Η Ευρωπαϊκή Ένωση δίνει λεφτά για υποδομές και η εκάστοτε κυβέρνηση καλεί την τοπική αυτοδιοίκηση να υποβάλει προτάσεις για να απορροφήσει τα κονδύλια. Η τοπική αυτοδιοίκηση ζητάει βιολογικό καθαρισμό - και ορθώς - το έργο εγκρίνεται, τα κονδύλια δίνονται και φτιάχνεται ένας βιολογικός. Τι γίνεται όμως στη συνέχεια; Η τοπική αυτοδιοίκηση, δηλαδή ο δήμος, ειδικά στα μικρά νησιά, δεν έχει τους ειδικούς για να ελέγξουν ούτε το αν είναι εντάξει το έργο που παρέλαβαν, ούτε να το συντηρήσουν. Οι ΔΕΥΑ (Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης) έχουν Πρόεδρο τον Δήμαρχο και Τεχνικό Διευθυντή έναν απλό υδραυλικό. Επιπλέον ο δήμος δεν έχει τα χρήματα που χρειάζονται για τη συντήρηση ή τη διόρθωση των κατασκευαστικών λαθών. Έτσι πολλοί βιολογικοί δεν έχουν συνδεθεί και δεν έχουν λειτουργήσει ποτέ, ενώ άλλοι λειτουργούν κανονικά μόνο εκτός τουριστικής περιόδου με λίγα λύματα, αλλά δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν στα πολλά λύματα της τουριστικής περιόδου, τα οποία καταλήγουν στη θάλασσα γύρω από τον βιολογικό.
Το πρόβλημα μοιάζει άλυτο διότι λείπουν τα χρήματα αλλά και οι ειδικοί μηχανικοί. Και δεν μπορούν να βρεθούν διότι, ακόμη κι αν υπήρχαν χρήματα, δύσκολα κάποιος μηχανικός θα ήθελε να πάει να ζήσει σε ένα έρημο το χειμώνα νησί, ειδικά αν έχει οικογένεια.
Η κυβέρνηση σκέφτεται να συνενώσει όλες τις ΔΕΥΑ σε μια εταιρία, δηλαδή να υπάρχουν τρεις εταιρίες, η ΕΥΔΑΠ για Αθήνα, η ΕΥΑΘ για Θεσσαλονίκη και άλλη μια για ολόκληρη τη χώρα. Προφανώς αυτή η εταιρία θα ιδιωτικοποιηθεί και το έργο κατασκευής και συντήρησης θα δωθεί σε ιδιωτικές τεχνικές εταιρίες, οι οποίες θα πληρώνονται με αυξημένα δημοτικά τέλη (με την εγγύηση του δημοσίου για να διασφαλιστεί η είσπραξη). Φοβερό σχέδιο. Κάποιοι φυσικά θα βγάλουν εκατομμύρια, η ιδιωτική ΔΕΥΑ θα κοιτάζει μόνο την αύξηση των κερδών της και τη μείωση του κόστους της, επενδύσεις δεν θα κάνει και αποτέλεσμα δεν θα έχουμε.
Τι θα μπορούσε να γίνει;
Να υπαχθούν όλες οι μικρές ΔΕΥΑ στην μεγαλύτερη της περιοχής, η οποία θα εδρεύει σε μια πόλη με κανονική ζωή χειμώνα καλοκαίρι και η οποία θα μπορούσε να προσελκύσει και μηχανικούς και κάθε είδους στελέχη για να βελτιώσουν τις υποδομές σε ολόκληρη την ευρύτερη περιοχή. Και αυτή να χρηματοδοτείται από όλους τους δήμους της περιοχής και να παρακολουθεί συστηματικά την κατάσταση των δικτύων ύδρευσης και αποχέτευσης, να επιβλέπει τις επισκευές και να παρεμβαίνει όταν χρειάζεται, με τεχνική υποστήριξη.
Αυτό θα μείωνε τα κόστη για κάθε δήμο, αντί να τα αυξήσει, δημιουργώντας οικονομίες κλίμακας όχι μόνο στο προσωπικό, αλλά ακόμη και στις αγορές υλικών. Φυσικά αυτό δεν είναι μια μελετημένη ιδέα, είναι μια λύση κοινής λογικής, με στόχο την βελτίωση των υπηρεσιών χωρίς αύξηση του κόστους. Και είναι μια ιδέα που εντάσσεται στη λογική της διατήρησης από την τοπική αυτοδιοίκηση (και το κράτος συνολικά) των βασικών υποδομών και της παροχής βασικών αγαθών όπως είναι το νερό. Αυτό όμως δεν ταιριάζει με τη λογική της κυβέρνησης η οποία είναι η εκχώρηση σε ιδιώτες όλων των δημοσίων επιχειρήσεων. Και έτσι θα συνεχίσουμε να πνιγόμαστε στα λύματα και να υποφέρουμε από τη λειψυδρία, αλλά πληρώνοντας πολύ περισσότερα χρήματα από όσα πληρώνουμε σήμερα.