Τα κράτη μέλη της ΕΕ και οι αγγλοσαξονικές χώρες με τις ΗΠΑ ήταν και πάλι οι βασικοί μας πελάτες. Ωστόσο με τις προκλήσεις να είναι μπροστά αναγκαία είναι η προσέγγιση νέων εναλλακτικών αγορών.
Οι εισπράξεις
Αναλυτικά, με βάση την ΤτΕ την περίοδο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2025, οι ταξιδιωτικές εισπράξεις κατέγραψαν άνοδο κατά 8,9% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 και διαμορφώθηκαν στα 22,385 δισεκατ. ευρώ.
Όπως αναφέρεται, η εξέλιξη αυτή οφείλεται στην αύξηση τόσο των εισπράξεων από κατοίκους των χωρών της ΕΕ-27 κατά 5,8%, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 12,122 δισεκατ. ευρώ, όσο και των εισπράξεων από κατοίκους των λοιπών χωρών κατά 12,2%, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 9,112 δισεκατ. ευρώ. Αναλυτικότερα, οι εισπράξεις από κατοίκους των χωρών της ζώνης του ευρώ διαμορφώθηκαν στα 9.404,2 εκατ. ευρώ, ενισχυμένες κατά 3,7%, ενώ οι εισπράξεις από κατοίκους των χωρών της ΕΕ-27 εκτός της ζώνης του ευρώ αυξήθηκαν κατά 13,5% και διαμορφώθηκαν στα 2ν718 δισεκατ. ευρώ.
Ειδικότερα, οι εισπράξεις από τη Γερμανία κατέγραψαν άνοδο κατά 0,5% και διαμορφώθηκαν στα 3,610 δισεκατ. ευρώ, όπως και οι εισπράξεις από τη Γαλλία, οι οποίες αυξήθηκαν κατά 5,3% στα 1,285 δισεκατ. ευρώ. Ενισχυμένες κατά 8,1% ήταν και οι εισπράξεις από την Ιταλία, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 1,274 δισεκατ. ευρώ.
Από τις λοιπές χώρες, άνοδο κατά 15,1% σημείωσαν οι εισπράξεις από το Ηνωμένο Βασίλειο, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 3,551 δισεκατ. ευρώ, ενώ οι εισπράξεις από τις ΗΠΑ αυξήθηκαν στα 1,543 δισεκατ. ευρώ, ενισχυμένες κατά 8,4%. Τέλος, οι εισπράξεις από τη Ρωσία αυξήθηκαν στα 22,6 εκατ. ευρώ.
Την ίδια ώρα την περίοδο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2025, το ταξιδιωτικό ισοζύγιο εμφάνισε πλεόνασμα 19,474 δισεκατ. ευρώ, έναντι πλεονάσματος 18,241 δισεκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2024.
Αύξηση κατά 1,831 δισεκατ. ευρώ ή 8,9% παρουσίασαν οι ταξιδιωτικές εισπράξεις, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 22,385 δισεκατ. ευρώ, ενώ αύξηση κατά 598,3 εκατ. ευρώ ή 25,9% παρατηρήθηκε και στις ταξιδιωτικές πληρωμές, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 2.911,6 εκατ. ευρώ.
Με βάση την ΤτΕ, η άνοδος των ταξιδιωτικών εισπράξεων προήλθε από την αύξηση της εισερχόμενης ταξιδιωτικής κίνησης κατά 4,4%, αλλά και της μέσης δαπάνης ανά ταξίδι κατά 3,9%. Οι καθαρές εισπράξεις από την παροχή ταξιδιωτικών υπηρεσιών αντιστάθμισαν κατά 70,9% το έλλειμμα του ισοζυγίου αγαθών και συνέβαλαν κατά 89,8% στο σύνολο των καθαρών εισπράξεων από υπηρεσίες.
Νέο ρεκόρ
Στο μεταξύ, σύμφωνα με το νέο τεύχος της σειράς μελετών «Τάσεις του Επιχειρείν» της Διεύθυνσης Οικονομικής Ανάλυσης της Εθνικής Τράπεζας, καθώς ο ελληνικός τουρισμός οδεύει προς ένα ακόμα ιστορικό υψηλό επίπεδο αφίξεων, προσελκύοντας περισσότερους από 37 εκ τουρίστες το 2025, το ενδιαφέρον μετατοπίζεται στις κινητήριες δυνάμεις της ανόδου και στα περιθώρια συνέχειάς της.
