Ο ισχυρός CEO της JPMorgan ανέβηκε στη σκηνή του Reagan National Defense Forum εκφράζοντας τη δυσαρέσκειά του για τη δυσκολία του επιχειρείν στη Γηραιά Ήπειρο και επισημαίνοντας ορισμένους γνώριμους ενόχους: μπλεγμένη γραφειοκρατία, πολιτική κατακερματισμό και μια ανολοκλήρωτη ενιαία αγορά χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών.
Η ολοκλήρωση της (πολύ συζητημένης και επί χρόνια στάσιμης) Ένωσης Κεφαλαιαγορών — πλέον γνωστής ως «ένωση αποταμίευσης και επενδύσεων» — θεωρείται ευρέως ως από τον πιο εύκολο στόχο στις προσπάθειες της Ευρώπης να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά της σε ένα ολοένα πιο εχθρικό παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον.
Ανάμεσα στα πολλά προβλήματα της περιοχής, αυτό είναι που έχει βάλει στο μικροσκόπιο η Μαρία Λουΐς Αλμπουκέρκε. Την περασμένη εβδομάδα, η Επίτροπος της ΕΕ για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες παρουσίασε ένα πακέτο για την πλήρη ενοποίηση των χρηματοπιστωτικών αγορών του μπλοκ, που περιλαμβάνει σχέδια για μεταφορά περισσότερων εποπτικών και εκτελεστικών αρμοδιοτήτων στον ευρωπαϊκό ρυθμιστή.
Μιλώντας στο Bloomberg την Παρασκευή (9/12), η Πορτογαλίδα αξιωματούχος έθεσε ξεκάθαρα το διακύβευμα: «Μικροβελτιώσεις δεν θα φέρουν τα αποτελέσματα που χρειαζόμαστε. Δεν είναι κάτι που μπορούμε να διορθώσουμε με μικρές προσαρμογές — απαιτεί μια θεμελιώδη αναμόρφωση ολόκληρου του χώρου, και αυτό ακριβώς προτείνουμε».
Η Αλμπουκέρε πιέστηκε για ένα σαφέστερο χρονοδιάγραμμα (οι αγορές περιμένουν ήδη πάνω από μια δεκαετία για πρόοδο στην Ένωση Κεφαλαιαγορών). «Θα πρέπει να προχωρήσουμε ώστε αυτό το πακέτο να συζητηθεί και να εγκριθεί το συντομότερο δυνατό», είπε. «Ιδανικά, αν μπορούσαμε να αρχίσουμε την εφαρμογή του μέχρι το 2027, θα ήταν πραγματικά εξαιρετικό».
Ο διάβολος, όπως πάντα, κρύβεται στις λεπτομέρειες. Πρωτίστως: πού θα κατοχυρωθούν οι πανευρωπαϊκές εποπτικές αρμοδιότητες.
Υπάρχει όμως κι άλλο πρόβλημα. Οι ευρωπαϊκές τράπεζες είναι απλώς πολύ μικρές. Ακόμη κι αν η Αλμπουκέρκε καταφέρει να ολοκληρώσει την Ένωση Κεφαλαιαγορών — δημιουργώντας ουσιαστικά έναν υπερ-αυτοκινητόδρομο για τις ροές κεφαλαίων στην Ευρώπη — χρειάζονται τράπεζες με τις απαραίτητες δυνατότητες για να τον αξιοποιήσουν. Κι αυτό προϋποθέτει συγκέντρωση (consolidation).
Βέβαια, ο δείκτης Europe Stoxx 600 Banking έχει ενισχυθεί σχεδόν 60% τον τελευταίο χρόνο, ενώ ο αμερικανικός KBW Bank index μόλις 20%.
Ωστόσο, ο ενθουσιασμός στον ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό τομέα δεν κατάφερε να καλλιεργήσει τη συγκέντρωση που η Αλμπουκέρκε θεωρεί αναγκαία για να καλυφθούν οι ανάγκες της ηπείρου — παρά τις επίμονες προσπάθειες του CEO της UniCredit, Αντρέα Όρτσελ, να καταπιεί την Commerzbank.
Το μήνυμά της προς τις εθνικές αρχές που εμποδίζουν τις διασυνοριακές συγχωνεύσεις ήταν απλό: «Βγείτε από τη μέση και αφήστε την αγορά να οδηγήσει τη συγκέντρωση».
Η ειρωνεία, κατά την Αλμπουκέρκε, είναι ότι ο μεγάλος κερδισμένος από όλο αυτό μάλλον θα είναι ο Jamie Dimon. Η JPMorgan διαθέτει συντριπτικά μεγαλύτερους πόρους για να πλοηγηθεί στο περίπλοκο ευρωπαϊκό τραπεζικό τοπίο σε σχέση με τις εγχώριες τράπεζες. Και δεν υπάρχουν πολλά που να δείχνουν ότι αυτό θα αλλάξει ουσιαστικά σύντομα.
