Η μεταστροφή από την εποχή της κρίσης χρέους της Ευρωζώνης αποδίδεται στην ισχυρότερη των προσδοκιών ανάπτυξη των χωρών του ευρωπαϊκού Νότου και στη μεγαλύτερη πολιτική βούληση για δημοσιονομική αλληλεγγύη εντός της Ένωσης, σύμφωνα με διαχειριστές ομολογιακών κεφαλαίων.
Η Ιταλία δανείζεται πλέον με επιτόκιο μόλις 0,9% υψηλότερο από τη Γερμανία για δεκαετή ομόλογα – απόκλιση σχεδόν στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 15 ετών. Η Ισπανία δανείζεται φθηνότερα από τη Γαλλία, με spread κάτω του 0,6%, παρά το ότι η τελευταία είναι η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης.
Σχέδιο 1 τρισ. ευρώ στη Γερμανία μειώνει τα spreads στην Ευρωζώνη
Ανοδικά κινούνται οι αποδόσεις των γερμανικών ομολόγων, καθώς οι αγορές προεξοφλούν το σχέδιο του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτζ για ένα ιστορικό πρόγραμμα δαπανών ύψους 1 τρισεκατομμυρίου ευρώ για άμυνα και υποδομές. Η εξέλιξη αυτή περιορίζει και τα spreads έναντι των χωρών του Νότου.
Στην κορύφωση της κρίσης χρέους, οι αποδόσεις των «περιφερειακών» οικονομιών της Ευρωζώνης είχαν εκτοξευθεί λόγω φόβων για χρεοκοπία ή ακόμα και διάλυση του ευρώ. Σήμερα, σύμφωνα με τον αναλυτή κρατικού χρέους της Pimco, Νίκολα Μάι, «ο βασικός λόγος ύπαρξης των spreads, που είναι ο κίνδυνος χρεοκοπίας ή διάλυσης, έχει υποχωρήσει σημαντικά». Ο ίδιος εκτιμά ότι αυτή η τάση σύγκλισης θα συνεχιστεί.
Το «ελληνικό φαινόμενο»
Η Ελλάδα, η οποία υπήρξε το επίκεντρο της κρίσης και οδηγήθηκε σε διαδοχικά πακέτα διάσωσης, βλέπει πλέον τα spreads να περιορίζονται στις 0,7 ποσοστιαίες μονάδες. «Η άνοδος είναι αδιάκοπη», σημειώνει χαρακτηριστικά ο Φρέιζερ Λάντι, επικεφαλής σταθερού εισοδήματος της Aviva Investors.
Παρά τις διεθνείς ανησυχίες για τα υψηλά επίπεδα δημόσιου χρέους, οι επενδυτές συνεχίζουν να «φορτώνουν» τα χαρτοφυλάκιά τους με ομόλογα του ευρωπαϊκού Νότου. Πίσω από αυτή την εμπιστοσύνη βρίσκονται η μακροπρόθεσμη βελτίωση των δημόσιων οικονομικών στις χώρες αυτές και η ισχυρή μεταπανδημική τουριστική ανάκαμψη.
Η Ισπανία παρουσίασε το 2024 ταχύτερη ανάπτυξη από τις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωζώνης. Η Ιταλία διατηρεί πιο σταθερά δημοσιονομικά μεγέθη από ό,τι ανέμεναν οι αγορές, ενώ η Ελλάδα συνεχίζει την ανοδική της πορεία, έχοντας ανακτήσει επενδυτική βαθμίδα ήδη από το 2023.
Ο κοινός ευρωπαϊκός δανεισμός στη διάρκεια της πανδημίας και η προοπτική περαιτέρω ενοποίησης έχουν ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών στη βιωσιμότητα του ευρωπαϊκού χρέους. Παράλληλα, κερδίζει έδαφος η συζήτηση για την έκδοση νέων κοινών ομολόγων ώστε να χρηματοδοτηθούν οι αυξημένες αμυντικές δαπάνες, αν και οι απόψεις των κρατών-μελών παραμένουν διχασμένες.
Πώς επηρέασε η πολιτική Τραμπ αυτήν τη μεταστροφή
Η συνεχώς μεταβαλλόμενη πολιτική του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, ώθησε τους νέους αγοραστές στα ομόλογα του ευρωπαϊκού Νότου, μέσα σε ένα περιβάλλον υψηλότερων αποδόσεων.
«Το νέο περιβάλλον υψηλών αποδόσεων δημιουργεί «φρέσκια» ζήτηση για περιφερειακά ευρωπαϊκά ομόλογα, ιδίως τώρα που τα αμερικανικά, τα γερμανικά και τα βρετανικά ομόλογα είναι εξαιρετικά ευμετάβλητα λόγω ανησυχιών για υπερβάλλουσα προσφορά», εξηγεί ο Νικ Χέις, επικεφαλής επενδύσεων σταθερού εισοδήματος στην Axa Investment Managers.
Επιφυλάξεις για τη βιωσιμότητα του χρέους των τριών χωρών
Παρά την αισιοδοξία, αρκετοί επενδυτές υπογραμμίζουν ότι τα υψηλά επίπεδα χρέους –άνω ή κοντά στο 100% του ΑΕΠ σε Ιταλία, Ελλάδα και Ισπανία– ενδέχεται να επαναφέρουν ανησυχίες στο μέλλον, σύμφωνα με τους FT.
Όπως σχολιάζει ο Γκόρντον Σάνον, διαχειριστής κεφαλαίων της TwentyFour Asset Management, «είναι αφελές να πιστεύουμε πως οι πιο χρεωμένες χώρες είναι το κατάλληλο καταφύγιο ενόψει μιας περιόδου αυξανόμενης δημοσιονομικής πίεσης».
