Όπως επισημαίνουν και οι Σύλλογοι Ληπτών Υπηρεσιών, Οικογενειών, Επαγγελματιών Ψυχικής Υγείας και Πολιτών στην Ανοιχτή Επιστολή τους, η συγκεκριμένη Επιτροπή, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και τη σχετική νομοθεσία, έχει αρμοδιότητα να εποπτεύει και να ελέγχει θέματα όπως η προστασία των δικαιωμάτων, οι συνθήκες διαβίωσης στις Μονάδες Ψυχικής Υγείας, η αμφισβήτηση της ακούσιας νοσηλείας στο δικαστήριο, η πρόσβαση σε αρχεία και νομική συμβουλή κ.λπ.

Παρά τις δημόσιες δεσμεύσεις της ηγεσίας του υπουργείου Υγείας ότι θα ληφθούν υπόψη οι παρατηρήσεις των συλλογικών φορέων και ότι θα διασφαλιστεί η άμεση και απρόσκοπτη λειτουργία της Επιτροπής, στην πράξη παραμένει ανενεργή για περισσότερο από τρία χρόνια, από την τελευταία συγκρότησή της τον Σεπτέμβριο του 2022!

Ταυτόχρονα, η προστασία των δικαιωμάτων των ατόμων με ψυχική αναπηρία εμφανίζεται αποδυναμωμένη σε επίπεδο ουσιαστικών θεσμικών εγγυήσεων, παρά το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο που έχει τεθεί προς διασφάλισή τους.

Η ΕΣΑμεΑ απαιτεί:

• Άμεση επανενεργοποίηση της Ειδικής Επιτροπής Ελέγχου Προστασίας των Δικαιωμάτων των Ατόμων με Ψυχικές Διαταραχές και πλήρη λειτουργία της σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, με τη συμμετοχή εκπροσώπου της ΕΣΑμεΑ

• Σύσταση και λειτουργία αντίστοιχων Επιτροπών Ελέγχου Προστασίας των Δικαιωμάτων των ληπτών υπηρεσιών ψυχικής υγείας σε κάθε νομό της χώρας

• Ουσιαστικό και ανεξάρτητο έλεγχο των ακούσιων νοσηλειών σε δημόσιες και ιδιωτικές Μονάδες Ψυχικής Υγείας, με πλήρη διαφάνεια και προστασία των ατομικών δικαιωμάτων

• Τήρηση των δημόσιων δεσμεύσεων του υπουργείου για ισότιμη συμμετοχή των ληπτών υπηρεσιών και των οικογενειών τους στα κέντρα λήψης αποφάσεων που τους αφορούν