Πετρέλαιο και αγορές: «ηπιότερες» επιπτώσεις ή αισιόδοξη ανάγνωση;

Ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε την Πέμπτη (26/3) ότι οι οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου με το Ιράν είναι πιο περιορισμένες από ό,τι αρχικά εκτιμούσε. Όπως δήλωσε, οι τιμές του πετρελαίου δεν αυξήθηκαν όσο ανέμενε και –κατά την άποψή του– θα επιστρέψουν σύντομα σε χαμηλότερα επίπεδα.

Πράγματι, το αμερικανικό αργό πλησίασε τα 100 δολάρια το βαρέλι στην κορύφωση της έντασης, αλλά στη συνέχεια υποχώρησε. Ωστόσο, η συνολική εικόνα είναι λιγότερο καθησυχαστική: οι τιμές έχουν αυξηθεί πάνω από 40% από την έναρξη της σύγκρουσης, ενώ η βενζίνη έχει ακριβύνει σημαντικά για τους καταναλωτές.

Αντίστοιχα, στο χρηματιστήριο, ο δείκτης S&P 500 καταγράφει απώλειες σχεδόν 5% μέσα στον Μάρτιο και περίπου 6,5% από τα πρόσφατα υψηλά του. Δύσκολα θα χαρακτήριζε κανείς αυτά τα στοιχεία «ανώδυνα» – εκτός αν το σημείο αναφοράς είναι κάτι πολύ χειρότερο.

Ο Τραμπ εμφανίζεται βέβαιος ότι όλα θα αναστραφούν με το τέλος του πολέμου. Το ερώτημα, βέβαια, είναι πότε –και υπό ποιες συνθήκες– θα συμβεί αυτό.

Σημειώνεται ότι τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές, η Wall Street σημειώνει για άλλη μια συνεδρίαση ηχηρές απώλειες, τη στιγμή που οι τιμές πετρελαίου έχουν πάρει πάλι την ανιούσα, ενώ οι Ευρωαγορές έκλεισαν στο κόκκινο.

«Μας παρακαλούν για συμφωνία»

Στο πολιτικο-στρατιωτικό σκέλος, ο Αμερικανός πρόεδρος υιοθετεί σαφώς πιο επιθετικό τόνο. Υποστηρίζει ότι το Ιράν βρίσκεται σε αδύναμη θέση και επιδιώκει συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η Τεχεράνη «ικετεύει» για διαπραγματεύσεις, ενώ οι ΗΠΑ δεν έχουν αντίστοιχη ανάγκη. Παράλληλα, κάνει λόγο για εκτεταμένα πλήγματα που έχουν αποδυναμώσει σημαντικά τις στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, παρουσιάζοντας την αμερικανική επιχείρηση ως στρατηγική επιτυχία.

Στο ίδιο πλαίσιο, επιμένει ότι η σύγκρουση οφείλεται στις φιλοδοξίες της Τεχεράνης για περιφερειακή κυριαρχία και στην απειλή απόκτησης πυρηνικών όπλων.

{https://exchange.glomex.com/video/v-dhcvxplsyt35?integrationId=eexbs1jkg0kofln}

…και όμως, η Τεχεράνη λέει «όχι»

Κάπου εδώ, η αφήγηση αρχίζει να αποκτά ενδιαφέρον.

Παρά τις διαβεβαιώσεις περί «ικεσίας», το Ιράν εμφανίζεται να απορρίπτει την αμερικανική πρόταση 15 σημείων για τερματισμό των συγκρούσεων, χαρακτηρίζοντάς την μονομερή και άδικη. Σύμφωνα με ιρανικές πηγές, το σχέδιο εξυπηρετεί κυρίως τα συμφέροντα των ΗΠΑ και του Ισραήλ και δεν πληροί βασικές προϋποθέσεις για συμφωνία.

Την ίδια στιγμή, η Τεχεράνη ξεκαθαρίζει ότι οι ανταλλαγές μηνυμάτων μέσω τρίτων χωρών δεν συνιστούν διαπραγματεύσεις, επιμένοντας στη συνέχιση της «αντίστασης».

Με άλλα λόγια, ενώ στην Ουάσινγκτον γίνεται λόγος για μια χώρα που πιέζει για συμφωνία, στην Τεχεράνη επικρατεί μια ρητορική πλήρους απόρριψης. Δύο παράλληλες πραγματικότητες – και καμία σαφής ένδειξη ότι συγκλίνουν.

Αόριστες δηλώσεις στήριξης από τους Ευρωπαίους

Παράλληλα, στο ευρωπαϊκό μέτωπο επικρατεί μια εμφανής αμηχανία. Ο Ντόναλντ Τραμπ επανήλθε με αιχμές κατά του ΝΑΤΟ, κατηγορώντας συμμάχους για καθυστερημένη ή επιλεκτική διάθεση στήριξης, υποστηρίζοντας ότι η βοήθεια «έρχεται πάντα μετά». Την ίδια ώρα, ευρωπαϊκές χώρες –μαζί με κράτη όπως ο Καναδάς και η Νέα Ζηλανδία– δηλώνουν πρόθυμες να συμβάλουν σε μια ενδεχόμενη επιχείρηση για το άνοιγμα των θαλάσσιων οδών στο Στενό του Ορμούζ. Ωστόσο, πίσω από τις δηλώσεις προθέσεων δεν διαφαίνεται κάποιο σαφές, συντονισμένο σχέδιο δράσης. Το αποτέλεσμα είναι μια εικόνα δυτικής συμμαχίας που μοιάζει να κινείται χωρίς στρατηγική συνοχή, την ώρα που ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται ολοένα και πιο απρόβλεπτος, ενισχύοντας την αίσθηση ότι η κατάσταση ξεφεύγει από κάθε έλεγχο.

Η αβεβαιότητα παραμένει

Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με ασφάλεια πότε θα τερματιστεί ο πόλεμος. Σύμφωνα με πληροφορίες του Axios, η αμερικανική ηγεσία εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο χερσαίας επέμβασης, μια κίνηση που θα άνοιγε ένα εντελώς νέο και ιδιαίτερα επικίνδυνο κεφάλαιο στη σύγκρουση. Την ίδια ώρα, οι Χούθι δηλώνουν έτοιμοι να εντείνουν τις επιθέσεις τους σε ένδειξη στήριξης προς το Ιράν, διευρύνοντας περαιτέρω το μέτωπο και αυξάνοντας τις πιθανότητες για νέες διαταράξεις στον εφοδιαστικό κλάδο.

Το σκηνικό που διαμορφώνεται θυμίζει περισσότερο αλυσίδα κλιμάκωσης παρά πορεία προς εκτόνωση. Και όσο οι δηλώσεις παραμένουν σε απόσταση από τα γεγονότα, τόσο ενισχύεται η αίσθηση ότι οι επιλογές της Ουάσινγκτον στη Μέση Ανατολή δεν οδηγούν σε λύση, αλλά σε ένα ολοένα πιο σύνθετο και επικίνδυνο αδιέξοδο.

{https://exchange.glomex.com/video/v-dhcrrl5ii8f5?integrationId=eexbs1jkg0kofln}