Με αιχμή την εφαρμογή ενός μηχανισμού αυτόματης μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα, κατά το ιταλικό πρότυπο, αλλά και την ανάπτυξη ενεργειακών κοινοτήτων, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης έθεσε στο τραπέζι δύο παρεμβάσεις που, όπως υποστήριξε, μπορούν να δώσουν πραγματική ανάσα στη μικρή και μεσαία επιχειρηματικότητα.

Η παρέμβασή του εντάχθηκε σε μια ευρύτερη συζήτηση για τις πιέσεις που αντιμετωπίζουν οι βιοτεχνίες και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις από το αυξημένο κόστος λειτουργίας, τις ανατιμήσεις στις πρώτες ύλες και τις απαιτήσεις της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης.

Το «ιταλικό μοντέλο» για τη μείωση του κόστους στα καύσιμα

Ο Νίκος Ανδρουλάκης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην πρόταση του ΠΑΣΟΚ για τη δημιουργία ενός μόνιμου μηχανισμού αυτόματης μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα, με βάση το ιταλικό μοντέλο. Όπως υποστήριξε, η άνοδος των τιμών δεν επιβαρύνει μόνο τους οδηγούς και τις μεταφορές, αλλά διαχέεται σε ολόκληρη την παραγωγική αλυσίδα, αυξάνοντας το κόστος προμηθειών, πρώτων υλών και λειτουργίας των επιχειρήσεων.

Στο πλαίσιο αυτό, έθεσε το ερώτημα κατά πόσο η πολιτική στήριξης μπορεί να περιορίζεται στις μεγάλες βιομηχανίες, όταν χιλιάδες μικρές επιχειρήσεις εξαρτώνται άμεσα από την ενέργεια για να συνεχίσουν να λειτουργούν.

«Τι γίνεται με τον αρτοποιό, που χρειάζεται ενέργεια σε όλη τη διάρκεια της παραγωγής; Με το μικρό εργαστήριο, τη βιοτεχνία, την επιχείρηση εστίασης, το κατάστημα της γειτονιάς;», διερωτήθηκε, περιγράφοντας την καθημερινότητα των μικρομεσαίων επαγγελματιών που καλούνται να απορροφήσουν ένα ολοένα μεγαλύτερο μέρος του λειτουργικού τους κόστους.

Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ προβλέπει την αξιοποίηση των πρόσθετων εσόδων από τον ΦΠΑ που εισπράττει το Δημόσιο όταν αυξάνονται οι τιμές των καυσίμων, προκειμένου να μειώνεται αντίστοιχα ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης. Με αυτόν τον τρόπο, σύμφωνα με τον πρόεδρο του κόμματος, η φορολογική επιβάρυνση θα μπορούσε να προσαρμόζεται στις διακυμάνσεις των τιμών, περιορίζοντας τις επιπτώσεις για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

«Το ιταλικό μοντέλο τι δείχνει; Ότι μπορούμε να αξιοποιούμε τον υπερβάλλοντα ΦΠΑ», ανέφερε, αμφισβητώντας την κυβερνητική επιχειρηματολογία για το δημοσιονομικό κόστος μιας τέτοιας παρέμβασης. Επικαλούμενος τα ποσά που, όπως είπε, παρουσιάστηκαν από την κυβερνητική πλευρά, υποστήριξε ότι η διαφορά μεταξύ των πρόσθετων εσόδων των 180 εκατ. ευρώ και της χρηματοδότησης των 216 εκατ. ευρώ περιορίζει το πρόσθετο κόστος στα 36 εκατ. ευρώ.

Με αυτό το επιχείρημα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι υπάρχουν περιθώρια για πιο ουσιαστικές παρεμβάσεις στην αγορά καυσίμων, αντί μιας πολιτικής που, κατά την κριτική του, δεν αντιμετωπίζει επαρκώς τις επιβαρύνσεις που μεταφέρονται στην πραγματική οικονομία.

Ενεργειακές κοινότητες: να γίνουν οι μικρομεσαίοι παραγωγοί ενέργειας

Εξίσου κεντρική θέση στην παρέμβαση Ανδρουλάκη κατέλαβε η ανάγκη να αποκτήσουν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις πρόσβαση σε φθηνότερη ενέργεια μέσω ενεργειακών κοινοτήτων. Η βασική θέση του προέδρου του ΠΑΣΟΚ ήταν ότι η πράσινη μετάβαση δεν μπορεί να αποτελεί προνόμιο των μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων, αλλά πρέπει να προσφέρει ουσιαστικές δυνατότητες συμμετοχής σε βιοτέχνες, επαγγελματίες, συνεταιρισμούς και δήμους.

Στο επίκεντρο της κριτικής του βρέθηκε ο τρόπος με τον οποίο κατανεμήθηκαν οι δυνατότητες αξιοποίησης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Ο ίδιος έθεσε το ερώτημα εάν οι μικρές παραγωγικές μονάδες είχαν πραγματικές ευκαιρίες να εγκαταστήσουν φωτοβολταϊκά, να παράγουν τη δική τους ενέργεια και να περιορίσουν την εξάρτησή τους από τις διακυμάνσεις της αγοράς.

«Δώσαμε προτεραιότητα σε συνεταιρισμούς, σε δήμους, σε μικρομεσαίους, για να είναι αυτοί οι πρωταγωνιστές της πράσινης μετάβασης; Ή κατά βάση την πολιτική αυτή την πήραν στα χέρια τους οι ολιγάρχες και παραμείνατε πελάτες τους;», ανέφερε, αποδίδοντας στην κυβερνητική πολιτική ευθύνες για την άνιση πρόσβαση στις δυνατότητες που προσφέρει η ενεργειακή μετάβαση.

Η ανάπτυξη ενεργειακών κοινοτήτων, στο πλαίσιο της πρότασης που ανέδειξε, συνδέεται με τη δυνατότητα συλλογικής παραγωγής και αξιοποίησης ενέργειας από μικρές επιχειρήσεις και τοπικούς φορείς. Στόχος είναι να μειωθεί η έκθεσή τους στις διακυμάνσεις των τιμών, να περιοριστεί το κόστος λειτουργίας και να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητά τους.

Όπως, τέλος, τόνισε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, το ζητούμενο δεν είναι απλώς η παροχή έκτακτων ενισχύσεων κάθε φορά που εντείνεται η ενεργειακή κρίση, αλλά η δημιουργία σταθερών μηχανισμών που θα επιτρέπουν στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να έχουν πιο ενεργό ρόλο στην παραγωγή και στη διαχείριση της ενέργειας. Με άλλα λόγια, η πράσινη μετάβαση, σύμφωνα με την προσέγγισή του, πρέπει να μετατραπεί από μια πρόσθετη οικονομική υποχρέωση σε εργαλείο μείωσης του κόστους και ενίσχυσης της παραγωγικής δραστηριότητας.