Οι ανακοινώσεις έρχονται σε συνέχεια των εξαγγελιών του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ και αναμένεται να δώσουν για πρώτη φορά την πλήρη εικόνα του κυβερνητικού σχεδιασμού για τη μείωση του ενεργειακού κόστους την επόμενη τριετία.
Όπως αναφέρεται, το σχέδιο δεν στηρίζεται σε μια νέα οριζόντια επιδότηση των λογαριασμών, αλλά σε ένα πλέγμα παρεμβάσεων που επιχειρούν να μειώσουν το κόστος σε όλα τα στάδια της ηλεκτρικής ενέργειας: από την παραγωγή και τη μεταφορά έως την αποθήκευση, την κατανάλωση και τις χρεώσεις που επιβαρύνουν τον τελικό λογαριασμό.
Στον πυρήνα του σχεδιασμού βρίσκεται η ταχύτερη αξιοποίηση της φθηνότερης ενέργειας από τις Ανανεώσιμες Πηγές. Η κυβέρνηση θεωρεί ότι η περαιτέρω ανάπτυξη των ΑΠΕ, σε συνδυασμό με περισσότερες μπαταρίες και ισχυρότερα δίκτυα, μπορεί να περιορίσει το κόστος της χονδρεμπορικής αγοράς, επιτρέποντας στη φθηνή πράσινη ενέργεια να αξιοποιείται περισσότερες ώρες μέσα στην ημέρα.
Η αποθήκευση και τα δίκτυα
Κρίσιμο στοιχείο του σχεδίου είναι η αποθήκευση. Νέο πρόγραμμα ύψους 200 εκατ. ευρώ για το 2027 και το 2028 θα επιδοτήσει συστήματα μπαταριών, είτε σε συνδυασμό με έργα ΑΠΕ είτε για αυτοκατανάλωση είτε ως αυτόνομα συστήματα. Στόχος είναι να περιοριστεί το φαινόμενο της χαμηλής αξιοποίησης της παραγωγής ΑΠΕ όταν η προσφορά υπερβαίνει τη ζήτηση και να μεταφέρεται η φθηνή ενέργεια στις ώρες που χρειάζεται περισσότερο το σύστημα.
Παράλληλα, ιδιαίτερο βάρος δίνεται στα δίκτυα. Το επενδυτικό πρόγραμμα του ΑΔΜΗΕ, συνολικού ύψους άνω των 6 δισ. ευρώ, περιλαμβάνει τις μεγάλες ηλεκτρικές διασυνδέσεις των Δωδεκανήσων και του Βορείου Αιγαίου, την ολοκλήρωση της διασύνδεσης των Κυκλάδων και τα επόμενα έργα στην Κρήτη, καθώς και σημαντικές αναβαθμίσεις του ηπειρωτικού συστήματος.
Οι διασυνδέσεις έχουν διπλό αποτέλεσμα. Από τη μία ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια και επιτρέπουν την καλύτερη αξιοποίηση της εγχώριας παραγωγής από ΑΠΕ, ενώ παράλληλα περιορίζουν το κόστος ηλεκτροδότησης των νησιών και, κατ’ επέκταση, τις σχετικές επιβαρύνσεις μέσω των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας.
Οι ΥΚΩ
Στο επίπεδο των λογαριασμών, η πρώτη συγκεκριμένη παρέμβαση έρχεται από την 1η Ιανουαρίου 2027, με τη μείωση κατά 50% της πρώτης κλίμακας των χρεώσεων ΥΚΩ για τις οικιακές παροχές. Η χρέωση για κατανάλωση έως 500 kWh μειώνεται από 6,90 σε 3,45 ευρώ/MWh και το μέτρο αφορά περίπου 6 εκατομμύρια παροχές.
Εξοικονόμηση και ενεργειακή αναβάθμιση
Το σχέδιο, ωστόσο, δεν περιορίζεται στην πλευρά της παραγωγής. Ένα μεγάλο μέρος της παρέμβασης αφορά τη μείωση της κατανάλωσης. Νέο «Εξοικονομώ» ύψους 1,2 δισ. ευρώ θα αφορά 62.000 κατοικίες, ενώ επιπλέον 930 εκατ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο θα κατευθυνθούν σε πρόγραμμα αντικατάστασης συστημάτων θέρμανσης με αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες.
Συμπληρωματικά, προβλέπεται νέο πρόγραμμα 200 εκατ. ευρώ για την αγορά αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσίφωνων από 100.000 δικαιούχους, καθώς και ειδικό πρόγραμμα 50 εκατ. ευρώ για 10.000 δικαιούχους στη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη, με συνδυασμό φωτοβολταϊκών, μπαταριών, αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσίφωνων.
Στην ίδια κατεύθυνση εντάσσεται και το νέο πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης 12.000 πολύ μικρών επιχειρήσεων, ύψους 395 εκατ. ευρώ, ενώ συνεχίζονται οι παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης σε δημόσια κτίρια και σχολεία μέσω των προγραμμάτων «ΗΛΕΚΤΡΑ» και «ΦΟΙΒΟΣ–ΑΘΗΝΑ».
Τα νησιά
Ιδιαίτερη θέση στον σχεδιασμό καταλαμβάνει και το Ταμείο Απανθρακοποίησης των Νησιών, με περίπου 1 δισ. ευρώ για επενδύσεις σε ΑΠΕ και αποθήκευση, με έμφαση και στην αυτοκατανάλωση.
Το συνολικό σχέδιο επιχειρεί έτσι να αλλάξει σταδιακά τον τρόπο με τον οποίο παράγεται, μεταφέρεται, αποθηκεύεται και καταναλώνεται η ηλεκτρική ενέργεια στην Ελλάδα.
Όπως αναφέρεται, δε, το κυβερνητικό στοίχημα είναι ότι ο συνδυασμός περισσότερων ΑΠΕ, αποθήκευσης, νέων δικτύων και διασυνδέσεων, ενεργειακής εξοικονόμησης και χαμηλότερων χρεώσεων θα μεταφραστεί σε σταθερή αποκλιμάκωση του κόστους για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
'Ετσι, με τελικό ορίζοντα το 2029 και στόχο μείωση της λιανικής τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος κατά 30%, οι σημερινές ανακοινώσεις του ΥΠΕΝ αναμένεται να αποτυπώσουν το χρονοδιάγραμμα, τα εργαλεία και τις παρεμβάσεις με τις οποίες η κυβέρνηση επιχειρεί να περάσει από τη συγκυριακή αντιμετώπιση των υψηλών τιμών σε μια πιο μόνιμη αποκλιμάκωση του ενεργειακού κόστους.
Ζωντανά η ανακοίνωση του ΥΠΕΝ
{https://www.youtube.com/watch?v=cyzLlTYqubY}
