Σε συνέντευξη Τύπου αυτή την εβδομάδα, ο Γερμανός καγκελάριος μόλις είχε αρχίσει να σχολιάζει ακόμη μία καταστροφική σειρά εκλογικών αποτελεσμάτων, όταν σταμάτησε για να επιπλήξει έναν άνδρα που κινούνταν μπροστά από τις κάμερες.
«Δεν βρήκατε θέση να καθίσετε; Εμποδίζετε την ορατότητα πολλών άλλων ανθρώπων».
Ο παγερός τόνος κράτησε μόλις λίγα δευτερόλεπτα, ήταν όμως αποκαλυπτικός. Αντιμέτωπος με συντριπτικές πολιτικές πιέσεις, ο Μερτς προσπαθεί να πείσει τους Γερμανούς ότι μπορεί να αναζωογονήσει την οικονομία, να μεταρρυθμίσει το κοινωνικό κράτος και να ανακόψει τη διαρροή ψηφοφόρων προς τα πολιτικά άκρα, όπως το ακροδεξιό κόμμα Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) και το Κόμμα της Αριστεράς, τα οποία αμφότερα πέτυχαν νίκες στις περιφερειακές εκλογές του Σαββατοκύριακου.
Ωστόσο, ο συγκρουσιακός δημόσιος τρόπος του επανειλημμένα μπαίνει εμπόδιο στο μήνυμα που θέλει να περάσει. Η ειρωνεία είναι ότι ο Μερτς μπορεί να είναι γοητευτικός και να αυτοσαρκάζεται. Το πολιτικό του πρόβλημα είναι ότι ελάχιστοι ψηφοφόροι βλέπουν αυτή την πλευρά του, όπως σημειώνει σε ανάλυσή του το Politico.
Η κριτική για τον τρόπο με τον οποίο συμπεριφέρεται ο Μερτς δεν αφορά πλέον απλώς το στιλ του. Η προσωπική του συμπεριφορά αναφέρεται ως ένας από τους λόγους για τους οποίους οι Χριστιανοδημοκράτες τα πήγαν τόσο άσχημα στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία: για πρώτη φορά στη μεταπολεμική ιστορία του κόμματος, δεν κατάφεραν να ξεπεράσουν το όριο του 5% για την είσοδό τους στο τοπικό κοινοβούλιο.
Απόμακρος, συγκρουσιακός και χωρίς ενσυναίσθηση — αυτές είναι συχνές κατηγορίες που συνοδεύουν τον Μερτς καθώς εμφανίζεται στα μέσα ενημέρωσης κατά την προεκλογική περίοδο των περιφερειακών εκλογών για να υπερασπιστεί τη θέση του, κάποιες φορές επιδεινώνοντας την κατάσταση.
Μια τηλεοπτική αντιπαράθεση στις αρχές του μήνα ήταν ιδιαίτερα επιζήμια. Σε μια συζήτηση στρογγυλής τραπέζης, η παιδίατρος και influencer Μπέα Μέρσερ επιτέθηκε στον Μερτς για τις επιδόσεις του στον τομέα των δαπανών υγείας, χαρακτηρίζοντάς τες «απάνθρωπες». Ο Μερτς αντέδρασε οργισμένα, λέγοντάς της ότι «το παρατραβάει», χαρακτήρισε τους γιατρούς «ωφελούμενους» του συστήματος υγείας και πρόσθεσε: «Είστε γιατροί. Δεν θα μπορούσατε να τα βγάλετε πέρα χωρίς αυτό το σύστημα υγείας».
Οι έλεγχοι γεγονότων έδειξαν ότι ο Μερτς είχε σε μεγάλο βαθμό δίκιο επί της ουσίας όσον αφορά τις δαπάνες και τη μεταρρύθμιση της υγείας — έχασε όμως στο επίπεδο του τόνου. Το κοινό τείνει να παίρνει το μέρος των γιατρών απέναντι στους πολιτικούς σε μια τηλεοπτική αντιπαράθεση χωρίς κανόνες.
«Το πρόβλημά του είναι ότι αντιπαρατίθεται με τους επικριτές του σαν να είναι κι εκείνοι πολιτικοί ή μέλη διοικητικού συμβουλίου», λέει εμπιστευτικά στο Politico ένας άνθρωπος που συνεργάστηκε μαζί του όταν βρισκόταν στην αντιπολίτευση, ώστε να μην προκαλέσει την οργή του καγκελάριου. «Δεν σκέφτεται πώς φαίνεται όλο αυτό από τον καναπέ μπροστά στην τηλεόραση».
