Υπογραμμίζει ότι η μακροχρόνια ανεργία, αποτελεί ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό φαινόμενο που σήμερα τείνει να δημιουργήσει ένα μεγάλο αριθμό ατόμων εκτός εργασίας.
Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛ.ΣΤΑΤ που επικαλείται, το 70% των μακροχρόνια ανέργων είναι πάνω από ένα έτος εκτός εργασίας και ένας στους τρεις είναι άνεργος πάνω από τέσσερα χρόνια.
Η πλειονότητα των μακροχρόνια ανέργων ανήκουν στην ηλικιακή κατηγορία των 55-67 ετών.
Μια κατηγορία που είναι αρκετά δύσκολο να ενταχθεί στην αγορά εργασίας. Την κατάσταση αυτή μάλιστα επιτείνει το γεγονός ότι σε μια κενή θέση εργασίας αντιστοιχούν περισσότεροι από 50 άνεργοι όταν στην ΕΕ-28 αντιστοιχούν λιγότερο από 10 άνεργοι.
Σύμφωνα με τον ν.4472/2017, τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει προσπάθειες προς την κατεύθυνση της ευελιξίας στην αγορά εργασίας, όμως για να επιτύχει η μεταρρύθμιση της, είναι απαραίτητη η ύπαρξη βιώσιμης αλλά ταυτόχρονα συνολικής και δίκαιης ανάπτυξης.
Η δέσμευση της κυβέρνησης για την σύσταση επιτροπής εμπειρογνωμόνων για την μελέτη των καλών πρακτικών στο πεδίο των εργασιακών σχέσεων ολοκληρώθηκε. Δεν αρκεί όμως μόνο η καταγραφή και η μελέτη αλλά το πώς θα μειωθεί η υψηλή ανεργία και θα αυξηθεί η απασχόληση.
Το τέταρτο τρίμηνο του 2016 σύμφωνα με το Γραφείο, ο αριθμός των κενών θέσεων εργασίας παρουσίασε αύξηση κατά 102,5%.67 Η αύξηση των κενών θέσεων εργασίας όχι μόνο θα συμβάλλει στη μείωση της ανεργίας αλλά παράλληλα θα μπορούσε να αποτελέσει έναν παράγοντα συγκράτησης των Ελλήνων εργαζομένων εντός της χώρας.
Ο κατάλογος των εκκρεμοτήτων για την αρμόδια υπουργό Εργασίας Έφη Αχτσιόγλου, παραμένει μακρύς. Επ΄ αυτών του Γραφείο Προϋπολογισμού, σημειώνει τα εξής:
«Στο πρόσφατο πολυνομοσχέδιο, σε ότι αφορά τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, η αναστολή της αρχής της ευνοϊκότητας αλλά και η αρχή της επεκτασιμότητας θα ισχύουν έως και το τέλος του προγράμματος δημοσιονομικής προσαρμογής.
Μάλιστα, το τελευταίο εδάφιο της παρ.2 του άρθρου 10 (Α’27) του ν. 1876/1990 τροποποιήθηκε και ισχύει, ότι μέχρι το πέρας του προγράμματος οικονομικής προσαρμογής η επιχειρησιακή συλλογική σύμβαση εργασίας υπερισχύει σε περίπτωση συρροής με κλαδική.
Έως το Σεπτέμβριο του 2017 η κυβέρνηση θα πρέπει να δημιουργήσει ένα διοικητικό σύστημα για την εκτίμηση της αντιπροσωπευτικότητας των κοινωνικών εταίρων που υπογράφουν κλαδικές συμβάσεις εργασίας. Ως προς το ζήτημα των ομαδικών απολύσεων, ο νόμος 1387/1983 θα τροποποιηθεί γεγονός που σημαίνει ότι δεν απαιτείται πλέον διοικητική προέγκριση των απολύσεων.
