Μολονότι η βουτιά στην τιμή του μαύρου χρυσού έχει αγγίξει το 66%, καθώς πέρυσι τον Ιούνιο κόστιζε 120 δολ. το βαρέλι ενώ σήμερα κυμαίνεται πέριξ των 45 δολ., αυτό δεν έχει αποτυπωθεί και στις λιανικές τιμές πώλησης των πετρελαιοειδών στη χώρα με την Ελλάδα να «φιγουράρει» στις πρώτες θέσεις των χωρών με την ακριβότερη βενζίνη στην Ευρώπη.

Σύμφωνα με τιμές που επεξεργαστήκαμε πέρυσι το καλοκαίρι (Ιούνιο) η μέση τιμή λιανικής της αμόλυβδης (90 οκτ.) ήταν 1,711 ευρώ, ενώ στις 30/1/2015 όπως αναφέρεται στο Παρατηρητήριο Τιμών του Υπουργείο Ανάπτυξης ήταν 1,377 ευρώ δηλαδή μειωμένη κατά 19,52%. Για το συγκεκριμένο προϊόν πέρυσι το διυλιστήριο πούλαγε στα 0,6266 ευρώ ανά λίτρο και φέτος (29/1/2015) στα 0,3569 ευρώ ανά λίτρο. Οι δε εταιρείες εμπορίας πούλαγαν –χονδρική τιμή- πέρυσι στο 1,674 ευρώ το λίτρο και φέτος στο 1,355 ευρώ το λίτρο. 

Παράλληλα, η περυσινή μέση τιμή λιανικής πώλησης της αμόλυβδης (100 οκτ.) ήταν 1,885 ευρώ, ενώ η τρέχουσα μέση τιμή κυμαίνεται στα 1,612 ευρώ, δηλαδή πτώση 14,48%. Οσον αφορά την super βενζίνη, πέρυσι η μέση τιμή στη λιανική ήταν 1,812 ευρώ, ενώ η μέση τιμή του προϊόντος τις τελευταίες ημέρες έχει διαμορφωθεί στο 1,597 ευρώ, με τη μείωση να είναι 11,86%. Για το ίδιο χρονικό διάστημα που εξετάζεται η πτώση στο Diesel Kίνησης είναι 19,17 %( 1,377 ευρώ πέρυσι ήταν η τιμή λιανικής και 1,113 ευρώ είναι φέτος- με το διυλιστήριο να πουλά φέτος στο 0,4566 ευρώ το λίτρο), ενώ για το υγραέριο κίνησης η πτώση της τιμής είναι 18,9%.  

Εκπρόσωποι εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών ισχυρίζονται –και ως ένα βαθμό έχουν δίκιο- ότι οι φόροι ευθύνονται για την μικρή μείωση των τιμών στα καύσιμα. Φόροι που επιβαρύνουν τα προϊόντα από 49% (πετρέλαιο κίνησης) ως και 68,9% (στην βενζίνη), ενώ δεν παραλείπουν να τονίσουν ότι τα περιθώρια κέρδους που τους μένουν είναι πολύ χαμηλά. Σε αυτό το σημείο πρέπει να επισημανθεί ότι ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης είναι ο τρίτος υψηλότερος στην Ε.Ε. μετά την Ολλανδία και την Ιταλία. Ετσι κατά τους ίδιους μεγάλο μέρος της πτώσης χάνεται εξαιτίας της υψηλής φορολόγησης.

Ωστόσο υπάρχει και ο αντίλογος που λέει τα εξής:

• Δεν γίνεται από καμία εταιρεία εμπορίας πετρελαιοειδών λόγος για τις εκπτώσεις που ενδεχομένως μπορούν να παίρνουν από τα διυλιστήρια. Εκπτώσεις που μπορεί να έχουν σχέση αφενός με την ποσότητα που αγοράζουν και αφετέρου με τον τρόπο που πληρώνουν (όσο πιο καλοπληρωτής κάποιος τόσο και μεγαλύτερη έκπτωση).
• Τα καλύτερα περιθώρια κέρδους που έχουν όταν τα πρατήρια βενζίνης ανήκουν στις εταιρείες εμπορίας και ως εκ τούτου δεν υπάρχει ο αυτόνομος πρατηριούχος.
• Μέχρι και πριν από λίγο καιρό ήταν δύσκολο οι εταιρείες εμπορίας να πουλήσουν φθηνότερα καθώς είχαν αγοράσει ακριβά τα καύσιμα –αγοράζουν σε δολάρια πωλούν σε ευρώ- και ως εκ τούτου αν έριχναν τις τιμές η χασούρα τους θα ήταν πολύ μεγάλη. Τώρα όμως που οι αγορές καυσίμων είναι σημαντικά φθηνότερες γιατί οι τιμές των πετρελαιοειδών δεν ακολουθούν πτωτική πορεία

Το σίγουρο είναι ότι η μείωση της τιμής του αργού μπορεί να επηρεάσει θετικά τις τελικές τιμές των προϊόντων αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι μπορεί να μεταφερθεί και αυτούσια. Αυτό συμβαίνει:
- Εξαιτίας της ισοτιμίας ευρώ/ δολαρίου. Το αργό τιμολογείται σε δολάρια, ενώ οι ευρωπαίοι καταναλωτές αγοράζουμε τα παράγωγά του σε ευρώ
- και γιατί η τελική τιμή της βενζίνης, του πετρελαίου κίνησης ή θέρμανσης επηρεάζονται σημαντικά από τον δείκτη της εποχικής ζήτησης

Οι γενικότερες πάντως εκτιμήσεις είναι ότι η τιμή του πετρελαίου θα κινηθεί σε αυτά τα χαμηλά επίπεδα μέχρι και το προσεχές καλοκαίρι.  Η αλλαγή των δεδομένων που έχει προκαλέσει αυτή τη ραγδαία πτώση των τιμών, επισημαίνεται ότι έγκειται σε δύο διαφορετικούς παράγοντες. Αρχικά σημειώθηκε μεγάλη αύξηση της σχιστολιθικής παραγωγής των ΗΠΑ, η οποία δημιούργησε υπερπροσφορά στην αγορά. Αύξηση που δεν είδαν με καλό μάτι η Σαουδική Αραβία και Κουβέιτ, οι οποίες αποφάσισαν να προασπιστούν  το μερίδιο τους στην αγορά και όχι την τιμή του προϊόντος διατηρώντας αμετάβλητη τη παραγωγή τους.

Δέσποινα Καραγιαννοπούλου