Σύμφωνα με τις πληροφορίες, στόχος είναι η τιμή με την οποία θα ξεκινήσει η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης στις 15 Οκτωβρίου να διαμορφωθεί χαμηλότερα από τα 1,75 ευρώ ανά λίτρο, επίπεδο στο οποίο ολοκληρώθηκε η προηγούμενη χειμερινή περίοδος. Το τελικό αποτέλεσμα, ωστόσο, θα εξαρτηθεί από το εύρος της πρόσθετης επιδότησης και από το μερίδιο που θα αναλάβουν ο κρατικός προϋπολογισμός και τα διυλιστήρια.

Ήδη, πάντως, την Κυριακή σε συνέντευξή του στο MEGA, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, προανήγγειλε αυξημένη στήριξη σε σχέση με πέρυσι για περίπου 1,17 εκατομμύρια δικαιούχους, επισημαίνοντας ότι στόχος είναι η τιμή εκκίνησης του πετρελαίου θέρμανσης να διαμορφωθεί χαμηλότερα από το επίπεδο στο οποίο ολοκληρώθηκε η προηγούμενη περίοδος.

Τα τρία σενάρια για την επιδότηση στην αντλία

Με βάση, έτσι, τα σημερινά δεδομένα, η τιμή εκκίνησης του πετρελαίου θέρμανσης υπολογίζεται κοντά στα 1,96 ευρώ ανά λίτρο, εφόσον συνυπολογιστεί η υφιστάμενη επιδότηση των 20 λεπτών ανά λίτρο στο diesel κίνησης. Η διαφορά μεταξύ των δύο προϊόντων συνδέεται, μεταξύ άλλων, με τον χαμηλότερο Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης στο πετρέλαιο θέρμανσης, τον ΦΠΑ και τα περιθώρια εμπορίας.

Για να περιοριστεί η αρχική τιμή σε επίπεδα χαμηλότερα από τα περσινά, εξετάζονται τρεις εναλλακτικές λύσεις:

Τιμή εκκίνησης στα 1,71 ευρώ ανά λίτρο: Πρόκειται για το ηπιότερο δημοσιονομικά σενάριο, το οποίο απαιτεί πρόσθετη επιδότηση 25 λεπτών στην αντλία. Από αυτά, τα 15 λεπτά θα μπορούσαν να καλυφθούν από τον κρατικό προϋπολογισμό και τα υπόλοιπα 10 από τα διυλιστήρια.

Τιμή εκκίνησης στα 1,61 ευρώ ανά λίτρο: Για να επιτευχθεί αυτό το επίπεδο, θα απαιτηθεί πρόσθετη ενίσχυση 35 λεπτών ανά λίτρο. Εφόσον η συνεισφορά των διυλιστηρίων παραμείνει στα 10 λεπτά, το υπόλοιπο ποσό των 25 λεπτών θα καλυφθεί από τον προϋπολογισμό.

Τιμή εκκίνησης στα 1,41 ευρώ ανά λίτρο: Είναι η πιο φιλόδοξη επιλογή, με σημαντικά υψηλότερο δημοσιονομικό κόστος. Προϋποθέτει πρόσθετη επιδότηση 55 λεπτών ανά λίτρο, από τα οποία τα 45 λεπτά θα προέλθουν από κρατικούς πόρους.

Η επιλογή μεταξύ των τριών σεναρίων θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό το κόστος ανεφοδιασμού για τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν πετρέλαιο, τουλάχιστον κατά τις πρώτες εβδομάδες της περιόδου θέρμανσης.

Αύξηση 20% στο επίδομα θέρμανσης – Πώς διαμορφώνονται τα ποσά

Παράλληλα με την επιδότηση στην αντλία, στο τραπέζι βρίσκεται η αύξηση του επιδόματος θέρμανσης. Το βασικό σενάριο προβλέπει ενίσχυση κατά 20%, με τις σχετικές ανακοινώσεις να αναμένονται στις 14 Οκτωβρίου, μία ημέρα πριν από την επίσημη έναρξη της διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης.

