Σύμφωνα με το Politico, η Μαδρίτη επανέφερε το Σάββατο (8/8) τους συνοριακούς ελέγχους σε πλοία και πτήσεις που φτάνουν στην Ισπανία από ιταλικά λιμάνια και αεροδρόμια, αναστέλλοντας στην πράξη την ελεύθερη μετακίνηση μεταξύ των δύο χωρών. Η ισπανική κυβέρνηση υποστήριξε ότι το μέτρο είναι αναγκαίο για την προστασία των πολιτών της από «τη συνεχιζόμενη πίεση της παράτυπης μετανάστευσης» που αντιμετωπίζει η Ιταλία.

Πρόκειται για σαφή απάντηση στους ελέγχους που έχει επιβάλει η Ρώμη από την 1η Αυγούστου σε ταξιδιώτες που φτάνουν από την Ισπανία. Η ιταλική κυβέρνηση προχώρησε στο μέτρο μετά τη μαζική άφιξη μεταναστών στη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα στη Βόρεια Αφρική, εκφράζοντας φόβους ότι κάποιοι από αυτούς θα μπορούσαν να περάσουν το Στενό του Γιβραλτάρ και, αξιοποιώντας τη ζώνη ελεύθερης μετακίνησης Σένγκεν, να συνεχίσουν το ταξίδι τους προς την Ιταλία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Η Μαδρίτη απέρριψε κατηγορηματικά αυτή την εκδοχή, επισημαίνοντας ότι οι μετανάστες δεν μπορούν να εγκαταλείψουν τη Θέουτα, καθώς δεν διαθέτουν τα απαραίτητα έγγραφα ταυτοποίησης για να ταξιδέψουν με πλοίο προς την ηπειρωτική Ευρώπη.

Ισπανικές αρχές και Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβεβαίωσαν αυτή την εβδομάδα ότι κανένας από τους περίπου 72.000 ανθρώπους που έφτασαν στη Θέουτα δεν έχει διασχίσει το Στενό του Γιβραλτάρ. Μάλιστα, ο Ιταλός υπουργός Εσωτερικών Ματέο Πιαντεντόζι επαίνεσε δημοσίως την Ισπανία για τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε την κρίση και εξέφρασε τη «ειλικρινή αλληλεγγύη» της Ρώμης προς τη Μαδρίτη.

Παρά τις πιέσεις της ισπανικής κυβέρνησης, ωστόσο, η Ρώμη αρνήθηκε να καταργήσει τους ελέγχους. Η εξέλιξη αυτή οδήγησε τη Μαδρίτη να προειδοποιήσει την Παρασκευή ότι θα λάβει «αναλογικά μέτρα», εάν η Ιταλία δεν άλλαζε στάση έως τις 9 Αυγούστου.

Η απάντηση της Μελόνι ήταν κατηγορηματική: «Η Ιταλία δεν δέχεται τελεσίγραφα ή απαιτήσεις από το εξωτερικό» σε ζητήματα εθνικής ασφάλειας και ελέγχου των συνόρων. Λίγο αργότερα, η Ισπανία ανακοίνωσε την επαναφορά των δικών της ελέγχων.

{https://exchange.glomex.com/video/v-dkjnwczvgxjd?integrationId=eexbs1jkg0kofln}

Μια ιδεολογική μάχη στις ουρές των διαβατηρίων

Η αντιπαράθεση αποτελεί το πιο πρόσφατο επεισόδιο στη βαθύτερη πολιτική σύγκρουση Μελόνι και Σάντσεθ για το μεταναστευτικό.

Η δεξιά πρωθυπουργός της Ιταλίας έχει οικοδομήσει την πολιτική της ταυτότητα πάνω στην αυστηρή αντιμετώπιση της μετανάστευσης και πιέζει για αυστηρότερους ελέγχους στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ. Ο σοσιαλιστής Σάντσεθ, αντίθετα, ακολουθεί μια σαφώς διαφορετική γραμμή, υποστηρίζοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται περισσότερους ξένους εργαζομένους για να διατηρήσει την οικονομική της ανταγωνιστικότητα και να αντιμετωπίσει τη δημογραφική συρρίκνωση.

Η Μελόνι έχει επικρίνει έντονα τη Μαδρίτη για το πρόγραμμα νομιμοποίησης περισσότερων από ένα εκατομμύριο παράτυπων μεταναστών, ενώ κατά τη διάρκεια της κρίσης στη Θέουτα πρωτοστάτησε στη σύνταξη επιστολής 22 Ευρωπαίων ηγετών προς την ηγεσία της ΕΕ, με την οποία υποστήριξαν ότι η μεταναστευτική πολιτική της Ισπανίας υπονομεύει την ασφάλεια των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης.

Η Μαδρίτη απορρίπτει τις κατηγορίες, επισημαίνοντας ότι κανένας από τους μετανάστες που έφτασαν στη Θέουτα δεν μπορούσε να επωφεληθεί από το ισπανικό πρόγραμμα νομιμοποίησης. Παράλληλα, η ισπανική κυβέρνηση αντεπιτίθεται, υποστηρίζοντας ότι η Ιταλία έχει καταγράψει τα τελευταία χρόνια περισσότερες παράτυπες εισόδους από οποιοδήποτε άλλο κράτος-μέλος της ΕΕ.

Η επαναφορά των συνοριακών ελέγχων από τις δύο χώρες αναδεικνύει, πάντως, και την ευάλωτη ισορροπία της ζώνης Σένγκεν, η οποία λειτουργεί από το 1995 και σήμερα περιλαμβάνει 29 ευρωπαϊκές χώρες.

Και ενώ η πολιτική κόντρα Ρώμης και Μαδρίτης δύσκολα αναμένεται να διαρκέσει για χρόνια, οι πραγματικοί «χαμένοι» είναι ήδη οι ταξιδιώτες. Τις τελευταίες ημέρες επιβάτες πτήσεων από την Ισπανία προς την Ιταλία έχουν καταγγείλει σημαντικές καθυστερήσεις στους ελέγχους ταυτοποίησης. Από το Σάββατο, αντίστοιχες διαδικασίες εφαρμόζονται και στους ταξιδιώτες που φτάνουν στην Ισπανία από την Ιταλία.

Το 2024 περίπου 3,2 εκατομμύρια Ισπανοί ταξίδεψαν στην Ιταλία, ενώ 5,4 εκατομμύρια Ιταλοί επισκέφθηκαν την Ισπανία. Οι νέοι έλεγχοι ενδέχεται να κάνουν αρκετούς ταξιδιώτες να επανεξετάσουν τα σχέδιά τους — και να μετατρέψουν άλλους ευρωπαϊκούς προορισμούς στους απρόσμενους κερδισμένους μιας πολιτικής και ιδεολογικής μάχης που, προς το παρόν, δίνεται στις ουρές των διαβατηρίων.

{https://exchange.glomex.com/video/v-dkjomjcapyhl?integrationId=eexbs1jkg0kofln}