Πίσω στο 2011, ο Ίλον Μασκ απέρριψε την BYD γελώντας με τα προϊόντα της κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης στο Bloomberg. «Έχετε δει τα αυτοκίνητά τους;» είπε ο Μασκ. «Δεν τα βρίσκω ιδιαίτερα ελκυστικά, η τεχνολογία τους δεν είναι πολύ ισχυρή. Και η BYD ως εταιρεία έχει αρκετά σοβαρά προβλήματα στην εγχώρια αγορά της Κίνας. Νομίζω ότι στο κέντρο της προσοχής τους πρέπει να είναι το πως δεν θα «πεθάνουν στην Κίνα»».

Η BYD φαίνεται να είχε την τελευταία λέξη. Η εταιρεία βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της επιθετικής προώθησης των ηλεκτρικών οχημάτων (EV) στην Κίνα, επεκτείνοντας ραγδαία την εγχώρια αγορά της και ξεπερνώντας την Tesla ως τον μεγαλύτερο κατασκευαστή ηλεκτρικών οχημάτων στον κόσμο σε όρους εσόδων το 2024, σύμφωνα με το CNBC.

Κινέζικες νεοσύστατες εταιρείες όπως η Nio και η Li Auto, μαζί με πιο καθιερωμένους κατασκευαστές αυτοκινήτων, όπως η Geely και η SAIC Motor, είναι επίσης κορυφαίοι κατασκευαστές σε αυτόν τον τομέα. Ο γίγαντας των μπαταριών CATL έχει παράλληλα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην τροφοδοσία αυτών των οχημάτων.

Ο Henner Lehne, αντιπρόεδρος ανταγωνιστικής πληροφορίας, ανάλυσης αγοράς και πρόβλεψης στην S&P Global Mobility, δήλωσε ότι η βιομηχανία ηλεκτρικών οχημάτων της Κίνας έχει γίνει μια «σημαντική δύναμη» στην αναδιαμόρφωση της παγκόσμιας αγοράς αυτοκινήτων.

«Μόλις πριν από μερικά χρόνια, οι εγχώριοι κατασκευαστές αυτοκινήτων στην Κίνα δεν θεωρούνταν πραγματικοί ανταγωνιστές της καθιερωμένης παγκόσμιας αυτοκινητοβιομηχανίας. Αλλά αυτό άλλαξε γρήγορα μέσα σε λίγα μόνο χρόνια», δήλωσε ο Lehne στο CNBC.

«Η BYD παρουσίασε αύξηση περίπου 1 εκατομμυρίου μονάδων ετησίως τα τελευταία τρία χρόνια, σβήνοντας το χαμόγελο από τα πρόσωπα πολλών διευθυντών προϊόντων των παραδοσιακών κατασκευαστών αυτοκινήτων. Και ο ανταγωνισμός δεν περιορίζεται μόνο στην Κίνα», πρόσθεσε.

Πίεση στις παγκόσμιες αγορές

Το 2023 η Κίνα ξεπέρασε την Ιαπωνία ως ο μεγαλύτερος εξαγωγέας οχημάτων στον κόσμο. Οι εγχώριες πωλήσεις αυτοκινήτων αυξήθηκαν τότε σε ρεκόρ 31,4 εκατομμυρίων μονάδων πέρυσι, με τα ολοκαίνουργια ηλεκτρικά αυτοκίνητα να αντιπροσωπεύουν περίπου το 41% του συνόλου των αυτοκινήτων που παρήχθησαν.

Η ανάπτυξη του τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας της Κίνα αποδίδεται στις επιδοτήσεις, τα φορολογικά κίνητρα και μεταξύ 2009 και 2023, στα εκτιμώμενα 230 δισεκατομμύρια δολάρια σε έξοδα ανάπτυξης ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Οι αναλυτές ανέφεραν, επίσης, το χαμηλότερο κόστος εργασίας, το ασθενέστερο γιουάν, τις καινοτόμες τεχνολογικές εξελίξεις και την ισχυρή αλυσίδα εφοδιασμού μπαταριών μεταξύ των βασικών πλεονεκτημάτων του Πεκίνου.

Η άνοδος της Κίνας έχει οδηγήσει από τότε σε ρυθμιστικό έλεγχο στις δυτικές αγορές, εν μέσω καταγγελιών για αντιανταγωνιστικές πρακτικές. Τόσο οι ΗΠΑ όσο και η Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν επιβάλει δασμούς στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα κινεζικής κατασκευής για να προστατεύσουν τις παραδοσιακά κυρίαρχες αμερικανικές και ευρωπαϊκές μάρκες.

Ο Michael Dunne, Διευθύνων Σύμβουλος της Dunne Insights και ερευνητής της κινεζικής αγοράς αυτοκινήτων, δήλωσε ότι αναμένει η Κίνα να εδραιώσει την κυριαρχία της στην κατασκευή αυτοκινήτων, «όπως έχει κάνει τα τελευταία χρόνια με τους ηλιακούς συλλέκτες, τη ναυπηγική, τα drones και το χάλυβα».

