Οπως τόνισε ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης θεοδωρικάκος, μιλώντας στο Υπουργικό Συμβούλιο, χθες, τονίζοντας ότι απαιτείται μια νέα αρχή.

“Σήμερα υπάρχει μια σοβαρή πανσπερμία αλλά και αλληλοκάλυψη υπηρεσιών και αρμοδιοτήτων με αποτέλεσμα η προστασία των δικαιωμάτων του καταναλωτή να τίθεται εν αμφιβόλω με ταυτόχρονη διατήρηση καταχρηστικών συμπεριφορών εις βάρος του.

Ενδεικτικά μπορεί να αναφερθεί η ύπαρξη δύο σημείων για την υποδοχή καταγγελιών με την λειτουργία δύο διαφορετικών τηλεφωνικών κέντρων, ενώ οι πολίτες δεν γνωρίζουν ποιες αρμοδιότητες έχει ο κάθε φορέας που δέχεται τις καταγγελίες” ανέφερε ο κ. Θεοδωρικάκος.

Η Νέα Ανεξάρτητη Αρχή Εποπτείας της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή θα προσομοιάζει με αντίστοιχες αρχές ευρωπαϊκών κρατών –όπως η Δανία και η Ιταλία- και κυρίως με τη Σουηδική Αρχή Προστασίας του Καταναλωτή. Όπως μάλιστα, αναφέρεται, από το ΥΠΑΝ, θα είναι “ενα επιτυχημένο μοντέλο με αρμοδιότητες: την εποπτεία της αγοράς, την προώθηση των δικαιωμάτων των καταναλωτών, την αντιμετώπιση αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, την επίλυση διαφορών, τη συμβουλευτική υποστήριξη και την προστασία των εύθραυστων (ηλικιωμένων, άτομα με αναπηρίες κοκ) καταναλωτών.

Το Σουηδικό μοντέλο

Αναλυτικά, με βάση τα όσα παρουσίασε ο αρμόδιος υπουργός Τάκης Θεοδωρικάκος, χθες, στο Υπουργικό Συμβούλιο, η νέα Αρχή θα έχει την ευθύνη των ελέγχων, θα εξετάζει τις καταγγελίες καταναλωτών θα μπορεί να επιβάλλει κυρώσεις και πρόστιμα αλλά και να επεμβαίνει για την εξωδικαστική επίλυση των διαφορών μεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών. Η Ανεξάρτητη Αρχή Εποπτείας της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή θα προσομοιάζει με αντίστοιχες αρχές ευρωπαϊκών κρατών –όπως η Δανία και η Ιταλία- και κυρίως με τη Σουηδική Αρχή Προστασίας του Καταναλωτή(Konsumentverket ).

Πρόκειται για ένα μοντέλο με αρμοδιότητες: την εποπτεία της αγοράς, την προώθηση των δικαιωμάτων των καταναλωτών, την αντιμετώπιση αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, την επίλυση διαφορών, τη συμβουλευτική υποστήριξη και την προστασία των εύθραυστων (ηλικιωμένων, άτομα με αναπηρίες κοκ) καταναλωτών. Παρεμβαίνει σε υποθέσεις μείζονος σημασίας για το δημόσιο συμφέρον, ερευνά αυτεπάγγελτα, προειδοποιεί, επιβάλλει πρόστιμα και εφόσον το κρίνει αναγκαίο προσφεύγει στα δικαστήρια κατά επιχειρήσεων που παραβιάζουν τη νομοθεσία.

Η Ελληνική Αρχή Εποπτείας της Αγοράς θα είναι Ανεξάρτητη διοικητική αρχή, υποκείμενη σε κοινοβουλευτικό έλεγχο στο πρότυπο της ΑΑΔΕ, με όργανα διοίκησης το Διοικητή και τρείς Υποδιοικητές, πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης με 5ετή θητεία. Οι Υποδιοικητές θα έχουν αρμοδιότητες : Εποπτείας και Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας Καταναλωτή, Συνηγόρου του Καταναλωτή και τέλος Οικονομικών και Διοικητικών Υπηρεσιών της Αρχής.

Η δομή

Με βάση το ΥΠΑΝ, τα όργανα διοίκησης είναι ο Διοικητής και τρείς (3) Υποδιοικητές, πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης με 5ετή θητεία.

Ι. Διοικητής

Επικεφαλής της Αρχής, υπεύθυνος για τη στρατηγική, τη διοίκηση και τη συνολική λειτουργία της.

