Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, η πρώτη αυτή σύνοδος του ad hoc συμβουλίου, που φιλοξενείται στο ανανεωμένο Ινστιτούτο Ειρήνης «Ντόναλντ Τζ. Τραμπ», θα έχει κυρίως χαρακτήρα συγκέντρωσης πόρων.
Ο Τραμπ ανακοίνωσε από την πλευρά του μέσω κοινωνικών δικτύων ότι χώρες-μέλη έχουν δεσμεύσει πάνω από 5 δισεκατομμύρια δολάρια για την ανοικοδόμηση της Γάζας, η οποία έχει υποστεί εκτεταμένες καταστροφές εξαιτίας του πολέμου με το Ισραήλ και εξακολουθεί να βρίσκεται σε οξεία ανθρωπιστική κρίση.
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε επίσης ότι τα συμμετέχοντα κράτη έχουν υποσχεθεί την αποστολή χιλιάδων στελεχών για τη συγκρότηση Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης και την ενίσχυση τοπικών αστυνομικών δομών, με στόχο την αποκατάσταση της ασφάλειας και της τάξης στη Γάζα.
Αρχικά, η αποστολή του Συμβουλίου επικεντρωνόταν αποκλειστικά στην ανασυγκρότηση της περιοχής. Ωστόσο, το πλαίσιο δράσης του διευρύνθηκε, ώστε να καλύπτει και άλλες διεθνείς κρίσεις.
Ποιοι απέρριψαν την πρόσκληση
Παρά τη διεξαγωγή της συνόδου, το εγχείρημα περιβάλλεται από έντονο σκεπτικισμό. Οι προσδοκίες για απτά αποτελέσματα, τόσο από τη σημερινή συνεδρίαση όσο και για τη Μέση Ανατολή συνολικά, παραμένουν χαμηλές. Το σχέδιο ειρήνης και ανάκαμψης 100 ημερών που παρουσίασε ο Τζάρεντ Κούσνερ στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ έχει ουσιαστικά παγώσει, ενώ η ροή ανθρωπιστικής βοήθειας προς τη Γάζα παραμένει περιορισμένη.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, απέρριψε την πρόσκληση συμμετοχής. Το ίδιο έπραξαν και ηγέτες βασικών συμμάχων των ΗΠΑ, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία και η Γαλλία. Παράλληλα, ο Τραμπ απέσυρε την πρόσκληση προς τον Μαρκ Κάρνι, έπειτα από επικριτική τοποθέτησή του στο Φόρουμ του Νταβός.
Νέο πλήγμα στην πρωτοβουλία αποτέλεσε η ανακοίνωση του Πάπα, Λέων XIV ότι το Βατικανό δεν θα συμμετάσχει. Επικριτές εκτιμούν ότι το Συμβούλιο επιχειρεί να υποκαταστήσει αρμοδιότητες διεθνών θεσμών, όπως ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, ενώ διατυπώνονται και ανησυχίες ότι ενδέχεται να δημιουργηθεί θεσμικό πλαίσιο που θα επιτρέψει στον Τραμπ να διατηρήσει ρόλο στην ηγεσία του οργάνου και μετά τη λήξη της προεδρικής του θητείας.
Ο καρδινάλιος Πιέτρο Παρόλιν υπογράμμισε ότι, σε διεθνές επίπεδο, ο ΟΗΕ θα πρέπει να παραμένει ο κύριος φορέας διαχείρισης τέτοιων κρίσεων, επισημαίνοντας ότι αυτή είναι μία από τις βασικές θέσεις που έχει διατυπώσει η Αγία Έδρα.
Ποιοι θα συμμετάσχουν τελικά
Στη συνάντηση αναμένεται να παραστούν αντιπροσωπείες από χώρες της Μέσης Ανατολής, όπως το Ισραήλ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία, η Ιορδανία και το Κατάρ. Παρόντες θα είναι επίσης εκπρόσωποι χωρών που δεν εμπλέκονται άμεσα στη σύγκρουση, όπως η Αργεντινή, η Παραγουάη, η Ουγγαρία και το Καζακστάν.
Επισημαίνεται ότι σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αναλυτών, αρκετές από αυτές τις χώρες επιδιώκουν, μέσω της συμμετοχής τους, να ενισχύσουν τις σχέσεις τους με την κυβέρνηση Τραμπ, στηρίζοντας την τελευταία του διεθνή πρωτοβουλία.
Ο Μαξ Ρόντενμπεκ, διευθυντής του Προγράμματος Ισραήλ/Παλαιστίνης στο International Crisis Group, σημείωσε ότι επικρατεί έντονη δυσπιστία ως προς τη δομή και τις πραγματικές επιδιώξεις του Συμβουλίου. Προειδοποίησε μάλιστα ότι, εάν δεν προκύψουν άμεσα και ουσιαστικά αποτελέσματα -ιδίως στο ανθρωπιστικό πεδίο- η αξιοπιστία του εγχειρήματος θα κλονιστεί σοβαρά.
Σημειώνεται ότι ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, αν και είχε εκφράσει στήριξη στην ιδέα κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Ουάσινγκτον, δεν θα παραστεί προσωπικά στη συνεδρίαση. Τη χώρα θα εκπροσωπήσει ο υπουργός Εξωτερικών Γκίντον Σαάρ, στενός πολιτικός του σύμμαχος.
Τέλος, παρά τις εξαγγελίες, οι εξελίξεις στο πεδίο δείχνουν ότι ελάχιστες από τις πολιτικές και αστυνομικές πρωτοβουλίες που προβλέπονται στο σχέδιο ειρήνης έχουν σημειώσει ουσιαστική πρόοδο, είτε ως προς την επίλυση της σύγκρουσης, είτε ως προς την ανακούφιση της ανθρωπιστικής κρίσης στη Γάζα.