Εφόσον υιοθετηθεί η συγκεκριμένη πρόταση, το ελάχιστο επίδομα θα αυξηθεί στα 120 ευρώ, από 100 ευρώ την προηγούμενη χρονιά. Επίσης, το ανώτατο ποσό θα φτάσει τα 960 ευρώ, από 800 ευρώ. Για τις, δε. ορεινές περιοχές με κλιματικό συντελεστή από 1 έως 1,19, η ενίσχυση θα μπορεί να ανέλθει στα 1.200 ευρώ, έναντι 1.000 ευρώ πέρυσι. Τέλος, για περιοχές με κλιματικό συντελεστή 1,2 και άνω, το ανώτατο ποσό θα φτάσει τα 1.440 ευρώ, από 1.200 ευρώ.

Ενδειτικά, στην πρώτη κατηγορία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, περιοχές όπως ο Άγιος Αθανάσιος Φωκίδας, το Πανόραμα Δράμας, η Φλώρινα, η Ελάτη Ιωαννίνων και η Αλωνίσταινα Αρκαδίας. Στη δεύτερη εντάσσονται περιοχές όπως το Βελούχι, το Νυμφαίο, η Σαμαρίνα, η Ζήρεια και το Νευροκόπι.

Το κρίσιμο ερώτημα, πάντως, είναι αν η αύξηση κατά 20% θα εφαρμοστεί οριζόντια σε όλες τις κατηγορίες καυσίμων ή αν θα αφορά τη μέση συνολική ενίσχυση. Στη δεύτερη περίπτωση, δεν αποκλείεται το πετρέλαιο θέρμανσης να λάβει μεγαλύτερη αύξηση, καθώς το βασικό ποσό της προηγούμενης περιόδου ήταν 300 ευρώ, χαμηλότερο από εκείνο που αντιστοιχούσε σε άλλες κατηγορίες. Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε μικρότερες ποσοστιαίες αυξήσεις για καύσιμα όπως τα πέλλετ και τα καυσόξυλα.

Μεγαλύτερη προκαταβολή έως τον Δεκέμβριο

Αλλαγές εξετάζονται και στον τρόπο καταβολής του επιδόματος, με το οικονομικό επιτελείο να μελετά το ενδεχόμενο αύξησης της προκαταβολής για τους δικαιούχους.

Την προηγούμενη χρονιά, οι παλαιοί δικαιούχοι έλαβαν προκαταβολή ίση με το 60% του επιδόματος, ενώ για όσους υπέβαλαν αίτηση για πρώτη φορά το ποσοστό διαμορφώθηκε στο 50%. Για τη νέα περίοδο εξετάζεται το ενδεχόμενο τα ποσοστά να αυξηθούν στο 70% για τους παλαιούς και στο 60% για τους νέους δικαιούχους.

Η συγκεκριμένη πρόταση συνδέεται με το αυξημένο κόστος προμήθειας καυσίμων, καθώς ακόμη και στο ευνοϊκότερο από τα εξεταζόμενα σενάρια η αρχική τιμή του πετρελαίου θέρμανσης θα είναι υψηλότερη από τα 1,13 ευρώ ανά λίτρο που είχε καταγραφεί στην έναρξη της προηγούμενης περιόδου.

Η καταβολή της προκαταβολής προγραμματίζεται για το πρώτο δεκαπενθήμερο έως εικοσαήμερο του Δεκεμβρίου, εφόσον επιβεβαιωθεί ο σχετικός σχεδιασμός.

Γιατί το πρώτο δεκαπενθήμερο θα είναι καθοριστικό

Οι αποφάσεις για την επιδότηση στην αντλία δεν αναμένεται να έχουν μόνιμο χαρακτήρα για ολόκληρη τη χειμερινή περίοδο. Αντίθετα, το ύψος της ενίσχυσης θα επανεξετάζεται ανά 15 ημέρες, ανάλογα με τις εξελίξεις στις διεθνείς αγορές πετρελαίου.

