Παρουσιάζοντας το όραμά της για την ΕΕ, η φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι «αυτή πρέπει να είναι η στιγμή της ανεξαρτησίας της Ευρώπης», δεσμευόμενη να διαθέσει εκ των προτέρων χρηματοδότηση για την Ουκρανία και υπερασπιζόμενη τη συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ για το εμπόριο, που συνήφθη το καλοκαίρι, ως «την καλύτερη δυνατή συμφωνία» που υπάρχει».
Η ομιλία δεν θα μπορούσε να είναι πιο επίκαιρη. Τη νύχτα, η Πολωνία επιβεβαίωσε ότι κατέρριψε ρωσικά drones που είχαν εισέλθει στον εναέριο χώρο της — η πιο σοβαρή κλιμάκωση μεταξύ Ρωσίας και κράτους-μέλους του ΝΑΤΟ από την έναρξη της πλήρους εισβολής στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.
Η εξέλιξη αυτή προκάλεσε συναγερμό στις Βρυξέλλες. Οι πρεσβευτές της ΕΕ πρόκειται να συζητήσουν το ζήτημα σε κεκλεισμένων των θυρών συνάντηση το απόγευμα, ενώ η φον ντερ Λάιεν έκανε λόγο για «απερίσκεπτη και άνευ προηγουμένου παραβίαση», προσθέτοντας ότι η Ευρώπη «στέκεται πλήρως αλληλέγγυα προς την Πολωνία».
Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, δήλωσε ότι τα μέλη της συμμαχίας θα υπερασπιστούν «κάθε εκατοστό» της επικράτειάς τους.
Μετά το περιστατικό, η Πολωνία ενεργοποίησε το Άρθρο 4 του ΝΑΤΟ, μια διάταξη που προβλέπει διαβουλεύσεις για ενδεχόμενη απάντηση. Ο πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ επιβεβαίωσε 19 παραβιάσεις του εναέριου χώρου, με «σημαντικό» αριθμό drones να προέρχονται από τη Λευκορωσία.
Αν και δεν είναι η πρώτη φορά που ρωσικά drones εισήλθαν στον πολωνικό εναέριο χώρο, είναι η πρώτη φορά που η Πολωνία τα κατέρριψε. Η κατάσταση έφερε την Πολωνία πιο κοντά από ποτέ σε ανοιχτή σύγκρουση μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, δήλωσε ο Τουσκ σε συνεδρίαση του κοινοβουλίου στη Βαρσοβία νωρίτερα σήμερα.
Καθώς οι σύμμαχοι αγωνίζονται να αντιδράσουν στην κλιμάκωση, το βασικό ερώτημα είναι αν αυτή ήταν σκόπιμη.
Η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική και σφοδρή επικρίτρια της Ρωσίας, Κάγια Κάλας, είπε ότι οι ενδείξεις έδειχναν πως η παραβίαση ήταν εσκεμμένη. Ο Ρούτε τόνισε ότι, είτε ήταν εσκεμμένη είτε όχι, ήταν «απολύτως απερίσκεπτη», προσθέτοντας ότι βρίσκεται σε εξέλιξη πλήρης αξιολόγηση.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση του νέου πρωθυπουργού του, δήλωσε ότι η εισβολή ήταν «απλά απαράδεκτη» και ότι θα μιλήσει με τον Ρούτε του ΝΑΤΟ.
Με ενδιαφέρον περίμενε βέβαια η ΕΕ και μία τοποθέτηση από την Ουάσινγκτον, εν μέσω ενδείξεων ότι ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ χάνει την υπομονή του με τον Ρώσο ηγέτη Βλαντιμίρ Πούτιν.
Τελικά, ο Τραμπ δεν αντέδρασε και τόσο αιχμηρά. Αντίθετα, εμφανίστηκε σκεπτικός σχετικά με το αν πρόκειται πράγματι για ένα σοβαρό περιστατικό ή αν η Ευρώπη αντιδρά λίγο υπερβολικά.