Υπάρχει, όμως, και ένας άλλος, πιο απρόσμενος Μερτς — ένας Μερτς που έχω γνωρίσει εδώ και χρόνια σε διεθνείς διοργανώσεις, σε σύντομες συζητήσεις, μικρά δείπνα και εκδηλώσεις όπου, μόλις χαλαρώσει τη γραβάτα του, εμφανίζεται ένας πολύ πιο προσιτός άνθρωπος.
Όταν γνωριστήκαμε για πρώτη φορά, σε ένα δείπνο το 2022 με θέμα την καθυστερημένη αντίδραση της Γερμανίας στον πόλεμο στην Ουκρανία, πίεσα τον Μερτς —τότε αρχηγό της αντιπολίτευσης— για το γιατί δεν είχε πιέσει περισσότερο τον τότε καγκελάριο Όλαφ Σολτς να στείλει στην Ουκρανία όπλα μεγαλύτερου βεληνεκούς. Η απάντησή του ήταν υπεκφυγή. Αργότερα, πίνοντας ένα ποτήρι Sekt, τόλμησα να του το πω.
Θα μπορούσε να αντιδράσει με οποιονδήποτε τρόπο. Ο Μερτς μπορεί να τερματίσει απότομα μια συζήτηση όταν αισθανθεί ότι του φέρονται άσχημα. Μπορεί όμως να διαθέτει και μια λεπτή, αυτοσαρκαστική γοητεία. Αστειεύτηκε λέγοντας ότι ήμουν «πολύ απαιτητικός», προτού εξηγήσει ότι δεν ήθελε να εμφανίζεται ως κάποιος που δίνει οδηγίες από την άκρη του γηπέδου στην κυβέρνηση, την ώρα που η σύγκρουση κλιμακωνόταν.
Είχα άλλη μία ευκαιρία όταν οι δρόμοι μας διασταυρώθηκαν σε ένα εργοστάσιο της Airbus στη Βρετανία το 2025, όπου εμφανίστηκε μαζί με τον τότε πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ — ο οποίος, προς μεγάλη διασκέδαση του Μερτς, τον αποκάλεσε απλώς «Φρίντριχ», μια οικειότητα ασυνήθιστη στη γερμανική πολιτική. Και πάλι, ο Μερτς δίστασε στο ευαίσθητο ζήτημα της παράδοσης πυραύλων Taurus στην Ουκρανία. Και πάλι, τον πίεσα για το ότι απέφευγε να απαντήσει.
Εκείνος το είδε με χιούμορ.
«Πάλι εσύ!» παρατήρησε την επόμενη φορά που συναντηθήκαμε.
Υπήρξε ακόμη μία ματιά σε αυτόν τον διαφορετικό Μερτς όταν τον ρώτησα αν σκόπευε να ευχηθεί χρόνια πολλά στην πρώην καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ για τα γενέθλιά της. Η ερώτηση τον ανάγκασε να διατυπώσει έναν μακροσκελή έπαινο για την προκάτοχό του, με την οποία είχε μια διαβόητα τεταμένη σχέση, αφού εκείνη τον είχε νικήσει στη μάχη για τον έλεγχο του CDU και, κατά την άποψή του, είχε οδηγήσει το κόμμα υπερβολικά προς τα αριστερά.
«Φυσικά! Πρέπει όλοι να το κάνουμε αυτό!» απάντησε — και γέλασε.
Αυτές οι στιγμές έχουν σημασία, επειδή η δημόσια εικόνα του Μερτς έχει παγιωθεί γύρω από μια πολύ διαφορετική φιγούρα: τυπική, πλούσια και αποκομμένη από τα ένστικτα και Ο Φρίντριχ Μερτς βρίσκεται αντιμέτωπος με μια ήδη απαιτητική πολιτική συγκυρία: η γερμανική οικονομία χρειάζεται μεταρρυθμίσεις, η κυβέρνηση καλείται να αντιμετωπίσει τις πιέσεις στο κοινωνικό κράτος, ενώ τα παραδοσιακά κόμματα βλέπουν τους ψηφοφόρους να στρέφονται προς τα πολιτικά άκρα. Ωστόσο, ο Γερμανός καγκελάριος φαίνεται σε αρκετές περιπτώσεις να βάζει ο ίδιος εμπόδια στην προσπάθειά του, καθώς ο συγκρουσιακός τρόπος με τον οποίο διαχειρίζεται δημόσιες αντιπαραθέσεις έχει προκαλέσει πρόσθετη πολιτική φθορά και έχει κάνει μια ήδη δύσκολη κατάσταση ακόμη πιο σύνθετη.
