Ωστόσο, διαρθρωτικά προβλήματα της ελληνικής αγοράς ακινήτων έχουν μέχρι στιγμής αποτρέψει μεγαλύτερη πρόοδο και υλοποίηση περισσότερων επενδύσεων. Τα προβλήματα αυτά εντοπίζονται κυρίως στο ασαφές χωροταξικό, φορολογικό και πολεοδομικό καθεστώς της χώρας μας και στις γραφειοκρατικές διαδικασίες έκδοσης αδειών δόμησης.
Το περιβάλλον αυτό έχει ωθήσει αρκετές εγχώριες εταιρείες, αλλά και διεθνείς επενδυτικούς οίκους, σε αναζήτηση ευκαιριών σε ελκυστικότερες αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες τα τελευταία χρόνια αναπτύσσουν τις υποδομές τους, ενόψει και της ένταξής τους στην Ε.Ε., ενώ οι διαδικασίες έγκρισης και χορήγησης αδειών είναι σαφώς γρηγορότερες.
Η επιτυχής όμως λειτουργία των πρώτων μεγάλων εμπορικών κέντρων (The Mall, Mediterranean Cosmos, City Link), σε συνδυασμό με το αρχικό στάδιο διείσδυσής τους, σταδιακά προσελκύει το ενδιαφέρον σημαντικών Ελλήνων επενδυτών καθώς και διεθνών κεφαλαίων, τα οποία πολλές φορές σε συνεργασίες με εγχώριες εταιρείες, επιδιώκουν ανάλογες εκμεταλλεύσεις, δίνοντας έτσι στον κλάδο μια περισσότερη «διεθνοποιημένη» φυσιογνωμία.
Σύμφωνα με εκπρόσωπους των επιχειρήσεων του κλάδου με τους οποίους συνεργάστηκε η Hellastat για την εκπόνηση της μελέτης, οι προκλήσεις και ευκαιρίες ανάπτυξης είναι πολλές και καταγράφονται συνοπτικά ως εξής:
- Νέο χωροταξικό σχέδιο
- Αξιοποίηση των Ολυμπιακών Ακινήτων
- Αξιοποίηση των ακινήτων του Δημοσίου μέσω των ΣΔΙΤ
- Νέο πλαίσιο λειτουργίας για τις Α.Ε.Ε.Α.Π.
- Ανεπαρκής προσφορά ακινήτων γραφείων και αποθηκών υψηλών προδιαγραφών η οποία δεν καλύπτει την ισχυρή ζήτηση για κτίρια γραφείων, βιομηχανικούς χώρους και κέντρα logistics υψηλών προδιαγραφών
- Επενδύσεις στον τομέα της παραθεριστικής κατοικίας και των σύνθετων τουριστικών συγκροτημάτων
- Χαμηλή διείσδυση των εμπορικών κέντρων και αυξημένη ροπή των Ελλήνων προς κατανάλωση
- Επέκταση σε αγορές των Βαλκανίων και της Ανατολικής Ευρώπης που εξασφαλίζουν υψηλότερες αποδόσεις
Η επίτευξη των προαναφερθέντων προκλήσεων προϋποθέτει ότι ο κλάδος θα μπορέσει επίσης να αντιμετωπίσει συγκεκριμένες διαρθρωτικές αδυναμίες και απειλές της αγοράς.Επιπλέον, ορισμένες μεταβολές του εξωτερικού περιβάλλοντος θα αλλάξουν σταδιακά το χαρακτήρα της αγοράς, έως ότου βρεθεί ένα νέο σημείο ισορροπίας. Συνοπτικά, o κλάδος έχει στρέψει την προσοχή του στους εξής παράγοντες:
- Στην στασιμότητα της κτηματαγοράς η οποία προέρχεται από έναν συνδυασμό παραγόντων όπως το σημαντικό απόθεμα κατοικιών, την αύξηση των τραπεζικών επιτοκίων, την διεθνή κρίση που έχει επηρεάσει τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην χώρα μας και την επικείμενη αύξηση φορολογικών επιβαρύνσεων και αντικειμενικών αξιών.
- Στο υψηλό κόστος απόκτησης γης
- Στο ασαφές χωροταξικό και πολεοδομικό πλαίσιο το οποίο δημιουργεί προβλήματα σχετικά με τις ιδιοκτησίες
- Στην κατάτμηση της ελληνικής γης σε μικρές εκτάσεις
- Στην διαρκή άνοδο του κόστους των οικοδομικών υλικών και της ανέγερσης γενικότερα
Τα αποτελέσματα του 2006
Στο δείγμα της μελέτης της Hellastat έχουν περιληφθεί 431 επιχειρήσεις. Σύμφωνα με την χρηματοοικονομική ανάλυση, επιτάχυνση και υψηλό ρυθμό αύξησης χαρακτήρισε το 2006 για τον κλάδο των εταιρειών ανάπτυξης και εκμετάλλευσης ακινήτων, με το συνολικό Κύκλο Εργασιών του δείγματος να διαμορφώνεται σε 856,16 εκ. ευρώ, αυξημένο κατά 23,1% σε σχέση με το 2005 (μεταβολή 05/04: 18,1%). Χαρακτηριστικά, 7 στις 10 εταιρείες που δημοσιοποίησαν στοιχεία για το 2006 βελτίωσαν τις πωλήσεις της προηγούμενης χρήσης, οδηγώντας τη μέση μεταβολή 06/05 στο 5,8%.
Επισημαίνεται επίσης η αναλογική σχέση μεταξύ μεγέθους Κύκλου Εργασιών και μέσου ρυθμού ανάπτυξης: το ανώτερο τμήμα της αγοράς εμφανίζει την υψηλότερη μέση μεταβολή πωλήσεων (+29%), με τα δύο μικρότερα τμήματα με πωλήσεις 5-20 εκ. ευρώ και 3-5 εκ. ευρώ να έπονται (+9,6% και +9,4% αντίστοιχα). Αντιθέτως, ο τομέας των μικρότερων εταιρειών επιδεικνύει το μικρότερο ρυθμό (+5,6%).
Τέλος, αξίζει να τονίσουμε τα εξής:
