεν οφείλονται αποκλειστικά στις γεωγραφικές αποστάσεις, αλλά και στη συχνότητα και στη διάρθρωση των θαλάσσιων συνδέσεων.
Χαρακτηριστικές περιπτώσεις αποτελούν το Καστελλόριζο, η Κάρπαθος και η Λήμνος, που εμφανίζουν χαμηλές επιδόσεις και στους δύο δείκτες. Ειδικότερα, η Κάρπαθος κατατάσσεται στην 69η θέση μεταξύ των 72 νησιών ως προς την προσβασιμότητα, παρά τη σχετικά επαρκή μεταφορική ικανότητα των πλοίων που την εξυπηρετούν.
Στον αντίποδα, η Κρήτη καταγράφει 23 απευθείας θαλάσσιες συνδέσεις, ενώ η Μύκονος εμφανίζει υψηλό αριθμό πλοίων, αποτυπώνοντας τη διαφοροποίηση του ακτοπλοϊκού δικτύου ανάλογα με την εμπορική και τουριστική ζήτηση.
Η μελέτη επισημαίνει την ανάγκη αξιοποίησης αντικειμενικών δεικτών στον σχεδιασμό των ακτοπλοϊκών γραμμών και ιδιαίτερα των συμβάσεων δημόσιας υπηρεσίας για τις άγονες γραμμές. Η αποτελεσματικότητα των συνδέσεων, σύμφωνα με την προσέγγιση των ερευνητριών, δεν πρέπει να αξιολογείται αποκλειστικά με βάση τον αριθμό των δρομολογίων, αλλά και την πραγματική δυνατότητα μετακίνησης των κατοίκων.
Τα συμπεράσματα δημιουργούν προϋποθέσεις για έναν περισσότερο στοχευμένο σχεδιασμό της ελληνικής ακτοπλοϊκής πολιτικής, με έμφαση στη βελτίωση της εξυπηρέτησης των απομακρυσμένων νησιών, την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των δημόσιων πόρων και την ενίσχυση της περιφερειακής συνοχής.