Ο Μερτς προσπαθεί να πείσει τους Γερμανούς ότι μπορεί να αναζωογονήσει την οικονομία, να μεταρρυθμίσει το κοινωνικό κράτος και να ανακόψει τη μετακίνηση ψηφοφόρων προς τα πολιτικά άκρα, μεταξύ άλλων προς την ακροδεξιά Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) και το Κόμμα της Αριστεράς. Και τα δύο κόμματα κατέγραψαν σημαντικές επιτυχίες στις περιφερειακές εκλογές του Σαββατοκύριακου.
Την ίδια ώρα, όμως, ο τρόπος με τον οποίο ο καγκελάριος εμφανίζεται δημόσια έχει γίνει αντικείμενο αυξανόμενης κριτικής. Επικριτές του υποστηρίζουν ότι η σκληρή και συχνά συγκρουσιακή στάση του δυσκολεύει την προσπάθειά του να περάσει το μήνυμα των μεταρρυθμίσεων.
Σε συνέντευξη Τύπου αυτή την εβδομάδα, ο Μερτς μόλις είχε αρχίσει να αναφέρεται στα νέα δυσμενή εκλογικά αποτελέσματα, όταν διέκοψε την τοποθέτησή του για να απευθυνθεί σε έναν άνδρα που κινούνταν μπροστά από τις κάμερες.
«Δεν βρήκατε θέση να καθίσετε; Εμποδίζετε την ορατότητα πολλών άλλων ανθρώπων», του είπε.
Το περιστατικό ήταν σύντομο, αλλά ενδεικτικό του τρόπου με τον οποίο ο Μερτς αντιμετωπίζει ορισμένες δημόσιες καταστάσεις. Η συζήτηση για τη συμπεριφορά του δεν περιορίζεται πλέον στο ζήτημα του πολιτικού στιλ, καθώς ορισμένοι αναλυτές και στελέχη τη συνδέουν και με την εκλογική επίδοση του CDU.
Η εικόνα του καγκελάριου
Στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, οι Χριστιανοδημοκράτες δεν κατάφεραν να ξεπεράσουν το όριο του 5% που απαιτείται για την είσοδο στο τοπικό κοινοβούλιο. Ήταν η πρώτη φορά στη μεταπολεμική ιστορία του κόμματος που το CDU δεν κατάφερε να περάσει το συγκεκριμένο όριο στο κρατίδιο.
Ανάμεσα στους παράγοντες που συζητήθηκαν μετά το αποτέλεσμα ήταν και η δημόσια εικόνα του Μερτς. Οι επικριτές του τον περιγράφουν ως απόμακρο και συγκρουσιακό, υποστηρίζοντας ότι σε αρκετές περιπτώσεις δεν δείχνει την απαιτούμενη ενσυναίσθηση απέναντι σε όσους διαφωνούν μαζί του.
Η κριτική αυτή έγινε εντονότερη κατά την περίοδο των περιφερειακών εκλογών, καθώς ο καγκελάριος συμμετείχε σε τηλεοπτικές συζητήσεις και δημόσιες εμφανίσεις για να υπερασπιστεί την πολιτική της κυβέρνησής του.
Ένα από τα περιστατικά που προκάλεσαν τη μεγαλύτερη συζήτηση σημειώθηκε σε τηλεοπτική στρογγυλή τράπεζα στις αρχές του μήνα. Η παιδίατρος και influencer Μπέα Μέρσερ επέκρινε τον Μερτς για την πολιτική του στον τομέα των δαπανών υγείας, χαρακτηρίζοντάς την «απάνθρωπη».
Ο καγκελάριος αντέδρασε έντονα, λέγοντάς της ότι «το παρατραβάει». Παράλληλα, αναφέρθηκε στους γιατρούς ως «ωφελούμενους» του συστήματος υγείας και πρόσθεσε: «Είστε γιατροί. Δεν θα μπορούσατε να τα βγάλετε πέρα χωρίς αυτό το σύστημα υγείας».
