Μιλώντας στο πλαίσιο της εκδήλωσης POLITICO 28 στις Βρυξέλλες, η επικεφαλής της Κομισιόν υπογράμμισε ότι οι δημοκρατικές επιλογές των ευρωπαϊκών λαών αποτελούν «αδιαπραγμάτευτη κυριαρχία». «Δεν είναι δική μας δουλειά να αποφασίζουμε ποιος θα είναι ο ηγέτης μιας χώρας. Η απόφαση ανήκει στους πολίτες της και σε κανέναν άλλον», ανέφερε χαρακτηριστικά, σχολιάζοντας εμμέσως την πρόσφατη τοποθέτηση της Ουάσιγκτον.
Η τοποθέτηση της φον ντερ Λάιεν ήρθε ως απάντηση στη νέα Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, που δημοσιεύθηκε την προηγούμενη εβδομάδα και προκάλεσε ευρύτατες αντιδράσεις στην Ευρώπη. Η πρόεδρος της Επιτροπής ήταν απόλυτη: «Καμία χώρα δεν πρέπει να παρεμβαίνει στις εκλογικές διαδικασίες άλλης, χωρίς καμία απολύτως συζήτηση».
Η στρατηγική του Λευκού Οίκου περιγράφει την Ευρώπη ως περιοχή υπό «πολιτισμική εξάλειψη» μέσα στα επόμενα 20 χρόνια—ρητορική που βρίσκει στήριξη σε συντηρητικές και ακροδεξιές ηγεσίες, όπως εκείνες του Βίκτορ Όρμπαν και του Βλαντίμιρ Πούτιν. Το κείμενο επιτίθεται επίσης στις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ανόδου ακροδεξιών κομμάτων, χαρακτηρίζοντάς τες «πολιτική λογοκρισία», ενώ κάνει λόγο για «καλλιέργεια αντίστασης» εντός των ευρωπαϊκών κοινωνιών.
Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι ακριβώς για τέτοιους κινδύνους η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την πρωτοβουλία Democracy Shield: ένα νέο πλαίσιο που αποσκοπεί στην ενίσχυση της προστασίας απέναντι σε ξένες παρεμβάσεις στο διαδίκτυο, ιδιαίτερα σε περιόδους εκλογών.
Παρά την ένταση που προκάλεσε το αμερικανικό έγγραφο, η πρόεδρος της Επιτροπής ξεκαθάρισε ότι οι διατλαντικές σχέσεις παραμένουν λειτουργικές. «Έχω πάντοτε μια πολύ καλή σχέση εργασίας με τους Αμερικανούς προέδρους – το ίδιο ισχύει και σήμερα», δήλωσε. Ωστόσο, κάλεσε την Ευρώπη να επικεντρωθεί στην αυτοπεποίθησή της: «Πρέπει να είμαστε περήφανοι για την Ευρωπαϊκή Ένωση και να αντιμετωπίσουμε ενωμένοι τις προκλήσεις που βρίσκονται μπροστά μας».
Το κοινό αντέδρασε με χειροκροτήματα όταν η πρόεδρος επισήμανε ότι η σχέση με τις ΗΠΑ αλλάζει, διότι «αλλάζει και η ίδια η Ευρώπη». Η φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι η Ένωση πρέπει να στηρίξει το δικό της όραμα και να προστατεύσει τον θεσμικό της ρόλο.
Οι δηλώσεις της ήρθαν σε μια συγκυρία κατά την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος είχε χαρακτηρίσει την Ευρώπη «υποβαθμισμένη» και τους ηγέτες της «αδύναμους», σε πρόσφατη συνέντευξή του στο POLITICO. «Η Ευρώπη δεν ξέρει τι να κάνει», είχε πει ο Τραμπ, επιμένοντας ότι η ήπειρος στερείται στρατηγικής.
