Τα μέτρα που αποφασίζονται τώρα θα αυξήσουν σημαντικά τα βάρη των συνεπών φορολογούμενων. Όλοι θα πληρώσουν περισσότερους φόρους και κάποιοι που δεν πλήρωναν τίποτα, όπως οι αγρότες, θα αναγκαστούν να πληρώσουν κάτι, χάνοντας μερικές από τις φοροαπαλλαγές τους. Η επιβάρρυνση των φορολογούμενων σε συνδυασμό με τη μείωση των εισοδημάτων τους και με την έλλειψη ρευστότητας στην αγορά θα φέρουν σε ακόμη δυσκολότερη θέση πολύ μεγάλο μέρος του πληθυσμού. Αγνοώντας τι πραγματικά θα συμβεί αν πάμε στη Δραχμή, οι πιεσμένοι οικονομικά πολίτες είναι εύκολο να διαλέξουν οτιδήποτε τους φαίνεται ελπιδοφόρο. Και καθώς θα διαπιστώνουν οτι εντός του Ευρώ ελπίδες για βελτίωση της θέσης τους δεν υπάρχουν, ολοένα και περισσότεροι θα επιλέγουν τη Δραχμή.
Βεβαίως η Δραχμή αυτή τη στιγμή υπάρχει στην ατζέντα μόνο των ακραίων. Λαφαζάνης και αριστερή πτέρυγα και Χρυσή Αυγή, είναι οι μόνοι που υποστηρίζουν οτι η χώρα πρέπει να πάει στη Δραχμή τώρα. Το ΚΚΕ έχει εξηγήσει πρίν το δημοψήφισμα για το μνημόνιο, οτι η στιγμή είναι ακατάλληλη για αλλαγή νομίσματος. Όχι οτι δεν εντάσσεται αυτό στα σχέδια του για εναλλακτικές πολιτικές και οικονομικές επιλογές, αλλά οτι η στιγμή δεν είναι κατάλληλη. Σταδιακά όμως, δεν αποκλείεται, καθώς το κόστος των μέτρων για τους πολίτες θα αυξάνεται και άλλοι μεμονωμένοι πολιτικοί, ίσως και κόμματα, να ασπασθούν το σενάριο της Δραχμής υποστηρίζοντας οτι είναι κάτι το οποίο δεν το ήθελαν, αλλά εδώ που φτάσαμε δεν έχουμε άλλη επιλογή.
Μη ξεχνάμε εξάλλου, οτι οι πολιτικοί έχουν μάθει να λειτουργούν με το ρουσφέτι, την αναξιοκρατία και τη διαφθορά και τα τρία αυτά πλήττονται θανάσιμα από την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων. Ο Δημόσιος τομέας δεν έχει λεφτά για παροχές και προσλήψεις, συνεπώς το ρουσφέτι περιορίζεται. Οι κανόνες που μπαίνουν με τις μεταρρυθμίσεις περιορίζουν επίσης τις δυνατότητες των πολιτικών να παρέμβουν στην λειτουργία του δημοσίου, θεσπίζονται διαδικασίες που περιορίζουν την αναξιοκρατία, ανεξαρτοποιούνται κάποιοι σημαντικοί θεσμοί όπως η είσπραξη των φορολογικών εσόδων, οι πολιτικοί χάνουν τις δυνατότητες παρέμβασης που είχαν. Με τον περιορισμό του ρουσφετιού πλήττεται και η αναξιοκρατία. Με την απελευθέρωση των αγορών και το άνοιγμα των επαγγελμάτων περιορίζεται ακόμη περισσότερο η δύναμη των πολιτικών. Με λίγα λόγια, όλα αυτά τα μέτρα που τώρα συζητιούνται και κατά πάσα πιθανότητα θα ψηφιστούν από την Βουλή, περιορίζουν την ισχύ των πολιτικών στην κοινωνία. Και αυτό είναι κάτι που δεν αρέσει καθόλου στους πολιτικούς, οι οποίοι, όπως ο κόσμος ψάχνει διεξόδους για να ανακουφιστεί οικονομικά, εκείνοι ψάχνουν διεξόδους για να αυξήσουν τη δύναμη τους. Δεν αποκλείεται λοιπόν καθόλου, σύντομα να αρχίσει η μεταστροφή και κάποιων πολιτικών ή ακόμη και κομμάτων υπέρ της Δραχμής, αν δούν οτι οι συνθήκες το επιτρέπουν. Τι θα πεί το επιτρέπουν οι συνθήκες; Αν διαπιστώσουν οτι ο κόσμος είναι θετικός στην αλλαγή νόμίσματος και οτι δεν θα θεωρηθούν οι ίδιοι ώς υπαίτιοι για την αλλαγή αυτή, τότε θα αρχίσουν να "στρίβουν".