Οι έλεγχοι γεγονότων που ακολούθησαν έκριναν ότι ο Μερτς είχε σε μεγάλο βαθμό δίκιο ως προς την ουσία των επιχειρημάτων του για τις δαπάνες και τη μεταρρύθμιση της υγείας. Ωστόσο, η αντιπαράθεση αναζωπύρωσε τη συζήτηση για τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνεί τις θέσεις του.
Ένα πρόσωπο που είχε συνεργαστεί μαζί του όταν βρισκόταν στην αντιπολίτευση δήλωσε, υπό καθεστώς ανωνυμίας, ότι ο Μερτς συχνά αντιμετωπίζει τους επικριτές του σαν να πρόκειται για πολιτικούς αντιπάλους ή μέλη διοικητικού συμβουλίου.
Σύμφωνα με την ίδια πηγή, ο καγκελάριος δεν υπολογίζει πάντοτε πώς μια τέτοια αντιπαράθεση γίνεται αντιληπτή από τους πολίτες που παρακολουθούν τις συζητήσεις από το σπίτι τους.
Μια διαφορετική πλευρά του Μερτς
Παρά την εικόνα αυτή, άνθρωποι που έχουν συνεργαστεί ή συναναστραφεί με τον Μερτς σε λιγότερο επίσημες περιστάσεις περιγράφουν μια διαφορετική πλευρά του χαρακτήρα του.
Σε ιδιωτικές συναντήσεις και διεθνείς εκδηλώσεις, ο καγκελάριος έχει κατά καιρούς εμφανιστεί πιο χαλαρός, με διάθεση για χιούμορ και αυτοσαρκασμό.
Ένα τέτοιο στοιχείο έχει καταγραφεί σε συζητήσεις γύρω από τον πόλεμο στην Ουκρανία, όταν ο Μερτς βρισκόταν ακόμη στην αντιπολίτευση. Το 2022 είχε δεχθεί ερωτήσεις σχετικά με το κατά πόσο το CDU ασκούσε επαρκή πίεση στην τότε κυβέρνηση του Όλαφ Σολτς για την αποστολή όπλων μεγαλύτερου βεληνεκούς στην Ουκρανία.
Σε μεταγενέστερη ανεπίσημη συζήτηση, ο Μερτς φέρεται να αντιμετώπισε την κριτική με χιούμορ, εξηγώντας παράλληλα ότι δεν ήθελε να εμφανίζεται ως κάποιος που επιχειρεί να κατευθύνει την κυβέρνηση από την αντιπολίτευση, ενώ η σύγκρουση κλιμακωνόταν.
Ανάλογο περιστατικό σημειώθηκε το 2025, κατά τη διάρκεια επίσκεψής του σε εργοστάσιο της Airbus στη Βρετανία, όπου εμφανίστηκε μαζί με τον τότε πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ. Ο Στάρμερ απευθύνθηκε στον Μερτς χρησιμοποιώντας μόνο το μικρό του όνομα, «Φρίντριχ», κάτι που θεωρήθηκε πιο ανεπίσημο από τα συνήθη δεδομένα της γερμανικής πολιτικής.
Η συζήτηση εκείνη περιλάμβανε και το ευαίσθητο ζήτημα της παράδοσης πυραύλων Taurus στην Ουκρανία. Ο Μερτς είχε δεχθεί επανειλημμένες ερωτήσεις για τη θέση του στο θέμα, χωρίς να δώσει άμεση απάντηση.
Σε μεταγενέστερη συνάντηση, ο ίδιος φέρεται να αναγνώρισε με χιούμορ την επαναλαμβανόμενη πίεση που δεχόταν για το συγκεκριμένο ζήτημα, σχολιάζοντας: «Πάλι εσύ!».
Η σχέση με την Άνγκελα Μέρκελ
Μια ακόμη περίπτωση που ανέδειξε μια πιο χαλαρή πλευρά του Μερτς αφορούσε τη σχέση του με την πρώην καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ.
Η σχέση των δύο πολιτικών υπήρξε επί χρόνια τεταμένη. Ο Μερτς είχε ηττηθεί από τη Μέρκελ στη μάχη για την πολιτική κατεύθυνση και την ηγεσία του CDU και έχει υποστηρίξει ότι η περίοδος της Μέρκελ οδήγησε το κόμμα υπερβολικά προς τα αριστερά.