Ο Dunne δήλωσε ότι αναμένει η Κίνα να κατασκευάζει 36 εκατομμύρια οχήματα ετησίως έως το 2030, ή αλλιώς τέσσερα στα δέκα αυτοκίνητα που θα κατασκευάζονται παγκοσμίως εκείνη την περίοδο. Προβλέπει, επίσης, ότι το Πεκίνο θα εξάγει περίπου 9 εκατομμύρια οχήματα ετησίως, από μόλις 1 εκατομμύριο το 2020.

«Χώρες με μικρότερες μεταποιητικές βιομηχανίες, όπως η Ταϊλάνδη, η Νότια Αφρική και η Ισπανία, αισθάνονται ήδη την πίεση από τις κινεζικές εισαγωγές», δήλωσε ο Dunne.

Διεθνής ανταγωνισμός και προβλέψεις

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, για παράδειγμα, οι πωλήσεις κινεζικών ηλεκτρικών αυτοκινήτων έχουν εκτοξευθεί. Οι κινεζικές μάρκες αυτοκινήτων αντιπροσώπευαν περίπου το 10% όλων των πωλήσεων καινούριων αυτοκινήτων τον Ιούνιο, σημειώνοντας σημαντική αύξηση σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Οι κινεζικές μάρκες ηλεκτρικών αυτοκινήτων έχουν, επίσης, εισχωρήσει γρήγορα στη Νορβηγία. Από την πρώτη παράδοση ενός αυτοκινήτου MG στη σκανδιναβική χώρα τον Ιανουάριο του 2020, οι κινεζικές μάρκες ηλεκτρικών αυτοκινήτων έχουν κατακτήσει συνολικό μερίδιο αγοράς περίπου 10%.

Η Rella Suskin, αναλύτρια μετοχών στη Morningstar, δήλωσε ότι η αυξανόμενη ανταγωνιστικότητα των κινεζικών οχημάτων σε πολλά μέρη του κόσμου είναι μόνο η αρχή.

«Η αγορά στην Κίνα είναι τόσο κορεσμένη που πρέπει να στραφούν αλλού. Και βρισκόμαστε σε ένα σημείο όπου οι εξαγωγές προς τον υπόλοιπο κόσμο μόλις αρχίζουν. Δεν έχουμε δει ακόμη την αρχή», δήλωσε η Suskin.

Ωστόσο, η κατάσταση για τους κινεζικούς κατασκευαστές ηλεκτρικών οχημάτων δεν είναι τόσο ρόδινη στην εγχώρια αγορά. Αναλυτές δήλωσαν στο CNBC ότι αναμένουν αναταραχές στον κλάδο σε σύντομο χρονικό διάστημα, με πολλές νεοσύστατες επιχειρήσεις να αγωνίζονται να αποκομίσουν κέρδη σε έναν ολοένα και πιο ανταγωνιστικό τομέα.

Η αντίδραση της Ευρώπης

Η Sigrid de Vries, γενική διευθύντρια της Ευρωπαϊκής Ένωσης Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (ACEA), χαρακτήρισε την Κίνα ως «σκληρό ανταγωνιστή» στην παγκόσμια αγορά.

«Πιστεύω ότι και εμείς, ως ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία, έχουμε μια παράδοση ως ισχυροί ανταγωνιστές. Επομένως, σίγουρα δεν θα ήθελα να εγκαταλείψω τους ευρωπαίους παίκτες, ή τους Ιάπωνες, τους Κορεάτες ή τους Αμερικανούς για αυτό το θέμα».

Η ACEA έχει καλέσει επανειλημμένα την ΕΕ να λάβει μέτρα για να διασφαλίσει την ανταγωνιστικότητα της Ένωσης στην πορεία προς την πλήρη ηλεκτροκίνηση.

Για να βοηθήσει τους ευρωπαίους κατασκευαστές αυτοκινήτων να ανταγωνιστούν τους Κινέζους κατασκευαστές ηλεκτρικών αυτοκινήτων, η de Vries της ACEA δήλωσε ότι η εξισορρόπηση των πολιτικών όρων ανταγωνισμού θα έκανε μια σημαντική διαφορά.

«Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι μέρος αυτής της εξισορρόπησης, όσον αφορά στην ΕΕ, θα μπορούσε να επιτευχθεί με τους δικούς της όρους. Πρόκειται για το κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο αυξάνει το κόστος και καταστέλλει την καινοτομία, αντί να απελευθερώνει το επιχειρηματικό πνεύμα», δήλωσε η de Vries.

Η de Vries πρόσθεσε ότι, ενώ η Ευρώπη δεν θα είναι σε θέση να επηρεάσει ουσιαστικά την Κίνα ή τις ΗΠΑ, το κανονιστικό πλαίσιο της Ένωσης θα μπορούσε να προσαρμοστεί ώστε «να προσπαθήσει να δημιουργήσει το καλύτερο δυνατό περιβάλλον για την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας στην Ευρώπη».