«Ο στόχος είναι η Ευρώπη να αναλάβει τη συμβατική άμυνα της ευρωπαϊκής ηπείρου. Δεν αποχωρούμε· απλώς θα κάνουμε λιγότερα», δήλωσε ο πρέσβης Μάθιου Γουίτακερ, αναφερόμενος στον ρόλο των ΗΠΑ στην ευρωπαϊκή άμυνα και ασφάλεια, ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ που πραγματοποιείται αυτή την εβδομάδα στην Άγκυρα.
Σύμφωνα με το CNBC, ο Γουίτακερ χαρακτήρισε τις σημερινές διαφωνίες γύρω από τις αμυντικές δαπάνες των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων ως «αναπτυξιακές δυσκολίες».
«Πρόκειται απλώς για προκλήσεις που έχουμε αντιμετωπίσει και στο παρελθόν», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι οι αμυντικές δαπάνες των ευρωπαϊκών χωρών παραμένουν άνισες. Αναφέρθηκε μάλιστα στις χώρες που εξακολουθούν να υστερούν, λέγοντας ότι θα πρέπει να δεσμευτούν σε σταδιακή αύξηση των δαπανών τους μέσα στην επόμενη δεκαετία.
«ΝΑΤΟ 3.0»: Οι αμυντικές δαπάνες και η δοκιμασία Τραμπ
Κατά την περσινή Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Χάγη, οι σύμμαχοι συμφώνησαν να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035, εκ των οποίων το 3,5% θα αφορά βασικές στρατιωτικές δαπάνες.
Η συμφωνία θεωρήθηκε σημαντική επιτυχία για τη διατλαντική συμμαχία, έπειτα από χρόνια πιέσεων της Ουάσιγκτον προς τους Ευρωπαίους συμμάχους.
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, έχει τονίσει ότι το ζητούμενο πλέον είναι «να μετατραπούν οι δεσμεύσεις των συμμάχων σε απτά αποτελέσματα», καθώς οι ηγέτες συναντώνται στην Άγκυρα την Τρίτη και την Τετάρτη.
Αναλυτές εκτιμούν ότι στο επίκεντρο της Συνόδου θα βρεθεί η «ανακατανομή των βαρών», με τους συμμάχους να εξετάζουν πώς θα οργανωθεί η ευρωπαϊκή άμυνα χωρίς οι Ηνωμένες Πολιτείες να διατηρούν τον πρωταγωνιστικό ρόλο.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται μετά την ανακοίνωση του υπουργού Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, τον Ιούνιο, ότι θα επανεξεταστεί η παρουσία των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, προειδοποιώντας πως οι σύμμαχοι που δεν τηρούν τις δεσμεύσεις τους για τις αμυντικές δαπάνες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν συνέπειες.
Από την πλευρά του, ο Ρούτε δήλωσε τη Δευτέρα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «φέρνουν το ΝΑΤΟ πιο κοντά» και χαρακτήρισε «σοφή» την τακτική επανεξέταση των αμυντικών δαπανών.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι οι σύμμαχοι πρέπει να μετατρέψουν την οικονομική τους ισχύ σε πραγματικές στρατιωτικές δυνατότητες, να ξεπεράσουν τον κατακερματισμό της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας και να περιορίσουν τη γραφειοκρατία. Όπως είπε, στη διάρκεια της Συνόδου αναμένεται να ανακοινωθούν νέα αμυντικά συμβόλαια συνολικής αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων.
Ο Γουίτακερ ξεχώρισε τη Γερμανία, την Πολωνία, τις χώρες της Βαλτικής και τη Δανία ως κράτη που αντιμετωπίζουν με ρεαλισμό τις προκλήσεις ασφαλείας.
Οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες έχουν αυξήσει σημαντικά τις αμυντικές τους δαπάνες τα τελευταία χρόνια, έπειτα από δεκαετίες κατά τις οποίες βασίζονταν στις αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας. Ωστόσο, ορισμένες, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία, βρίσκονται αντιμέτωπες με πιο δύσκολες δημοσιονομικές ισορροπίες και περιορισμούς.
«Το ΝΑΤΟ και οι σύμμαχοί μας είχαν επαναπαυθεί», κατέληξε ο Γουίτακερ. «Το αναζωογονήσαμε και τώρα βλέπουμε πώς εξελίσσεται αυτή η διαδικασία».