Όταν ρωτήθηκε σχετικά με το εάν σκόπευε να της ευχηθεί για τα γενέθλιά της, ο Μερτς απάντησε θετικά και με εμφανώς πιο χαλαρό τόνο.
«Φυσικά! Πρέπει όλοι να το κάνουμε αυτό!» είπε, συνοδεύοντας την απάντησή του με γέλιο.
Τέτοιες στιγμές έχουν σημασία για τη δημόσια εικόνα του καγκελάριου, καθώς παρουσιάζουν μια πλευρά του που διαφέρει από την πιο αυστηρή και τυπική εικόνα που έχει επικρατήσει.
Ο πλούτος και η δημόσια εικόνα
Η εικόνα του Μερτς επηρεάζεται επίσης από το προσωπικό και επαγγελματικό του παρελθόν.
Πριν από την πολιτική του σταδιοδρομία, εργάστηκε ως εταιρικός δικηγόρος και διετέλεσε επικεφαλής της BlackRock στη Γερμανία. Η οικονομική του επιτυχία και ο τρόπος ζωής που τη συνόδευε έχουν αποτελέσει κατά καιρούς αντικείμενο πολιτικής συζήτησης.
Για χρόνια, ο Μερτς ήταν γνωστός για τη χρήση ιδιωτικού αεροσκάφους και την προτίμησή του για ακριβά αυτοκίνητα. Από την ανάληψη της καγκελαρίας έχει περιορίσει εμφανώς αυτή την εικόνα πολυτελούς τρόπου ζωής.
Ωστόσο, η αλλαγή αυτή δεν έχει απαραίτητα μεταφραστεί σε μια πιο προσιτή δημόσια εικόνα. Αντίθετα, η προσπάθεια του Μερτς να εμφανίζεται περισσότερο ως θεσμικός καγκελάριος μπορεί, σύμφωνα με επικριτές του, να έχει ενισχύσει την εντύπωση ενός πιο άκαμπτου και απομακρυσμένου πολιτικού.
Το βάρος των μεταρρυθμίσεων
Ο Μερτς έχει επιλέξει να απαντήσει στις οικονομικές και πολιτικές πιέσεις με ένα εκτεταμένο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων.
Η κυβέρνησή του παρουσίασε σχέδιο 34 σημείων για την αναζωογόνηση της γερμανικής οικονομίας. Το σχέδιο αντιμετωπίστηκε από επικριτές ως υπερβολικά σύνθετο, την ώρα που η κυβέρνηση προσπαθεί να παρουσιάσει τις μεταρρυθμίσεις ως αναγκαίες για την αντιμετώπιση των μακροπρόθεσμων προβλημάτων της χώρας.
Ένα από τα πιο ευαίσθητα ζητήματα είναι το συνταξιοδοτικό. Η πρόταση για αύξηση του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης στα 67 έτη έχει δεχθεί έντονη πολιτική κριτική, με το AfD να πραγματοποιεί εκστρατεία εναντίον της.
Οι κυβερνητικές θέσεις βασίζονται στην ανάγκη να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας, να ενισχυθεί η οικονομική ανάπτυξη και να καταστεί το συνταξιοδοτικό σύστημα βιώσιμο μακροπρόθεσμα.
Για πολλούς πολίτες, ωστόσο, το ζήτημα παρουσιάζεται διαφορετικά: οι μεταρρυθμίσεις μπορεί να εκληφθούν ως περιορισμός υφιστάμενων παροχών ή ως πρόσθετο βάρος για τα νοικοκυριά.
Αυτό δημιουργεί ένα σημαντικό επικοινωνιακό πρόβλημα για τον Μερτς. Δεν αρκεί να ανακοινώνει τις μεταρρυθμίσεις· πρέπει παράλληλα να εξηγεί με τρόπο πειστικό ποιο θα είναι το όφελός τους για τους πολίτες.
Οι δυσκολίες στον κυβερνητικό συνασπισμό
Ένα ακόμη πρόβλημα είναι η δυνατότητα υλοποίησης των μεταρρυθμίσεων μέσα στον κυβερνητικό συνασπισμό.
Ο Μερτς καλείται να συνεργαστεί με τους Σοσιαλδημοκράτες, ενώ υπάρχουν διαφωνίες ως προς την ταχύτητα, την έκταση και την κατεύθυνση των αλλαγών.