Το αναφερόμενο μάλιστα, σύστημα κοινοποίησης θα υπάγεται στο Ανώτατο Συμβούλιο Εργασίας. Το Ανώτατο Συμβούλιο Εργασίας ουσιαστικά ελέγχει τη νομιμότητα της εκάστοτε απόφασης απόλυσης και αποτελεί ένα μη πολιτικό αλλά και μη κυβερνητικό όργανο.
Επίσης, ο ρόλος του ΟΑΕΔ θα είναι σημαντικός για την παροχή πληροφοριών μέσω των εργασιακών συμβούλων προς τους απολυμένους ενώ ταυτόχρονα η εκάστοτε εταιρεία που προβαίνει σε απολύσεις οφείλει να υποβάλλει ένα κοινωνικό σχέδιο που θα αφορά στον περιορισμό των κοινωνικών συνεπειών των απολύσεων.
Εν ολίγοις, μπορεί να μην τροποποιήθηκε το όριο των ομαδικών απολύσεων, με την κατάργηση όμως του Υπουργικού βέτο, οι απολύσεις διευκολύνονται. Απαιτείται μόνο μια κοινοποίηση της απόφασης της απόλυσης. Στο πεδίο του συνδικαλιστικού νόμου, οι θεσμοί θέτουν ως προαπαιτούμενο τη δημιουργία νομοθεσίας για την ταχεία δικαστική διαδικασία που αφορά στη νομιμότητα των απεργιών.
Ο ν.1264/1982 θα εκσυγχρονιστεί:
Μέσω της δημιουργίας ψηφιακού μητρώου για τις συνδικαλιστικές οργανώσεις.
Με επαναξιολόγηση της λίστας των δικαιολογημένων ως τώρα καταγγελιών σύμβασης εκείνων των εργαζομένων, οι οποίοι προστατεύονται ως μέλη συνδικαλιστικών οργανώσεων, και mε εξορθολογισμό των επιδομάτων των μελών των μελών των συνδικαλιστικών οργανώσεων.
Απαραίτητο προαπαιτούμενο, σύμφωνα με το επικαιροποιημένο μνημόνιο είναι η ύπαρξη νομοθεσίας για την αύξηση της απαρτίας για τα συνδικάτα πρώτου βαθμού. Η λήψη απόφασης για απεργία θα λαμβάνεται με πλειοψηφία 50% του συνόλου των εργαζόμενων.
Επίσης, οι τρέχουσες διαδικασίες που αφορούν τη διαμεσολάβηση και διαιτησία έως το Φεβρουάριο του 2018 θα πρέπει να έχουν επαναξιολογηθεί και σε διάστημα ενός μήνα θα τεθούν σ΄ εφαρμογή τα απαραίτητα μέτρα. Οι θεσμοί μάλιστα απαιτούν πόρισμα σχετικά με το ρόλο της διαιτησίας από ανεξάρτητη αρχή.
Η κωδικοποίηση του εργατικού νόμου θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως και τον Ιούνιο του 2018. Να σημειωθεί εδώ ότι η κωδικοποίηση θα έπρεπε να ήταν ήδη έτοιμη από το Μάρτιο του 2017.
Το ζήτημα της καταπολέμησης της αδήλωτης εργασίας συνεχίζει να χρήζει ιδιαίτερης μεταχείρισης.
Πιο συγκεκριμένα το Ανώτατο Συμβούλιο Εργασίας, θα είναι θεσμικά υπεύθυνο για τον συντονισμό και την εποπτεία του σχεδίου δράσης που αφορά την αδήλωτη απασχόληση. Επιπλέον, οι θεσμοί προσθέτουν ότι από τον Ιούνιο του 2017 η Έρευνα Εργατικού δυναμικού θα περιλαμβάνει ενότητα που θα καταγράφει τη φύση αλλά και την έκταση της αδήλωτης εργασίας.
Το ίδιο διάστημα θα πρέπει να αναπτυχθεί ένα σύστημα το οποίο να τεθεί σε εφαρμογή τον Αύγουστο του 2017 που θα αφορά στοχοθετημένες κοινές επιθεωρήσεις στον τομέα του τουρισμού.
