Στον αντίποδα, υψηλότερο ΕΝΦΙΑ ενδέχεται να αντιμετωπίσουν όσοι απέκτησαν νέα ακίνητα μέσα στο 2026, είτε μέσω αγοράς είτε μέσω γονικής παροχής, δωρεάς ή κληρονομιάς, εφόσον αυξήθηκε η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας τους. Πρόσθετη επιβάρυνση μπορεί να προκύψει και για ιδιοκτήτες που δήλωσαν ή τακτοποίησαν αυθαίρετους χώρους, καθώς η αύξηση των τετραγωνικών μέτρων επηρεάζει τον υπολογισμό του φόρου.
Σημειώνεται ότι τα εκκαθαριστικά αναμένεται να αναρτηθούν στις αρχές Μαρτίου 2027 για περίπου 7,3 εκατομμύρια ιδιοκτήτες, με τον συνολικό λογαριασμό να υπολογίζεται σε 2,3 δισ. ευρώ. Η εξόφληση θα πραγματοποιηθεί σε 12 μηνιαίες δόσεις, με την πρώτη πληρωμή έως τις 31 Μαρτίου 2027 και την τελευταία έως τον Φεβρουάριο του 2028.
Οι κατηγορίες με ελάφρυνση
1. Μηδενικός ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς
Περισσότεροι από 650.000 ιδιοκτήτες αναμένεται να απαλλαγούν από τον ΕΝΦΙΑ για την κύρια κατοικία τους το 2027, καθώς διευρύνονται τα πληθυσμιακά κριτήρια για την εφαρμογή του μέτρου.
Ειδικότερα, το όριο πληθυσμού αυξάνεται στους 2.000 κατοίκους, από 1.500 που ίσχυε προηγουμένως. Σε οικισμούς της Δυτικής Μακεδονίας, καθώς και σε παραμεθόριους δήμους της Κεντρικής Μακεδονίας, της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και της Ηπείρου, το όριο διαμορφώνεται στους 2.200 κατοίκους.
Η επέκταση της ρύθμισης προσθέτει 131 οικισμούς και περίπου 62.000 φορολογουμένους στους δικαιούχους. Συνολικά, η απαλλαγή καλύπτει 12.855 οικισμούς, με το ετήσιο δημοσιονομικό κόστος να ανέρχεται σε 86 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 8 εκατ. ευρώ αφορούν την επέκταση του μέτρου.
Δικαιούχοι είναι φυσικά πρόσωπα με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα, αποκλειστικά για τα δικαιώματά τους επί της κύριας κατοικίας στους συγκεκριμένους οικισμούς. Ο πληθυσμός καθορίζεται με βάση την τελευταία απογραφή.
Βασική προϋπόθεση είναι η φορολογητέα αξία του 100% της πλήρους κυριότητας της κατοικίας να μην υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ. Εάν το συγκεκριμένο όριο ξεπεραστεί, δεν χορηγείται η απαλλαγή.
2. Πλήρης απαλλαγή για τρίτεκνες, πολύτεκνες οικογένειες και νοικοκυριά με άτομα με αναπηρία
Μηδενικό ΕΝΦΙΑ για το σύνολο της ακίνητης περιουσίας τους μπορούν να εξασφαλίσουν τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, καθώς και οικογένειες στις οποίες περιλαμβάνεται άτομο με αναπηρία τουλάχιστον 80%, εφόσον πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Το συνολικό ετήσιο οικογενειακό εισόδημα του 2026, δηλωθέν ή τεκμαρτό, δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ. Το όριο προσαυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή το μέρος συμφώνου συμβίωσης και για κάθε εξαρτώμενο μέλος.
Παράλληλα, η συνολική επιφάνεια των κτισμάτων που κατέχει η οικογένεια την 1η Ιανουαρίου 2027 δεν πρέπει να ξεπερνά τα 150 τετραγωνικά μέτρα.
Οι δικαιούχοι της συγκεκριμένης κατηγορίας υπολογίζονται σε τουλάχιστον 55.000.
3. Απαλλαγή για κατοίκους μικρών ακριτικών νησιών
Πλήρη απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ δικαιούνται και φυσικά πρόσωπα με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα, των οποίων η κύρια κατοικία βρίσκεται σε μικρά ακριτικά νησιά με πληθυσμό κάτω των 1.200 κατοίκων.
Η ρύθμιση αφορά νησιά των Περιφερειακών Ενοτήτων Ικαρίας, Λήμνου, Σάμου, Χίου, Καλύμνου, Καρπάθου, Ρόδου και Κω, καθώς και τις προβλεπόμενες περιοχές της Γαύδου και των Διαποντίων Νήσων.
Η κύρια κατοικία προσδιορίζεται βάσει της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος του 2026. Η απαλλαγή αφορά αποκλειστικά τα δικαιώματα επί ακινήτων που βρίσκονται στις συγκεκριμένες περιοχές και εκτιμάται ότι θα καλύψει περίπου 3.500 ιδιοκτήτες.
