Ο Λευκός Οίκος χαρακτήρισε την εξέλιξη «ιστορική» και δήλωσε ότι θα οδηγούσε στο άνοιγμα εκ νέου των Στενών του Ορμούζ και θα διασφάλιζε ότι το Ιράν δεν θα αποκτούσε ποτέ πυρηνικό όπλο. Σύμβουλοι του Τραμπ δήλωναν ότι η συμφωνία θα αποδείκνυε πως ο πρόεδρος μπορούσε να τερματίζει —και όχι να παρατείνει— αυτού του είδους τους «ατελείωτους πολέμους» στη Μέση Ανατολή, τους οποίους επί χρόνια καταδίκαζε.

Η συμφωνία προέβλεπε μια περίοδο δύο μηνών για συνομιλίες, με στόχο να μετατραπεί η προσωρινή εκεχειρία σε κάτι πιο φιλόδοξο: μια ευρύτερη διευθέτηση της επί δεκαετίες αντιπαράθεσης γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Αυτό το χρονικό περιθώριο έχει πλέον εκπνεύσει και ο Τραμπ έχει μηδέν στα τρία: Ο πόλεμος δεν έχει τελειώσει. Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν σε μεγάλο βαθμό κλειστά. Οι λεπτομερείς διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν δεν ξεκίνησαν ποτέ.

Επιπλέον, όπως επισημαίνει η Washington Post, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επαναφέρει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών. Η Τεχεράνη απαιτεί παραχωρήσεις που η κυβέρνηση Τραμπ έχει απορρίψει. Και η κυβέρνηση έχει πλέον αποστασιοποιηθεί δημόσια από αρκετά βασικά σημεία του αποτυχημένου μνημονίου, μεταξύ άλλων από την ανάπτυξη ενός σχεδίου «με τουλάχιστον 300 δισεκατομμύρια δολάρια για την ανοικοδόμηση και την ανάπτυξη» του Ιράν, από την άρση κυρώσεων ώστε να επιτραπεί στο Ιράν να πουλά πετρέλαιο, καθώς και από έναν «διάλογο» μεταξύ Ιράν και Ομάν σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των Στενών του Ορμούζ.

Τη Δευτέρα, ο Τραμπ έφτασε στο σημείο να απειλήσει ότι θα βομβαρδίσει το Ομάν εξαιτίας των συνομιλιών του με το Ιράν για τη διαχείριση των Στενών, από τα οποία περνούσε το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου.

Αν το Ομάν «μπει εμπόδιο», δήλωσε ο Τραμπ σε συνέντευξή του στο Fox News, οι ΗΠΑ θα «τους βομβαρδίσουν άγρια». Απαίτησε από το Ιράν να υψώσει «τη λευκή σημαία της παράδοσης», ενώ ταυτόχρονα επέμενε ότι ούτε οι επερχόμενες ενδιάμεσες εκλογές ούτε το πέρασμα του χρόνου ασκούν πίεση πάνω του για να καταλήξει σε συμφωνία.

«Δεν έχω χρονοδιάγραμμα», είπε ο Τραμπ. «Δεν βιάζομαι. … Οι ενδιάμεσες εκλογές δεν έχουν καμία σχέση με τον τρόπο που σκέφτομαι».

Έξι μήνες μετά...

Έξι μήνες αφότου εξαπέλυσε επιθέσεις εναντίον του Ιράν σε συντονισμό με το Ισραήλ και 78 ημέρες πριν από τις εκλογές που θα καθορίσουν αν το κόμμα του θα διατηρήσει τον έλεγχο του Κογκρέσου, ο Τραμπ βρίσκεται αντιμέτωπος με το είδος της ανοιχτής και χωρίς σαφές τέλος σύγκρουσης που υποστήριζε ότι ήταν μοναδικά ικανός να αποτρέψει: μια σύγκρουση χωρίς προφανή στρατιωτική λύση, χωρίς διπλωματική πρόοδο στον ορίζοντα και με αυξανόμενο οικονομικό και πολιτικό κόστος στο εσωτερικό.

Η συνέχιση της αντιπαράθεσης κινδυνεύει να τον αφήσει να προεδρεύει ενός πολέμου που υπονομεύει μία από τις βασικές αρχές της πολιτικής του ταυτότητας.

Ο πόλεμος έχει συμβάλει στη διάβρωση της εμπιστοσύνης των ψηφοφόρων προς τον Τραμπ και ενδέχεται να έχει μεγαλύτερες συνέπειες στις ενδιάμεσες εκλογές, δήλωσε ο Λι Μίρινγκοφ, διευθυντής του Ινστιτούτου Δημόσιας Γνώμης του Πανεπιστημίου Marist.

«Για πολλούς ψηφοφόρους, ο πόλεμος στο Ιράν συνδέεται με την οικονομία. Όταν έκλεισαν τα Στενά, ανέβηκε η τιμή της βενζίνης», είπε ο Μίρινγκοφ. «Το πρόβλημα για τον πρόεδρο Τραμπ και τους Ρεπουμπλικανούς είναι ότι πολλά από όσα αποτέλεσαν τον λόγο για τον οποίο εξελέγη φαίνεται να μην υλοποιούνται. Έτσι, υπάρχει η αίσθηση ότι δεν υπάρχει σαφής λόγος για τον οποίο μπήκαμε στον πόλεμο, ούτε ξεκάθαρη εικόνα για το πώς εξελίσσεται, ούτε ένδειξη για το πώς θα βγούμε από αυτόν. Και αυτό είναι το αντίθετο από αυτό που συνήθως οδηγεί σε καλή πολιτική».

Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε αμέσως σε ερωτήσεις σχετικά με τη λήξη ισχύος του μνημονίου ή τις επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει αυτό στους πολιτικούς στόχους του προέδρου.

Η δημοτικότητα του Τραμπ

Η συνολική δημοτικότητα του Τραμπ έχει επιδεινωθεί καθώς ο πόλεμος παρατείνεται. Ιδιαίτερα αξιοσημείωτο είναι ότι οι δημοσκοπήσεις δείχνουν υποχώρηση της υποστήριξης μεταξύ των Ρεπουμπλικανών, των οποίων η έντονη αφοσίωση αποτέλεσε θεμέλιο της πολιτικής δύναμης του Τραμπ.

Δημοσκόπηση των Economist–YouGov που δημοσιεύθηκε την περασμένη εβδομάδα έδειξε ότι η αποδοχή του Τραμπ μεταξύ των Ρεπουμπλικανών βρίσκεται στο 79%, το χαμηλότερο επίπεδο της δεύτερης θητείας του και 15 μονάδες κάτω από το επίπεδό της λίγο μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο. Το ποσοστό των Ρεπουμπλικανών που δηλώνουν ότι εγκρίνουν απόλυτα την απόδοσή του έχει μειωθεί ακόμη περισσότερο, από 68% σε 48%.

Δημοσκόπηση της Washington Post–Ipsos τον περασμένο μήνα έδειξε νέο χαμηλό, με μόλις 15% των Αμερικανών να δηλώνουν ότι «εγκρίνουν πλήρως» την απόδοση του Τραμπ. Το εύρημα σηματοδότησε την πρώτη φορά που η δημοσκόπηση Post–Ipsos κατέγραψε ότι σημαντικά περισσότεροι από τους μισούς υποστηρικτές του Τραμπ τον υποστηρίζουν μόνο «κάπως», αντί να δηλώνουν έντονη υποστήριξη.

Η πτώση αυτή δεν μπορεί να αποδοθεί αποκλειστικά στον πόλεμο με το Ιράν. Οι ψηφοφόροι έχουν επίσης εκφράσει δυσαρέσκεια για τον πληθωρισμό, τις τιμές της βενζίνης και άλλες πτυχές της προεδρίας Τραμπ. Ωστόσο, τα ζητήματα αυτά έχουν αρχίσει να συνδέονται όλο και περισσότερο μεταξύ τους: ο πόλεμος και η συνεχιζόμενη διακοπή των αποστολών πετρελαίου έχουν συμβάλει στο να μετατραπεί το αδιέξοδο της εξωτερικής πολιτικής του Τραμπ σε οικονομικό και πολιτικό πρόβλημα στο εσωτερικό.

Ο Τραμπ συνεχίζει να επιμένει ότι το τέλος του αδιεξόδου βρίσκεται κοντά. Τη Δευτέρα δήλωσε στο Fox News ότι οι ΗΠΑ διεξάγουν παρασκηνιακές συνομιλίες με τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν (IRGC).

Εκπρόσωπος των IRGC διέψευσε γρήγορα τον ισχυρισμό. Ο ταξίαρχος Χοσεΐν Μοχεμπί δήλωσε στο ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο Tasnim ότι δεν υπάρχουν συνομιλίες μεταξύ αξιωματούχων των Φρουρών της Επανάστασης και των Αμερικανών, απορρίπτοντας τον ισχυρισμό του Τραμπ ως προϊόν «ήττας και απόγνωσης στον πόλεμο».

Ο Άλαν Έιρ, πρώην διπλωμάτης που συμμετείχε στην αμερικανική διαπραγματευτική ομάδα η οποία εξασφάλισε την πυρηνική συμφωνία με το Ιράν το 2015, δήλωσε ότι ο πόλεμος έχει μετατραπεί από στρατιωτική επιχείρηση σε εκστρατεία οικονομικής πίεσης, την οποία οι ΗΠΑ ελπίζουν ότι θα αναγκάσει το Ιράν να συνθηκολογήσει. Ωστόσο, όπως είπε, το οικονομικό πλήγμα θα γίνει αισθητό κυρίως από τον ιρανικό λαό, αντί να οδηγήσει σε αλλαγή της ολοένα και πιο σκληροπυρηνικής κυβέρνησης.

«Οι ΗΠΑ δεν έχουν καλές επιλογές», δήλωσε ο Έιρ, ο οποίος είναι διακεκριμένος διπλωματικός συνεργάτης στο Middle East Institute. «Αυτός ο πόλεμος έχει διαλύσει ένα πολύπλοκο σύστημα. Και δεν πρόκειται να επιστρέψει στην κατάσταση που υπήρχε πριν από τις 28 Φεβρουαρίου».