Παρέμβαση του εισαγγελέα προκάλεσαν οι καταγγελίες του πρώην γενικού γραμματέα Πληροφορικών Συστημάτων του υπ. Οικονομικών Δ. Σπινέλλη για τις «μίζες» στον φοροεισπρακτικό μηχανισμό και τον περιβόητο κανόνα «4-4-2», καθώς και για την υπερκοστολόγηση έργων, όπως το σύστημα «Ήφαιστος», που αφορούσε στην καταπολέμηση του λαθρεμπορίου καυσίμων.
Η επείγουσα προκαταρκτική εξέταση που ανατέθηκε στον οικονομικό εισαγγελέα Γρ. Πεπόνη, αφορά στην ομιλία Σπινέλλη κατά τη διάρκεια εκδήλώσης του ΕΛΙΑΜΕΠ, όπου το πρώην στέλεχος του υπουργείου έκανε μεταξύ άλλων λόγο για το περίφημο σύστημα…. 4-4-2, δηλαδή 40% έκπτωση στο φορολογούμενο επί του προστίμου, 40% στην τσέπη του ελεγκτή και μόλις 20% στα κρατικά ταμεία. Στην ίδια όμως εκδήλωση, ο κ. Σπινέλλης έκανε λόγο και για πολιτικές παρεμβάσεις γύρω από δημόσια έργα, όπως το ηλεκτρονικό σύστημα «Ήφαιστος», (σ.σ. ανατέθηκε το 2008 στην εταιρεία Singular-Logic) που στόχο του είχε να καταγράφει τη διακίνηση των ποσοτήτων πετρελαίου θέρμανσης από τα διυλιστήρια ως τον τελικό καταναλωτή, ώστε εν συνεχεία το υπ. Οικονομικών να ελέγχει αν οι τελικοί δικαιούχοι είναι όντως εκείνοι που αναγράφονται στα τιμολόγια των εταιρειών ή τα κυκλώματα λαθρεμπορίου.
Πρόκειται για ένα θέμα που είχε απασχολήσει και παλαιότερα την επικαιρότητα, αλλά που επανέρχεται στο προσκήνιο μετά τις καταγγελίες Σπινέλλη ότι το σύστημα «Ήφαιστος» υπερκοστολογήθηκε και αντί για 1 εκ. ευρώ ανατέθηκε έναντι 15 εκ. ευρώ. Κύκλοι της Singular-Logic χαρακτηρίζουν από την πλευρά τους εντελώς αυθαίρετη και αστήρικτη την αναφορά Σπινέλλη ότι το «Ήφαιστος» είχε κοστολογηθεί 1 εκ. ευρώ, δηλώνοντας ότι επιφυλάσσονται για τις περαιτέρω κινήσεις τους.
Τι ήταν το Ήφαιστος ;
Για το σύστημα «Ηφαιστός» δεν προκηρύχθηκε διαγωνισμός, αλλά προκειμένου να κερδηθεί χρόνος και επειδή το εργαλείο αυτό ήταν απαραίτητο στη μάχη κατά της φοροδιαφυγής, αποφασίστηκε να ανατεθεί απευθείας στην εταιρεία Singular Logic, όπως επιβεβαιώνει μιλώντας στα «ΝΕΑ» ο τότε υφυπουργός Οικονομικών Αντώνης Μπέζας. Απλώς, για να μην τεθεί θέμα νομιμότητας, η ανάθεση – όπως λέει ο κ. Μπέζας- έγινε με νομοθετική ρύθμιση (ΦΕΚ Α9 29/1/2008). Εκφράζει πάντως την έκπληξή του για την καταγγελία Σπινέλλη, τονίζοντας ότι «από πουθενά δεν προκύπτει πως το σύστημα κόστιζε μόνο 1 εκ. ευρώ», συμπληρώνοντας ότι η σχετική σύμβαση είχε εγκριθεί και από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Την εποχή εκείνη πάντως, δέκα βουλευτές του ΠΑΣΟΚ, με επικεφαλής τον σημερινό γραμματέα του κόμματος κ. Μ. Καρχιμάκη είχαν καταθέσει ερώτηση στη Βουλή κάνοντας λόγο για «αδιαφανή διαδικασία ανάθεσης» και «χρόνο –ρεκόρ υλοποίησης του έργου που φαίνεται να καταδεικνύει προσυμφωνία κυβέρνησης- αναδόχου εταιρείας».
Το τότε καθεστώς προέβλεπε ότι οι διακινητές (εταιρείες και πρατηριούχοι) αγοράζουν πετρέλαιο πληρώνοντας τον υψηλό ειδικό φόρο (ΕΦΚ), εν συνεχεία το διανέμουν στους πελάτες τους με το χαμηλό ΕΦΚ, και μέσω του «Ήφαιστος» εισπράττουν τη διαφορά. Το σύστημα τέθηκε σε λειτουργία πολύ γρήγορα, το Φεβρουάριο του 2008, ωστόσο από την πρώτη κιόλας περίοδο δεν έλειψαν τα προβλήματα, με τους διακινητές πετρελαίου να μιλούν για μεγάλες καθυστερήσεις είσπραξης της διαφοράς του ΕΦΚ. Το καθεστώς αυτό ίσχυσε μέχρι και τις 31/12/2010, αλλά επειδή το σύστημα των επιστροφών κρίθηκε αποτυχημένο, το υπ. Οικονομικών το κατήργησε και υποχρέωσε τους διακινητές από τις αρχές του 2011 να αγοράζουν πλέον και αυτοί το πετρέλαιο που πωλούν, με το χαμηλό ΕΦΚ. Σήμερα το μόνο που έχει παραμείνει εν ισχύ από το «πανάκριβο» αυτό σύστημα, είναι η υποχρέωση των διακινητών, να υποβάλλουν σε τακτά διαστήματα στο υπ. Οικονομικών, τα παραστατικά πωλήσεων πετρελαίου, προκειμένου εκείνο να ελέγχει που πήγαν οι ποσότητες. Στην πράξη ωστόσο αυτό δεν μπορεί να γίνει, παρά μόνο με δειγματοληπτικούς ελέγχους. Το υπ. Οικονομικών δεν μπορεί να διασταυρώσει αν οι έμποροι πετρελαίου λένε την αλήθεια, αφού δεν διαθέτει κάποια αντίστοιχη βάση στοιχείων εκ μέρους των τελικών καταναλωτών όπου να αναγράφονται οι ποσότητες που εκείνοι παρέλαβαν !
Ενόχληση Βενιζέλου…
Πάντως, ο Ευ. Βενιζέλος δεν έκρυψε την ενόχλησή του για τις αποκαλύψεις Σπινέλλη καθώς και του διευθυντή σχεδιασμού ελέγχων του ΣΔΟΕ Ν. Λέκκα, αναφέροντας χαρακτηριστικά στην ανακοίνωσή του «πως αν υπάρχουν συγκεκριμένα στοιχεία θα έπρεπε να έχουν εμφανιστεί έως τώρα υπηρεσιακά και να έχουν τεθεί υπ’ όψιν της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Οικονομικών αλλά και της δικαιοσύνης».
Γιώργος Φιντικάκης