Ορισμένοι επικριτές του υποστηρίζουν ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να προχωρήσει με την ταχύτητα που απαιτεί η οικονομική συγκυρία όσο οι εσωτερικές διαφωνίες παραμένουν άλυτες.
Ο Γερμανός πολιτικός ιστορικός και Χριστιανοδημοκράτης Αντρέας Ρέντερ έχει εδώ και καιρό εκφράσει αμφιβολίες για τη στρατηγική του Μερτς, τόσο ως προς τις μεταρρυθμίσεις όσο και ως προς την αντιμετώπιση της AfD.
Ο Ρέντερ έχει προειδοποιήσει ότι η λεγόμενη «firewall», δηλαδή η πολιτική απομόνωσης της ακροδεξιάς και της άρνησης συνεργασίας με την AfD, μπορεί να αποδειχθεί ανεπαρκής εάν η κυβέρνηση δεν καταφέρει να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τα ζητήματα που ενισχύουν την υποστήριξη προς το κόμμα.
Κατά την εκτίμησή του, η στρατηγική του Μερτς να συνεχίσει την ίδια πορεία και να περιμένει τα αποτελέσματα των μεταρρυθμίσεων μπορεί να μην είναι αρκετή.
Ο Ρέντερ υποστηρίζει επίσης ότι ο καγκελάριος θα πρέπει να αντιμετωπίσει τις εντάσεις στο εσωτερικό του κυβερνητικού συνασπισμού, ώστε να μπορέσει να προχωρήσει στις αλλαγές που έχει εξαγγείλει.
«Το να λες απλώς “μένω εκεί που είμαι” δεν αποτελεί απάντηση εδώ», δήλωσε ο Ρέντερ. «Το ερώτημα είναι γιατί δεν το βλέπει. Ανακοινώνει μια σειρά μεταρρυθμίσεων και, παρ’ όλα αυτά, δεν είναι σαφές πώς μπορεί πραγματικά να τις υλοποιήσει μέσα σε αυτόν τον συνασπισμό. Έτσι, οι άνθρωποι σταματούν να πιστεύουν αυτά που ακούν».
Η πρόκληση για τον Μερτς
Ο Μερτς βρίσκεται έτσι αντιμέτωπος με μια διπλή πρόκληση. Από τη μία πλευρά, πρέπει να προχωρήσει σε οικονομικές και κοινωνικές μεταρρυθμίσεις που η κυβέρνησή του θεωρεί αναγκαίες για την αντιμετώπιση των μακροπρόθεσμων προβλημάτων της Γερμανίας. Από την άλλη, πρέπει να διατηρήσει την πολιτική στήριξη που απαιτείται για την εφαρμογή τους.
Οι εκλογικές επιδόσεις του CDU, η ενίσχυση της AfD και άλλων κομμάτων στα άκρα του πολιτικού φάσματος, οι διαφωνίες στο εσωτερικό του κυβερνητικού συνασπισμού και η κριτική για τον τρόπο επικοινωνίας του συνθέτουν ένα δύσκολο περιβάλλον για τον καγκελάριο.
Παράλληλα, η δημόσια εικόνα του Μερτς παραμένει ένα από τα ζητήματα που καλείται να διαχειριστεί. Οι επικριτές του θεωρούν ότι η συγκρουσιακή του στάση σε ορισμένες δημόσιες αντιπαραθέσεις μπορεί να δυσκολεύει ακόμη περισσότερο την προσπάθεια να πείσει τους πολίτες για τις αλλαγές που προωθεί.
Το ζητούμενο για την κυβέρνηση είναι πλέον όχι μόνο να κινηθεί ταχύτερα, αλλά και να καταστήσει σαφές στους πολίτες τι ακριβώς επιδιώκουν οι μεταρρυθμίσεις και ποιο θα είναι το αποτέλεσμα για την οικονομία, την απασχόληση και το κοινωνικό κράτος.
Για τον Μερτς, το επόμενο διάστημα θα αποτελέσει κρίσιμο τεστ τόσο για την ικανότητα της κυβέρνησης να υλοποιήσει το πρόγραμμά της όσο και για την πολιτική της δυνατότητα να πείσει τους Γερμανούς ότι οι αλλαγές που προτείνει είναι αναγκαίες και μπορούν να αποδώσουν.