Όπως αναφέρει η μελέτη, η πορεία της τελευταίας δεκαετίας ήταν συνδυασμός (i) της ανοδικής διεθνούς ζήτησης και (ii) της ουσιαστικής ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας της χώρας. Σε ένα περιβάλλον εντεινόμενου ανταγωνισμού και μεταβαλλόμενων προτιμήσεων, η πρόκληση μετατοπίζεται πλέον στην ταχύτερη προσαρμογή, με έμφαση στις μακρινές αγορές, στους εναλλακτικούς προορισμούς και στις επαρκείς υποδομές.
Συγκεκριμένα, με βάση την ανάλυση, της ΤτΕ, αν και η σεισμική δραστηριότητα στην Σαντορίνη λειτούργησε συσταλτικά για το 1 ο εξάμηνο του 2025 (+0,6%), η δυναμική του κλάδου επιβεβαίωσε την ισχυρή διαρθρωτική της τάση με μια κάθετη άνοδο στο 2ο εξάμηνο του έτους (+7%).
Το 2026
Αξιοσημείωτο είναι ότι η δυναμική αυτή δε δείχνει σημεία εξάντλησης, καθώς οι αεροπορικές κρατήσεις για το 1 ο τρίμηνο του 2026 κινούνται 10% υψηλότερα από την αντίστοιχη περίοδο του 2025. Με τον ελληνικό τουρισμό να καταγράφει συνεχή ρεκόρ αφίξεων από τα μέσα της προηγούμενης 10ετίας (εξαιρώντας την πανδημία), το κρίσιμο ερώτημα είναι κατά πόσο αποτελεί πραγματική επιτυχία της χώρας και κατά πόσο αντανακλά τη μεγέθυνση της παγκόσμιας τουριστικής αγοράς.
Τα δεδομένα δίνουν ξεκάθαρη απάντηση: Η αύξηση των διεθνών αφίξεων στην Ελλάδα κατά περίπου 13 εκ την τελευταία δεκαετία δεν οφείλεται σε έναν μόνο παράγοντα:
-Περίπου το 40% της ανόδου προήλθε από τη συνολική μεγέθυνση της παγκόσμιας τουριστικής αγοράς (+25% στη δεκαετία), η οποία δημιούργησε ευνοϊκές συνθήκες για όλους τους προορισμούς.
-Ένα επιπλέον 20% συνδέεται με τη μετατόπιση της διεθνούς ζήτησης προς την «γειτονιά» μας (την ευρύτερη περιοχή ΕυρώπηςΜεσογείου), η οποία ενίσχυσε τη θέση της στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη (από 45% σε 49%).
-Το υπόλοιπο 40%, ωστόσο, αποτελεί καθαρό κέρδος της Ελλάδας, καθώς αντανακλά την ενίσχυση του μεριδίου της έναντι των άμεσων ανταγωνιστών μέσα στη «γειτονιά» μας.
Με άλλα λόγια, η ελληνική άνοδος αποτελεί συνδυαστικό αποτέλεσμα των ευνοϊκών διεθνών τάσεων και της βελτίωσης της ανταγωνιστικής της θέσης – με την Ελλάδα να κατατάσσεται στην πρώτη 5αδα των χωρών της περιφέρειας με το μεγαλύτερο κέρδος μεριδίου την τελευταία 10ετία.
Έτσι το μερίδιό μας στον παγκόσμιο τουρισμό αγγίζει το 2,5% το 2025 (από 2% το 2016) – δηλαδή, 25 φορές μεγαλύτερο από το μερίδιό μας στην παγκόσμια έκταση (0,1%).
Το στοίχημα και οι εναλλακτικές αγορές
Με βάση την ανάλυση της ΤτΕ, «το επόμενο ερώτημα είναι τι θα απαιτηθεί από εδώ και πέρα ώστε η επιτυχία της χώρας μας να έχει συνέχεια. Σε μια ανταγωνιστική τουριστική γειτονιά και με νέες τάσεις ζήτησης να αναδύονται, κερδισμένοι θα είναι όσοι καταφέρουν να ανταποκριθούν με ταχύτητα και αποτελεσματικότητα».
Όπως αναφέρει η Ενδιάμεση Έκθεση της ΤτΕ για τη νομισματική πολιτική, ο εισερχόμενος τουρισμός διατήρησε τη δυναμική του κατά το πρώτο εννεάμηνο του 2025.
Έτσι, οι ταξιδιωτικές εισπράξεις (συμπεριλαμβανομένης της κρουαζιέρας) ανήλθαν σε 20,1 δισεκ. ευρώ, αυξημένες κατά 9% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024 (18,5 δισεκ. ευρώ), ενώ οι αφίξεις μη κατοίκων διαμορφώθηκαν σε 31,6 εκατομμύρια, σημειώνοντας άνοδο κατά 4,0% σε ετήσια βάση.