Τον Φεβρουάριο του 2018 απαιτείται η ολοκλήρωση της αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των βάσεων δεδομένων των Υπουργείων Εργασίας, Οικονομικών, ΣΕΠΕ, ΟΑΕΔ, ΕΦΚΑ, ΓΓΔΕ.
Τον Δεκέμβριο του 2017, ο ΟΑΕΔ και τα αρμόδια υπουργεία μέσω του μηχανισμού διάγνωσης των αναγκών της αγοράς εργασίας θα συλλέξουν τις απαραίτητες πληροφορίες για το σχεδιασμό αλλά και την εφαρμογή των ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης.
Ειδικότερα για τις ενεργητικές πολιτικές απασχόλησης, το Υπουργείο Εργασίας καλείται να βελτιώσει το πλαίσιο για την αποτελεσματικότητα τους. Στο πλαίσιο της δια βίου εκπαίδευσης και κατάρτισης, το Υπουργείο Εργασίας σε συνεργασία με τον ΟΑΕΔ και το Υπουργείο Παιδείας θα ενθαρρύνουν συνεργασίες με επιχειρήσεις με κύριο στόχο τη δημιουργία 6,000 θέσεων μαθητείας μεταξύ 2017-2018 και 2018-2019.
Μέχρι τον Ιούλιο του 2017 θα πρέπει να υπάρχει μια ολοκληρωμένη και παράλληλα υλοποιήσιμη στρατηγική για τη δια βίου εκπαίδευση και κατάρτιση με σημαντικά ενεργό ρόλο αυτό των τοπικών Κέντρων Προώθησης της Απασχόλησης.
Η μεταρρύθμιση της δια βίου εκπαίδευσης και κατάρτισης θα συνεισφέρει σημαντικά στην οικονομική ανάπτυξη. Αδήριτη ανάγκη η αναδιοργάνωση του ΟΑΕΔ μέχρι το 2017, (έπρεπε να έχει ολοκληρωθεί έως και το τέλος του 2016…) πιο συγκεκριμένα:
Η επαναφορά των εργασιακών συμβούλων
Δημιουργία εξατομικευμένων πλάνων δράσης για την εύρεση εργασίας
Δημιουργία ηλεκτρονικής πύλης που θα ενημερώνεται διαρκώς για τις διαθέσιμες θέσεις εργασίας
Είναι εμφανές ότι έχει σημειωθεί καθυστέρηση στην υλοποίηση των μέτρων που αφορούν την αγορά εργασίας.
Είναι όμως σαφές ότι πρέπει να διατηρηθούν πάση θυσία οι μεταρρυθμίσεις της αγοράς εργασίας που έχουν τεθεί σε εφαρμογή. Είναι δεδομένο ότι πρέπει να μπει ένα τέλος στην υψηλή ανεργία , ώστε να διατηρηθεί η όποια ισορροπία έχει επιτευχθεί έως τώρα στην αγορά εργασίας.
Η ευελιξία με ασφάλεια θα δώσει ώθηση στην καλύτερη λειτουργία της αγοράς. Όσο καλύτερα λειτουργεί η αγορά εργασίας, τόσο πιο πιθανό είναι να διατηρείται σ’ ένα ικανοποιητικό επίπεδο το βιοτικό επίπεδο του εργατικού δυναμικού της χώρας.
Σύμφωνα, με πρόσφατη μελέτη της Τράπεζας της Ελλάδος, οι μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας διευκόλυναν τις επιχειρήσεις να προσαρμοστούν την περίοδο της οικονομικής κρίσης.
Πιο συγκεκριμένα, το 2013, ήταν πιο εύκολο για τις επιχειρήσεις να προσαρμόσουν το εργατικό δυναμικό και τους μισθούς, εξαιτίας των μεταρρυθμίσεων στους εργατικούς νόμους. Το κύριο εμπόδιο της μη πρόσληψης εργαζόμενων σύμφωνα με τις επιχειρήσεις δεν είναι το θεσμικό εργασιακό πλαίσιο όσο η συνεχής οικονομική αβεβαιότητα».
Γιώργος Χατζηδημητρίου