4. Φορολογική απαλλαγή για ακίνητα σε περιοχές που επλήγησαν από φυσικές καταστροφές
Στις ευνοϊκές ρυθμίσεις εντάσσονται και ιδιοκτήτες ακινήτων που βρίσκονται σε περιοχές οι οποίες έχουν πληγεί από πυρκαγιές, σεισμούς και πλημμύρες, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι ειδικοί όροι επιλεξιμότητας.
Συγκεκριμένα, περιλαμβάνονται ακίνητα στην Κορινθία που επλήγησαν από τις πυρκαγιές του Ιουλίου 2018, καθώς και ιδιοκτησίες στους Δήμους Μαντουδίου–Λίμνης–Αγίας Άννας και Ιστιαίας–Αιδηψού, μετά τις πυρκαγιές του 2021.
Στο ίδιο πλαίσιο υπάγονται ακίνητα που επλήγησαν από τον σεισμό της 3ης Μαρτίου 2021 στις Περιφερειακές Ενότητες Λάρισας, Τρικάλων, Καρδίτσας, Πιερίας, Γρεβενών, Κοζάνης και Φθιώτιδας.
Αντίστοιχες προβλέψεις ισχύουν για πληγείσες ιδιοκτησίες στην Κρήτη από τους σεισμούς του 2021, αλλά και στη Σάμο, την Ικαρία και τη Χίο, μετά τον σεισμό και τις πλημμύρες της 30ής Οκτωβρίου 2020.
5. Έκπτωση 50% για νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα
Μείωση κατά 50% στον συνολικό ΕΝΦΙΑ προβλέπεται για ιδιοκτήτες που πληρούν σωρευτικά συγκεκριμένα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.
Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του 2026, δηλωθέν ή τεκμαρτό, δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 9.000 ευρώ. Το ποσό προσαυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή το μέρος συμφώνου συμβίωσης και για κάθε εξαρτώμενο μέλος.
Με βάση τα παραπάνω, τα εισοδηματικά όρια διαμορφώνονται ως εξής:
- 9.000 ευρώ για άγαμο χωρίς παιδιά.
- 10.000 ευρώ για ζευγάρι χωρίς παιδιά.
- 11.000 ευρώ για ζευγάρι με ένα εξαρτώμενο τέκνο.
- 12.000 ευρώ για ζευγάρι με δύο εξαρτώμενα τέκνα.
Εκτός από το εισόδημα, λαμβάνεται υπόψη και η επιφάνεια των ακινήτων. Συγκεκριμένα, τα κτίσματα που κατέχει ο φορολογούμενος την 1η Ιανουαρίου 2027 δεν πρέπει να υπερβαίνουν συνολικά τα 150 τετραγωνικά μέτρα.
Παράλληλα, ισχύουν ανώτατα όρια στη συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας:
- 85.000 ευρώ για άγαμο.
- 150.000 ευρώ για έγγαμο με ένα εξαρτώμενο τέκνο.
- 200.000 ευρώ για έγγαμο με δύο εξαρτώμενα τέκνα.
Οι δικαιούχοι εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν τους 800.000. Επισημαίνεται ότι όσοι πληρούν παράλληλα τις προϋποθέσεις απαλλαγής για κύρια κατοικία σε μικρό οικισμό μπορούν να έχουν μηδενικό φόρο για το συγκεκριμένο ακίνητο.
6. Έκπτωση έως 20% για ασφαλισμένες κατοικίες
Μειωμένο ΕΝΦΙΑ θα καταβάλουν και οι ιδιοκτήτες που έχουν ασφαλίσει τις κατοικίες τους έναντι φυσικών καταστροφών.
Για το 2027 προβλέπεται έκπτωση 20% για κατοικίες με φορολογητέα αξία έως 500.000 ευρώ, ενώ για ακίνητα μεγαλύτερης αξίας η μείωση περιορίζεται στο 10%.
Προϋπόθεση για τη χορήγηση της έκπτωσης είναι η κατοικία να ήταν ασφαλισμένη μέσα στο 2026 για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα, σε ασφαλιστική επιχείρηση που είναι εγγεγραμμένη στο σχετικό μητρώο της Τράπεζας της Ελλάδος.
Το ασφαλιστήριο πρέπει να καλύπτει το σύνολο της αξίας ανακατασκευής του κτίσματος, χωρίς να υπολογίζεται η αξία του οικοπέδου, με ελάχιστο ποσό κάλυψης 1.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.
Για τη χορήγηση ολόκληρης της έκπτωσης απαιτείται ασφαλιστική κάλυψη διάρκειας ενός έτους. Εάν η ασφάλιση αφορά μικρότερο χρονικό διάστημα, αλλά τουλάχιστον τρεις μήνες, η μείωση υπολογίζεται αναλογικά.
Οι ιδιοκτήτες που αναμένεται να επωφεληθούν από τη συγκεκριμένη ρύθμιση υπολογίζονται σε περισσότερους από 350.000.



