Κάθε εβδομάδα χωρίς λύση εντείνει την οικονομική πίεση στο εσωτερικό των ΗΠΑ και την αστάθεια διεθνώς, αυξάνοντας το πολιτικό κόστος για τον Τραμπ ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.
Ο Τραμπ δήλωσε τη Δευτέρα σε συγκέντρωση Ρεπουμπλικανών ότι οι ΗΠΑ έχουν ήδη κερδίσει τον πόλεμο, «αλλά δεν έχουμε κερδίσει αρκετά». Λίγες ώρες νωρίτερα είχε πει στο CBS News ότι ο πόλεμος είναι «πολύ ολοκληρωμένος, σχεδόν τελειωμένος».
Την ίδια στιγμή, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέσγκεθ δήλωσε ότι η Τρίτη θα είναι «η πιο έντονη ημέρα επιθέσεων» μέχρι στιγμής.
Ακολουθούν πέντε πιθανά σενάρια για το τέλος της σύγκρουσης.
1. Διαπραγματευτική εκεχειρία και συμφωνία για τα πυρηνικά
Η κατάργηση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν αποτελεί έναν από τους βασικούς στόχους που έχει θέσει ο Τραμπ από την έναρξη της επιχείρησης Operation Epic Fury.
Η Τεχεράνη και η Ουάσιγκτον είχαν πραγματοποιήσει τρεις γύρους έμμεσων συνομιλιών για τα πυρηνικά στη Γενεύη λίγες ημέρες πριν ξεκινήσει ο πόλεμος. Ωστόσο, απεσταλμένοι του Τραμπ κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι το Ιράν δεν ήταν πραγματικά πρόθυμο να καταλήξει σε συμφωνία.
Ο Τραμπ δήλωσε στο Fox News ότι η επανέναρξη των συνομιλιών είναι «πιθανή», αλλά εμφανίστηκε απογοητευμένος από την επιλογή του σκληροπυρηνικού Μοτζτάμπα Χαμενεΐ ως νέου ανώτατου ηγέτη.
Την παραμονή των επιθέσεων, διαμεσολαβητές από το Ομάν είχαν δηλώσει ότι το Ιράν είχε συμφωνήσει να μην αποθηκεύει εμπλουτισμένο ουράνιο, κάνοντας λόγο για ειρήνη «σε απόσταση αναπνοής». Παραμένει ωστόσο ασαφές πώς ο πόλεμος θα επηρεάσει πιθανές μελλοντικές διαπραγματεύσεις.
2. Το «μοντέλο της Βενεζουέλας»
Ο Τραμπ έχει αναφερθεί στη Βενεζουέλα ως πιθανό πρότυπο για το Ιράν. Στη Βενεζουέλα, οι ΗΠΑ συνέλαβαν τον πρόεδρο Νικολά Μαδούρο τον Ιανουάριο και δημιούργησαν σχέση συνεργασίας με τη διάδοχό του, την αντιπρόεδρο Ντέλσι Ροντρίγκεζ.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι το Ιράν έκανε «μεγάλο λάθος» επιλέγοντας τον Μοτζτάμπα Χαμενεΐ και άφησε να εννοηθεί ότι ο νέος ηγέτης ίσως δεν παραμείνει για πολύ στην εξουσία.
Ωστόσο, οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η σύγκριση με τη Βενεζουέλα έχει σοβαρούς περιορισμούς. Το ιρανικό καθεστώς έχει επιβιώσει επί 47 χρόνια μέσα από κυρώσεις, πολέμους και εσωτερικές εξεγέρσεις, δημιουργώντας ένα σύστημα εξουσίας με ισχυρούς στρατιωτικούς, θρησκευτικούς και πολιτικούς θεσμούς.
Για πολλούς Ιρανούς διαδηλωτές που ζητούν αλλαγή καθεστώτος, ένας ηγέτης που θα προερχόταν από το ίδιο το σύστημα με στήριξη των ΗΠΑ θα μπορούσε να θεωρηθεί προδοσία και όχι απελευθέρωση.