Δεν ξέρω αν θα φτάσουμε σε σημείο να γίνει δημοψήφισμα για τη Δραχμή, αυτό εξαρτάται από τις πολιτικές και κοινωνικές εξελίξεις και από τις διαθέσεις και των ξένων δανειστών. Ήδη ο Σόιμπλε έχει επιμόνως εξηγήσει οτι πρέπει η Ελλάδα να φύγει "προσωρινά" από το Ευρώ, το ίδιο πιστεύουν και άλλοι ξένοι πολιτικοί. Είναι λογικό πάντως να υποθέσουμε οτι δεν μπορεί η Ελλάδα να καταθέσει αίτημα για αλλαγή νομίσματος χωρίς να έχει σαφή εντολή από τον λαό μέσω ενός δημοψηφίσματος. Όταν λοιπόν το πολιτικό σύστημα και η κοινωνία φθάσουν στο απόλυτο αδιέξοδο - πράγμα που θα συμβεί εντός των επόμενων 12 μηνών λόγω ύφεσης μέτρων και έλλειψης χρήματος - τότε θα ξανανοίξει στα σοβαρά πλέον η συζήτηση για τη Δραχμή και δεν θα ανοίξει από τον Λαφαζάνη και τη Χρυσή Αυγή, αλλά από πολιτικούς χώρους με πολύ μεγαλύτερη επιρροή.
Το ζήτημα λοιπόν αλλαγής νομίσματος δεν έχει κατά τη γνώμη μου τελειώσει, ούτε θα τελειώσει με την υπογραφή της συμφωνίας. Θα τελειώσει αν και όταν η οικονομία αρχίσει να αναπτύσσεται, αν μειωθούν οι φόροι και αυξηθούν τα εισοδήματα, αν η Ελλάδα καταφέρει να βγεί στις αγορές και αν μειωθεί σημαντικά η ανεργία. Όλα αυτά αργούν πολύ να γίνουν, το πότε θα γίνουν δεν είναι καν ορατό αυτή τη στιγμή.
Η συμφωνία που ετοιμάζεται τώρα θα έπρεπε να έχει υπογραφεί και εφαρμοστεί πρίν από πέντε - έξι χρόνια, από τον Παπανδρέου ή από τον Σαμαρά. Αυτοί έπρεπε να έχουν εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις που αναγκάζεται τώρα να εφαρμόσει ο ΣΥΡΙΖΑ. Αν το είχαν κάνει η ελληνική οικονομία δεν θα είχε υποστεί τέτοια καταστροφή. Δεν γινόταν πολιτικά τότε, θα μου πείτε. Το σύστημα δεν άνετεχε τέτοιο βάρος. Και όμως, το σύστημα δεν άντεξε ούτε το λιγότερο βάρος που αποφάσισε να σηκώσει. Όλοι οι πολιτικοί καταστράφηκαν προσπαθώντας να αποφύγουν το πολιτικό κόστος των μεταρρυθμίσεων. Και από αναβολή σε αναβολή κατέστρεψαν και τα πάντα γύρω τους.
Το ζήτημα λοιπόν τώρα - και αυτό αφορά κυρίως τα κόμματα της αντοπολίτευσης που ιδεολογικά προτάσσουν την αναγκαιότητα της συμμετοχής μας στην Ευρώπη - είναι να αναζητήσουν τρόπους μεγέθυνσης της οικονομίας ακόμη και μέσα στο ασφυκτικό πλαίσιο αυτής της συμφωνίας και να πείσουν τον κόσμο οτι μπορούν να επιτύχουν αυτή τη μεγέθυνση. Και αυτό μπορεί να γίνει με προσέγγιση του ιδιωτικού τομέα και οχι με τη στήριξη του δημοσίου, αφού όπως ήδη αποδείχθηκε από τη στάση τους έναντι της συμφωνίας, οι συνδικαλιστές του δημοσίου είναι οι μεγαλύτεροι οπαδοί της Δραχμής. Στον ιδιωτικό τομέα πρέπεοι να στηριχθούν από εδώ και πέρα οι πολιτικοί της αντιπολίτευσης, τον ιδιωτικό τομέα πρέπει να ενισχύσουν για να δώσουν δουλειές και ελπίδα στους πολίτες. Μόνο έτσι μπορούμε να θεωρούμε οτι θα έχουν κάποια προοπτική βελτίωσης της κατάστασης μας.
Όσον αφορά στον ΣΥΡΙΖΑ και στον Τσίπρα, πιστεύω οτι βλέπουν αυτή τη συμφωνία μόνο ώς μέσον παραμονής τους στην εξουσία και αναζητούν ήδη τη δεύτερη ευκαιρία και την νέα σύνθεση που θα τους επιτρέψει να παραμείνουν ακόμη περισσότερο στην κυβέρνηση. Μόλις ο Τσίπρας δει οτι τα μέτρα "δαγκώνουν" και οτι η κοινωνία είναι στα κάγκελα, θα ξανακάνει την κωλοτούμπα και θα ηγηθεί πλέον της εξόδου από το Ευρώ, λέγοντας μάλιστα οτι εγώ έκανα ότι μπορούσα για να παραμείνουμε, αλλά οι κακοί ξένοι το παραξήλωσαν.