• Γ.Δ.ΓΕΝ. ΔΕΙΚΤΗΣ0,000%
  • S&P 5000,000%
  • Nasdaq0,000%
  • FTSE 1000,000%
  • Nikkei 2250,000%
  • DAX0,000%
  • CAC 400,000%
  • €/$
  • €/£
  • BTC
Το τηλεσκόπιο που «βάφει» το Σύμπαν: Η αποστολή SPHEREx σε πλήρη δράση
22:09 - 24 Δεκ 2025

Το τηλεσκόπιο που «βάφει» το Σύμπαν: Η αποστολή SPHEREx σε πλήρη δράση

Το διαστημικό τηλεσκόπιο SPHEREx της NASA, που εκτοξεύθηκε τον Μάρτιο, ολοκλήρωσε με επιτυχία τον πρώτο πλήρη υπέρυθρο χάρτη ολόκληρου του ουρανού, καταγράφοντάς τον σε 102 διαφορετικά μήκη κύματος. Αν και αυτά τα χρώματα δεν είναι ορατά στο ανθρώπινο μάτι, αποκαλύπτουν κρίσιμες πληροφορίες για τη δομή και την εξέλιξη του Σύμπαντος.

Η σάρωση του ουρανού σε τόσα πολλά μήκη κύματος επιτρέπει στους επιστήμονες να διερευνήσουν θεμελιώδη ερωτήματα της κοσμολογίας, όπως το πώς εξαιρετικά πρώιμα γεγονότα αμέσως μετά τη Μεγάλη Έκρηξη επηρέασαν την κατανομή εκατοντάδων εκατομμυρίων γαλαξιών. Παράλληλα, τα δεδομένα θα συμβάλουν στη μελέτη της εξέλιξης των γαλαξιών στα σχεδόν 14 δισεκατομμύρια χρόνια ιστορίας του Σύμπαντος, αλλά και στην κατανόηση της εξάπλωσης βασικών χημικών συστατικών της ζωής στον Γαλαξία μας.

Το SPHEREx κινείται σε πολική τροχιά γύρω από τη Γη, πραγματοποιώντας περίπου 14,5 περιφορές την ημέρα και λαμβάνοντας χιλιάδες εικόνες καθημερινά. Μέσα σε έξι μήνες, κατάφερε να καλύψει κάθε κατεύθυνση του ουρανού, δημιουργώντας ένα ολοκληρωμένο μωσαϊκό 360 μοιρών. Κατά τη διετή κύρια αποστολή του, θα επαναλάβει τη διαδικασία άλλες τρεις φορές, αυξάνοντας σημαντικά την ακρίβεια και την ευαισθησία των μετρήσεων.

Σε αντίθεση με προηγούμενες αποστολές χαρτογράφησης του ουρανού, το SPHEREx ξεχωρίζει για τον συνδυασμό ευρέος οπτικού πεδίου και φασματοσκοπίας σε μεγάλο αριθμό χρωμάτων. Κάθε ένα από τα 102 μήκη κύματος προσφέρει μοναδικά στοιχεία για γαλαξίες, άστρα, νεφελώματα σκόνης και περιοχές σχηματισμού πλανητών, καθιστώντας το τηλεσκόπιο ένα ιδιαίτερα ισχυρό εργαλείο έρευνας.

Χάρη σε αυτά τα δεδομένα, οι επιστήμονες θα μπορέσουν να δημιουργήσουν έναν τρισδιάστατο χάρτη του Σύμπαντος, μετρώντας αποστάσεις και λεπτές διακυμάνσεις στην κατανομή της ύλης. Οι μετρήσεις αυτές αναμένεται να ρίξουν φως σε μια εξαιρετικά σύντομη αλλά καθοριστική στιγμή αμέσως μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, όταν το Σύμπαν διαστάλθηκε με ιλιγγιώδη ταχύτητα — ένα φαινόμενο μοναδικό στην κοσμική ιστορία.

Όλα τα δεδομένα της αποστολής διατίθενται ελεύθερα στην επιστημονική κοινότητα και στο κοινό, ενισχύοντας τη διεθνή έρευνα και προσφέροντας νέες προοπτικές για την κατανόηση της προέλευσης και της εξέλιξης του Σύμπαντος.