Σύμφωνα με την απόφαση, απαγορεύεται η χρήση 31 όρων που παραπέμπουν σε ζωικά προϊόντα, όπως «μπριζόλα» και «μπέικον», σε προϊόντα vegan και χορτοφαγικής προέλευσης. Παράλληλα, ορισμένοι πιο καθιερωμένοι όροι, όπως «μπέργκερ» και «λουκάνικο», θα συνεχίσουν να επιτρέπονται.
Η συμφωνία επιτεύχθηκε στις 5 Μαρτίου μετά από διαπραγματεύσεις μεταξύ Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, προκαλώντας ωστόσο ήδη αντιδράσεις από επικριτές που θεωρούν την απόφαση υπερβολική και περιττά πολύπλοκη.
Ποιες λέξεις απαγορεύονται
Οι νέοι κανόνες αποκλείουν όρους που σχετίζονται άμεσα με το κρέας, όπως:
βοδινό, χοιρινό, κοτόπουλο, γαλοπούλα, αρνί, μπριζόλα, παϊδάκι, στήθος, μπούτι, συκώτι, μπέικον, καθώς και εξειδικευμένες ονομασίες όπως ribeye, T-bone και sirloin.
Οι περιορισμοί επεκτείνονται και στο καλλιεργημένο κρέας, παρότι δεν κυκλοφορεί ακόμη ευρέως στην αγορά. Ωστόσο, προϊόντα όπως «vegan burger» ή «χορτοφαγικά λουκάνικα» θα συνεχίσουν να κυκλοφορούν, καθώς κρίθηκαν αποδεκτά.
Μεταβατική περίοδος και επόμενα βήματα
Η συμφωνία προβλέπει μεταβατική περίοδο τριών ετών, ώστε οι παραγωγοί να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα και να διαθέσουν τα υπάρχοντα αποθέματά τους.
Πριν τεθεί σε πλήρη ισχύ, η ρύθμιση πρέπει να εγκριθεί επισήμως και να περάσει από τελική ψηφοφορία στην ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο τροποποιήσεων.
Στόχος της ρύθμισης
Η ΕΕ επιδιώκει να ενισχύσει τη διαπραγματευτική δύναμη των αγροτών και να προστατεύσει τις ονομασίες που συνδέονται με ζωικά προϊόντα. Η Γαλλίδα ευρωβουλευτής Céline Imart χαρακτήρισε τη συμφωνία «σημαντική επιτυχία», ενώ η υπουργός Γεωργίας της Κύπρου, Μαρία Παναγιώτου, τόνισε ότι τα μέτρα ενισχύουν τα εργαλεία στήριξης των αγροτών και δημιουργούν πιο σταθερό και βιώσιμο περιβάλλον.
Ιστορικό συζήτησης
Το ζήτημα της ονομασίας των φυτικών προϊόντων απασχολεί την Ευρώπη εδώ και χρόνια. Το 2020, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είχε απορρίψει την «Τροπολογία 165», που προέβλεπε πλήρη απαγόρευση όρων όπως «μπέργκερ» και «λουκάνικο» για φυτικά τρόφιμα.
Παρόμοιοι περιορισμοί ισχύουν ήδη για φυτικά υποκατάστατα γαλακτοκομικών, με όρους όπως «γάλα» και «τυρί» να απαγορεύονται με ελάχιστες εξαιρέσεις.
Αντιδράσεις και προβληματισμοί
Η απόφαση έχει προκαλέσει αντιδράσεις από πολιτικούς και οργανώσεις καταναλωτών. Η Ολλανδή ευρωβουλευτής Anna Strolenberg χαιρέτισε τη διατήρηση όρων όπως «veggie burger», αλλά επικρίνοντας άλλες απαγορεύσεις. Ο γενικός διευθυντής της BEUC, Agustín Reyna, προειδοποίησε ότι οι νέοι κανόνες μπορεί να δυσκολέψουν τους καταναλωτές να στραφούν σε φυτικές επιλογές.
Οι επικριτές τονίζουν ότι γνωστές ονομασίες διευκολύνουν την κατανόηση της χρήσης των προϊόντων στην καθημερινή διατροφή. Μια έρευνα του 2025 έδειξε ότι η πλειονότητα των καταναλωτών διακρίνει εύκολα τα vegan προϊόντα από τα ζωικά.
Προστασία ή σύγχυση;
Οι υποστηρικτές θεωρούν ότι η ρύθμιση προστατεύει τους παραγωγούς και αποτρέπει αθέμιτο ανταγωνισμό. Αντίθετα, οι επικριτές εκτιμούν ότι μπορεί να δημιουργήσει περισσότερη σύγχυση παρά να τη μειώσει.
Η τελική απόφαση αναμένεται τους επόμενους μήνες, καθώς συνεχίζεται η συζήτηση για το μέλλον των φυτικών προϊόντων στην ευρωπαϊκή αγορά.
