Το σημείωμα που ακολουθεί επισημαίνει το αυτονόητο, δεν είναι όμως λίγες οι φορές που ακριβώς των «αυτονόητων» τις συνέπειες λησμονούμε. Όποτε, λόγου χάριν, συζητούμε για τη διακυβέρνηση της χώρας σε αφηρημένο επίπεδο, μιλούμε για πολιτική στρατηγική και διαχείριση, για φιλόδοξους στόχους και κελεύσματα της ρεαλπολιτίκ κ.ο.κ.. Όποτε, όμως, ο λόγος έρχεται σε «απτές» αποφάσεις, τότε η συζήτηση γίνεται κομματική / επικοινωνιακή – και η περί στρατηγικής ανάλυση πάει περίπατο χωρίς καν να το συνειδητοποιούμε.
Ο σχολιασμός του πρόσφατου κυβερνητικού ανασχηματισμού το επιβεβαιώνει. Οι πρωθυπουργικές αποφάσεις συσχετίσθηκαν με τους επικοινωνιακούς στόχους του κ. Καραμανλή, την τήρηση ισορροπιών έναντι της οικογένειας Μητσοτάκη και την εκλογική διάσταση του κυβερνητικού σχήματος. Σε κανένα υπουργείο δεν ερμηνεύθηκαν οι αλλαγές ως διασυνδεδεμένες με την εξυπηρέτηση στόχων πολιτικής ουσίας: ούτε σημειώθηκε κάπου ότι ο χ νέος υπουργός επελέγη γιατί υπάρχει ζήτημα μεταβολής πολιτικής, ούτε κάπου αλλού ότι η πολιτική παραμένει μεν σταθερή, ήταν όμως αναγκαία η αλλαγή της υπουργικής πολιτικής ηγεσίας γιατί η προηγούμενη υπήρξε αναποτελεσματική σε κάποιο κρίσιμο μέτωπο. Σε θεωρητικό επίπεδο θα μπορούσε, βέβαια, κανείς να υποθέσει ότι αυτή η επικέντρωση σε ενδοκομματικές ισορροπίες και επικοινωνιακές προτεραιότητες αντανακλά έλλειμμα του πολιτικού σχολιασμού – και όχι των πολιτικών αποφάσεων. Η εμπειρία, όμως, δεν στηρίζει κάτι τέτοιο. Τίποτε δεν πείθει ότι ο πρωθυπουργός επέλεξε μεν τον υπουργό Υγείας με γνώμονα τις ανάγκες της υγειονομικής πολιτικής και εκείνον του Πολιτισμού με κριτήριο τη νέα στρατηγική στα της «κουλτούρας», αλλ’ οι δημοσιογράφοι εξάντλησαν τα σχόλιά τους στις ισορροπίες και τα επικοινωνιακά. Αντιθέτως, οι διαθέσιμες πληροφορίες πείθουν πως αυτά που δημοσιογραφικώς προβάλλονται είναι και εκείνα που πράγματι απασχόλησαν τον πρόεδρο της κυβέρνησης. Το τελικό αποτέλεσμα είναι η όλο και μικρότερη ενασχόληση του δημοσίου λόγου με την πολιτική ουσία. Αντί να συζητούμε ποιά πρέπει να είναι η αμυντική ή η εξωτερική ή η υγειονομική πολιτική, ποιές οι ειδικότερες προτεραιότητες και δυνατότητές της και ποιες οι προοπτικές του πολιτικού προσωπικού να τις υπηρετήσει, ο μεν πρωθυπουργός σκέπτεται τί εξυπηρετεί την επικοινωνιακή προβολή και τα ενδοκομματικά πράγματα, ο δε Τύπος σχολιάζει αυτές τις σκέψεις και όχι τα κενά τους σε ουσία. Όμως, αν π.χ. η επιλογή Αβραμόπουλου δεν έχει καμία σχέση με σκέψεις ως προς τη δυνατότητα αναμόρφωσης του ΕΣΥ ή αντιμετώπισης της γρίππης των πτηνών, τότε έχουμε απόδειξη μείζονος ουσιαστικού πολιτικού ελλείμματος – που θα έπρεπε να ενδιαφέρει και τον τύπο και τους πολίτες. Είμαστε βέβαια … μαθημένοι από το παρελθόν. Αυτά τα «αυτονόητα» δεν παύουν, όμως, να είναι οδυνηρά. Δημήτρης Καστριώτης
