Σε πρόσφατο θέμα μας στο Reporter αναδείξαμε ένα παράδοξο που παρατηρείται στην ελληνική αγορά εργασίας. Όπως προκύπτει πλέον από τα επίσημα στοιχεία, η εργασιακή απορρόφηση ανειδίκευτων αποφοίτων λυκείου είναι πιο εύκολη από άτομα με σημαντικές σπουδές.
Με απλά λόγια όσο πιο ανειδίκευτος είναι ο εργαζόμενος, τόσο περισσότερες πιθανότητες εύρεσης δουλειάς έχει, με αποτέλεσμα οι απόφοιτοι ΑΕΙ, είτε να απασχολούνται σε χαμηλότερης εξειδίκευσης θέσεις, είτε να φεύγουν στο εξωτερικό.
Το παραπάνω ρεπορτάζ έρχεται να επιβεβαιώσει μία ακόμα έρευνα που παρουσίασε αυτή τη φορά το Ινστιτούτο Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών του Πανεπιστήμιου της Θεσσαλίας. Σύμφωνα με τα ευρήματά της, η αγορά εργασίας στην Ελλάδα ωθεί τους νέους να αναζητήσουν μια καλύτερη ευκαιρία στο εξωτερικό, καθώς νιώθουν ότι εδώ δεν αξιοποιούνται τα προσόντα τους, οι προοπτικές ανέλιξής τους είναι περιορισμένες και οι μισθοί που τους δίδονται είναι πολύ κάτω από το κόστος μιας αξιοπρεπούς διαβίωσης.
Απογοητευτικά ποσοστά
Το 37,3% των νέων που συμμετείχαν στην έρευνα δήλωσαν ότι σκέφτονται να φύγουν στο εξωτερικό για να αναζητήσουν μια καλύτερη θέση εργασίας, ενώ 1 στους 10 με μεταπτυχιακό/ διδακτορικό δίπλωμα σκέφτονται να μείνουν μεν στην Ελλάδα αλλά να αναζητήσουν εξ αποστάσεως εργασία στο εξωτερικό.
Στο μεταξύ, αν εστιάσουμε στις απαντήσεις των νεότερων που συμμετείχαν στην έρευνα, τόσο χειρότερη είναι η εικόνα, καθώς στις ηλικίες 17-24 σχεδόν 1 στους 2 (44,4%) σκέφτονται να φύγουν στο εξωτερικό.
Οι λόγοι της μετανάστευσης
Για 1 στους 3 νέους 17-34 ετών που απαντούν ότι σκέφτονται να μεταναστεύσουν, βασικός λόγος είναι η ακρίβεια σε συνάρτηση με τους χαμηλούς μισθούς. Δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να καλύψουν τις μηνιαίες ανάγκες τους και θεωρούν πως έξω θα έχουν καλύτερη μοίρα.
Το 35,6% των νέων εργαζομένων δε θεωρούν ότι έχουν δεξιότητες υψηλότερες απ’ αυτές που απαιτεί η δουλειά που κάνουν, ποσοστό που εκτοξεύεται στο 48,3% για τους κατόχους μεταπτυχιακού/διδακτορικού διπλώματος.
Μάλιστα, 1 στους 3 λέει ότι εργάζεται σε αντικείμενο άσχετο από αυτό που σπούδασε, κάτι που προκύπτει και από το δικό μας ρεπορτάζ που αναφέραμε παραπάνω.
Προς επίρρωση των παραπάνω ευρημάτων, σύμφωνα με στοιχεία του ΟΟΣΑ (2019), η Ελλάδα κατατάσσεται στη δεύτερη υψηλότερη θέση στην ΕΕ-27 σε όρους πλεονάσματος δεξιοτήτων, και στην τέταρτη υψηλότερη μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ, ενώ ηγείται επίσης αυτών ως προς την αναντιστοιχία της θέσης εργασίας και του αντικείμενου των σπουδών.
Συμπερασματικά, όπως επισημαίνεται στην έρευνα, η όποια μετασχηματιστική πολιτική προς όφελος της μισθωτής εργασίας των νέων οφείλει να θέσει στο επίκεντρο τους αξιοπρεπείς μισθούς, τη σταθερή εργασία, τη ριζική μείωση του χρόνου εργασίας, καθώς και την αντιστοίχιση προσφοράς και ζήτησης δεξιοτήτων, η οποία έχει αντίκτυπο – εκτός από το ύψος του μισθού – και στο βαθμό ικανοποίησης από την εργασία. Δεν είναι, άλλωστε, τυχαίο ότι αυτό αποτελεί πρωτεύοντα λόγο φυγής (ή προσδοκίας φυγής) των νέων Ελλήνων στο εξωτερικό. Είναι βέβαιο ότι, εάν δεν αλλάξουν προς το ευνοϊκότερο τα παραπάνω, κάθε συζήτηση περί υπογεννητικότητας των νέων ανθρώπων φαντάζει άκαιρη.