Αυτό σημαίνει ότι η επιδότηση που θα ισχύσει κατά την έναρξη της περιόδου, έως το τέλος Οκτωβρίου, δεν είναι δεδομένο ότι θα παραμείνει αμετάβλητη και τον Νοέμβριο.

Για τα νοικοκυριά που σχεδιάζουν να παραγγείλουν άμεσα πετρέλαιο, ο παράγοντας του χρόνου έχει ιδιαίτερη σημασία. Μια σημαντική αποκλιμάκωση των διεθνών τιμών του diesel θα μπορούσε να μεταβάλει τα δεδομένα, αν και η επιστροφή σε αισθητά χαμηλότερα επίπεδα χωρίς επιδότηση δεν θεωρείται εύκολη υπόθεση με βάση τις σημερινές συνθήκες.

Πόσα νοικοκυριά αναμένεται να λάβουν επίδομα

Εφόσον, πάντως, δεν μεταβληθούν τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, ο κύκλος των δικαιούχων αναμένεται να παραμείνει στα ίδια επίπεδα με πέρυσι. Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, πάντως, οι δικαιούχοι κατανέμονται ως εξής:

603.685 νοικοκυριά που χρησιμοποιούν πετρέλαιο θέρμανσης.

182.724 νοικοκυριά που χρησιμοποιούν φυσικό αέριο.

311.487 νοικοκυριά που χρησιμοποιούν ηλεκτρική ενέργεια.

23.795 νοικοκυριά που χρησιμοποιούν καυσόξυλα.

Η διατήρηση των κριτηρίων σημαίνει ότι το βάρος των αλλαγών αναμένεται να πέσει κυρίως στο ύψος της οικονομικής ενίσχυσης και στον τρόπο καταβολής της, χωρίς διεύρυνση της βάσης των δικαιούχων.

Το δύσκολο στοίχημα για φυσικό αέριο και ηλεκτρικό ρεύμα

Ενώ για τα νοικοκυριά, πάντως, που θερμαίνονται με πετρέλαιο το πλαίσιο αναμένεται να αποσαφηνιστεί με τις επικείμενες ανακοινώσεις, μεγαλύτερη αβεβαιότητα επικρατεί για όσους χρησιμοποιούν φυσικό αέριο ή ηλεκτρικές συσκευές.

Η διεθνής τιμή του φυσικού αερίου εμφανίζεται αυξημένη κατά 150% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο, ενώ η λιανική τιμή καταγράφει άνοδο της τάξης του 55%. Την ίδια στιγμή, η χονδρεμπορική τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος διαμορφώνεται τον Οκτώβριο στα 157,54 ευρώ ανά μεγαβατώρα, έναντι 112,26 ευρώ τον Οκτώβριο της προηγούμενης χρονιάς. Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις ενόψει των τιμολογίων ηλεκτρικής ενέργειας του Νοεμβρίου.

Η εικόνα αποκτά μεγαλύτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη ο αριθμός των νοικοκυριών που εξαρτώνται από αυτές τις μορφές θέρμανσης. Σύμφωνα με την έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ, 805.835 νοικοκυριά χρησιμοποιούν φυσικό αέριο για τη θέρμανσή τους, ποσοστό 18,6% του συνόλου. Άλλα 732.184 νοικοκυριά, ή 16,9%, χρησιμοποιούν κλιματιστικά, ενώ 394.253 νοικοκυριά, ποσοστό 9,1%, καταφεύγουν σε σόμπες και άλλες ηλεκτρικές συσκευές. Παράλληλα, 251.282 νοικοκυριά, δηλαδή το 5,8%, χρησιμοποιούν καυσόξυλα.