Επισημαίνεται ότι η απόφαση για τον τερματισμό των αποκλεισμών ελήφθη μετά τις σημερινές ανακοινώσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία γνωστοποίησε την πρόθεσή της να προχωρήσει σε νέα στρατηγική για το καθεστώς θεωρήσεων εισόδου (βίζες), με στόχο την αντιμετώπιση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι επαγγελματίες οδηγοί από τρίτες χώρες.

Από την περασμένη Δευτέρα, ενώσεις μεταφορέων από τέσσερις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων -Σερβία, Βόρεια Μακεδονία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη και Μαυροβούνιο- είχαν προχωρήσει σε μπλόκα στις συνοριακές διελεύσεις τόσο προς κράτη της ζώνης Σένγκεν όσο και προς γειτονικές χώρες εκτός αυτής.

Οι κινητοποιήσεις αφορούσαν αποκλειστικά τη διέλευση φορτηγών οχημάτων, χωρίς να επηρεάζονται τα επιβατικά αυτοκίνητα και τα λεωφορεία.

Οι οδηγοί φορτηγών των τεσσάρων χωρών ζητούν να εξαιρεθούν από τον κανονισμό που περιορίζει τη μέγιστη παραμονή στη ζώνη Σένγκεν σε 90 ημέρες ανά εξάμηνο. Όπως επισημαίνουν, οι επαγγελματίες οδηγοί δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως τουρίστες, καθώς η παρουσία τους στις χώρες της ΕΕ συνδέεται αποκλειστικά με την εργασία τους.

Από τη Δευτέρα, τα σύνορα της Βόρειας Μακεδονίας με την Ελλάδα παρέμεναν κλειστά για τη διέλευση φορτηγών και στις τρεις συνοριακές διαβάσεις μεταξύ των δύο χωρών —Εύζωνοι, Δοϊράνη και Νίκη Φλώρινας.

Οι διαμαρτυρίες των οδηγών σχετίζονται και με την εφαρμογή του νέου Ηλεκτρονικού Συστήματος Εισόδου-Εξόδου της ΕΕ (EES), το οποίο καταγράφει τις μετακινήσεις υπηκόων τρίτων χωρών μέσω βιομετρικών δεδομένων, αντικαθιστώντας τη σφράγιση διαβατηρίων. Το σύστημα εφαρμόζεται σταδιακά από τις 12 Οκτωβρίου 2025 και αναμένεται να τεθεί σε πλήρη λειτουργία στις 10 Απριλίου 2026.

Παρότι ο κανονισμός των 90 ημερών ισχύει εδώ και χρόνια, στην πράξη παραβιαζόταν συχνά από οδηγούς φορτηγών τρίτων χωρών, με την ανοχή των αρχών σε κράτη της ζώνης Σένγκεν, καθώς οι ημέρες παραμονής σπάνια υπολογίζονταν με ακρίβεια βάσει των σφραγίδων στα διαβατήρια. Με την ενεργοποίηση του νέου ηλεκτρονικού συστήματος, τέτοιες παραβάσεις εντοπίζονται πλέον άμεσα.