Αρμοδιότητες: διεύθυνση της λειτουργίας της Αρχής, στρατηγικός σχεδιασμός, εποπτεία, έγκριση κανονισμών, εκπροσώπηση Αρχής στο Εθνικό Συμβούλιο Καταναλωτή και Αγοράς (Ε.Σ.Κ.Α.), εν γένει εκπροσώπηση Αρχής.

Υποδιοικητές

Θα οριστούν τρείς Υποδιοικητές με τις ακόλουθες αρμοδιότητες:

(Α) Υποδιοικητής Εποπτείας και Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας Καταναλωτή. (Β) Υποδιοικητής – Συνήγορος του Καταναλωτή.

(Γ) Υποδιοικητής Οικονομικών και Διοικητικών Υπηρεσιών της Αρχής

Η στελέχωση, δε, θα γίνει με μεταφορά οργανικών θέσεων στις αντίστοιχες θέσεις, με σύσταση θέσεων ειδικών συμβούλων και ειδικών συνεργατών και με πιμέτρηση και πρόβλεψη οργανικών θέσεων. Μάλιστα θα προβλέπεται εσωτερική και εξωτερική κινητικότητα (κατά παρέκκλιση των ισχυουσών διατάξεων), αλλά και διαδικασίες κατά παρέκκλιση ΑΣΕΠ (σε διαδικασίες επιλογής προϊσταμένων οργανικών μονάδων που λειτουργούν σε επίπεδο γενικής διεύθυνσης ή αυτοτελούς διεύθυνσης, επιτρέπεται να συμμετέχουν υποψήφιοι που δεν υπηρετούν στην Αρχή ή σε άλλον φορέα Γενικής Κυβέρνησης).

Η, δε, χρηματοδότηση γίνεται από τον κρατικό προϋπολογισμό, τα ευρωπαϊκά προγράμματα (π.χ. Consumer Programme), ενώ βέβαια, θα βάζει και καταναλωτής το χέρι στην τσέπη με ένα παράβολο, που θα προβλεφθεί για την υποβολή καταγγελιών. Επίσης θα προβλέπεται κι ένα ποσοστό εσόδων από διοικητικά πρόστιμα.

Παράλληλες κινήσεις κατά της ακρίβειας

Πέρα από τη δημιουργία της νέας Αρχής, η κυβέρνηση, με βάση όσα ανέφερε ο κ. Θεοδωρικάκος, για να θωρακίσει τον καταναλωτή, προωθεί τη δημιουργία ειδικής εφαρμογής για τα κινητά τηλέφωνα (app) μέσω της οποίας οι καταναλωτές θα μπορούν να ενημερώνουν και να κινητοποιούν τους ελεγκτικούς μηχανισμούς.

Η εφαρμογή θα είναι έτοιμη εντός του ερχόμενου φθινοπώρου και μέσω αυτής οι καταναλωτές θα μπορούν να προχωρούν σε καταγγελίες για τις παραπλανητικές προσφορές και άλλες παραβάσεις που πέφτουν στην αντίληψη τους ενώ θα έχουν και τη δυνατότητα να επισυνάπτουν φωτογραφικό ή βιντεοληπτικό υλικό, το οποίο θα είναι χρονοσημασμένο και γεωντοπισμένο από την ίδια την εφαρμογή και θα αποτελεί αποδεικτικό υλικό .

Επίσης μέσω άλλης εφαρμογής app το e-Καταναλωτής θα παρέχει καθημερινή ενημέρωσε για τα σημεία όπου θα διαμορφώνεται η χαμηλότερη τιμή ανά προϊόν.

‘Αλλες ρυθμίσεις

Επίσης προβλέπεται το άνοιγμα των λαϊκών αγορών στον ανταγωνισμό, με είσοδο, όπως αναφέρει το ΥΠΑΝ, περισσότερων παραγωγών. Επίσης προωθείται η θεσμοθέτηση –ως δυνατότητα με απόφαση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.- λαϊκών αγορών μόνο για παραγωγούς. Το μέτρο αυτό, με βάση το ΥΠΑΝ, μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση του ανταγωνισμού, άρα στη βελτίωση της ποιότητας, αλλά και των τιμών των προϊόντων. Πάντως, με βάση όσα ανέφερε ο κ. Θεοδωρικάκος, η συμβολή των Δήμων κρίνεται απαραίτητη πολιτικά και διαχειριστικά.

Γιώργος Αλεξάκης