3. Λαϊκή εξέγερση και κατάρρευση του καθεστώτος
Το ενδεχόμενο κατάρρευσης του καθεστώτος δεν αποκλείεται. Ο Αγιατολάχ Χαμενεΐ είναι νεκρός, η οικονομία βρίσκεται σε κρίση και λίγες εβδομάδες πριν από τον πόλεμο είχαν σημειωθεί οι μεγαλύτερες διαδηλώσεις στο Ιράν από την Ιρανική Επανάσταση.
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπένιαμιν Νετανιάχου έχει δηλώσει ότι τα πλήγματα δημιουργούν «τις συνθήκες ώστε ο γενναίος ιρανικός λαός να πάρει τη μοίρα του στα χέρια του».
Ωστόσο, η αντιπολίτευση στο Ιράν δεν διαθέτει ενιαία ηγεσία ούτε οργανωμένη δύναμη στο εσωτερικό της χώρας.
Ο εξόριστος πρίγκιπας Ρεζά Παχλαβί θεωρείται ένας από τους πιο δημοφιλείς εκπροσώπους της αντιπολίτευσης, αλλά ο Τραμπ έχει υποβαθμίσει την αξιοπιστία του, εν μέρει επειδή δεν έχει ζήσει στο Ιράν εδώ και σχεδόν 50 χρόνια.
Παράλληλα, κουρδικές δυνάμεις που στηρίζονται από το Ισραήλ θα μπορούσαν να προσφέρουν υποστήριξη στο έδαφος, όμως υπάρχει σοβαρός κίνδυνος η χώρα να οδηγηθεί σε εμφύλιο πόλεμο αντίστοιχο με εκείνον που κατέστρεψε τη Συρία για περισσότερο από μια δεκαετία.
4. Επιχείρηση ειδικών δυνάμεων για τα πυρηνικά αποθέματα
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν συζητήσει το ενδεχόμενο αποστολής ειδικών δυνάμεων στο Ιράν για να κατασχέσουν ή να καταστρέψουν το απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου της χώρας.
Σε αυτό το σενάριο ο πόλεμος δεν θα τελείωνε μέσω πολιτικής συμφωνίας, αλλά με τη φυσική εξάλειψη της πυρηνικής απειλής.
Ωστόσο, μια τέτοια επιχείρηση θα απαιτούσε ανάπτυξη στρατευμάτων σε μια χώρα που εξακολουθεί να εκτοξεύει βαλλιστικούς πυραύλους.
5. Ο Τραμπ κηρύσσει νίκη και αποσύρεται
Σε αυτό το σενάριο ο Τραμπ θα μπορούσε να κρίνει ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, ιδίως σε πυραύλους και drones, έχουν αποδυναμωθεί αρκετά και να ανακοινώσει νίκη, αποσύροντας τις αμερικανικές δυνάμεις, ακόμη κι αν η πολιτική κατάσταση στην Τεχεράνη παραμείνει άλυτη.
Οι αγορές φαίνεται να ποντάρουν σε ένα γρήγορο τέλος της σύγκρουσης, ιδιαίτερα καθώς οι οικονομικές πιέσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ ενδέχεται να εξελιχθούν σε σοβαρό πολιτικό πρόβλημα για τον πρόεδρο.
Ωστόσο, ο ίδιος ο Τραμπ έχει προειδοποιήσει ότι αν αναλάβει την εξουσία «ο λάθος άνθρωπος», οι ΗΠΑ μπορεί να βρεθούν ξανά σε πόλεμο μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια.
Επιπλέον, για να τερματιστεί η επιχείρηση πιθανόν να χρειαστεί και η συναίνεση του Ισραήλ, το οποίο έχει δείξει ότι είναι πρόθυμο να ενεργήσει μονομερώς και έχει δεσμευτεί να εξαλείψει οριστικά την πυρηνική απειλή του Ιράν, ακόμη και χωρίς τη στήριξη της Ουάσιγκτον.
Συμπέρασμα Axios: Ο πόλεμος με το Ιράν ξεκίνησε σχεδόν απροειδοποίητα. Το ίδιο απρόβλεπτο μπορεί να αποδειχθεί και το τέλος του.