Ιδιαίτερη συμβολή στα θετικά αποτελέσματα του τουριστικού κλάδου έχει και η οικονομία διαμοιρασμού. Συγκεκριμένα, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2025 οι διανυκτερεύσεις αλλοδαπών σε καταλύματα που διατίθενται από διαδικτυακές πλατφόρμες μέσω της οικονομίας διαμοιρασμού υπερέβησαν τις αντίστοιχες διανυκτερεύσεις του 2024 κατά 18%.
Όπως, δε αναφέρεται, οι προοπτικές για την πορεία του ελληνικού τουρισμού τους επόμενους μήνες παραμένουν θετικές. Η ελκυστικότητα της Ελλάδος για τους διεθνείς ταξιδιώτες υπερβαίνει τον ευρωπαϊκό μέσο όρο για τα μακρινά ταξίδια αυτό το φθινόπωρο.
Για το διάστημα από το Σεπτέμβριο έως το Δεκέμβριο του 2025, η Ελλάδα αντιπροσωπεύει κατά μέσο όρο το 14% των προτιμήσεων σε όλες τις αγορές (έναντι 12% πέρυσι), επιβεβαιώνοντας τη σταθερή αυξητική τάση του ελληνικού τουρισμού.
Επιπλέον, η επιβατική κίνηση τόσο στο αεροδρόμιο της Αθήνας όσο και στα περιφερειακά αεροδρόμια παραμένει σε ανοδική τροχιά. Αναλυτικά, οι διεθνείς αφίξεις στο αεροδρόμιο της Αθήνας ανήλθαν σε 22,7 εκατομμύρια το πρώτο ενδεκάμηνο του 2025, σημειώνοντας αύξηση κατά 8,5% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024.
Στα περιφερειακά αεροδρόμια, οι διεθνείς επιβάτες αυξήθηκαν κατά 3,6% σε ετήσια βάση έως τα τέλη Νοεμβρίου. Η διεθνής επιβατική κίνηση στο αεροδρόμιο της Αθήνας κατέγραψε ετήσια άνοδο κατά 11,5% το Νοέμβριο, ενώ στα περιφερειακά αεροδρόμια κατά 9,6%.
Παρά τις θετικές εξελίξεις, ο ελληνικός τουρισμός αναμένεται να αντιμετωπίσει σημαντικές προκλήσεις μεσοπρόθεσμα, κυρίως σε ό,τι αφορά την πράσινη μετάβαση, τον ψηφιακό μετασχηματισμό και την ενίσχυση της βιωσιμότητας του τομέα.
Η αξιοποίηση των πόρων του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) είναι κρίσιμη για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού τουριστικού προϊόντος. Το Σχέδιο “Ελλάδα 2.0” περιλαμβάνει έργα υποδομών που στοχεύουν στην αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος, την ανάδειξη νέων προορισμών και την επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου.
Σύμφωνα με δύο πρόσφατες μελέτες του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων (ΙΤΕΠ), τα ελληνικά ξενοδοχεία στρέφονται σταδιακά προς ένα πιο βιώσιμο μοντέλο λειτουργίας, με αυξανόμενο βαθμό ενσωμάτωσης νέων τεχνολογιών.
Από το σύνολο των επενδύσεων ύψους περίπου 1 δισεκ. ευρώ που πραγματοποιήθηκαν το 2024, ποσοστό της τάξεως του 20% κατευθύνθηκε σε δράσεις που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα. Οι επενδύσεις αυτές προήλθαν κυρίως από μεγάλες και υψηλής κατηγορίας ξενοδοχειακές μονάδες, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη ενίσχυσης των κινήτρων προς τις μικρότερες επιχειρήσεις του κλάδου.
Παράλληλα, το 34% των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων κάνει ήδη χρήση εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, ενώ ένα επιπλέον 10% δηλώνει πρόθεση να τις υιοθετήσει στο άμεσο μέλλον. Τέλος, ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ο κλάδος της φιλοξενίας είναι η έλλειψη κατάλληλου ανθρώπινου δυναμικού.
Ειδικότερα, το πρώτο εξάμηνο του 2025 οι δραστηριότητες παροχής καταλύματος και εστίασης συγκαταλέγονται μεταξύ των κλάδων με τα υψηλότερα ποσοστά κενών θέσεων εργασίας.
